Uzasadnienie
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. w dniu [...] grudnia 2019r. wydał postanowienie o nr [...], którym utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika M. Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] października 2019r., nr [...] oddalające skargę zobowiązanego Q. Sp. z o. o. w S. Ś. (poprzednia siedziba: K.) na czynności egzekucyjne.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. Naczelnik M. Urzędu Skarbowego w K. (organ egzekucyjny), prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku ww. Sp. [...] na podstawie własnych tytułów wykonawczych, obejmujących zaległości w podatku od towarów i usług, w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów z innych źródeł w kwocie należności głównej 183.898,56zł. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] kwietnia 2019r., nr [...], zawiadomieniem z dnia [...] kwietnia 2019r., nr [...] organ egzekucyjny zajął wierzytelność z rachunku bankowego w S. B. P. S.A. Zawiadomienie, wraz z odpisem ww. tytułu wykonawczego zostały doręczone zobowiązanemu w dniu [...] kwietnia 2019r.
W wyniku zajęcia doszło do zbiegu z egzekucją sądową, w związku z czym, akta egzekucji prowadzonej z tego prawa majątkowego zostały przekazane zawiadomieniem z dnia [...] kwietnia 2019r., nr [...], sądowemu organowi egzekucyjnemu. W wyniku podziału kwoty uzyskanej z egzekucji z tej wierzytelności, uzyskano łącznie kwotę 2.197,13zł. Zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019r., nr [...], zajęto w dniu [...] maja 2019r. wierzytelność z rachunku bankowego w B. P. B. P. S.A. W odpowiedzi, bank pismem z dnia [...] maja 2019r. poinformował, że zajęcie zostało w dniu [...] maja 2019r. częściowo zrealizowane w kwocie 46.659,99zł, a przy tym Naczelnik M. Urzędu Skarbowego w K. został wyznaczony do łącznego prowadzenia egzekucji (zgodnie z treścią zawiadomienia Banku z dnia [...] maja 2019r., do wierzytelności tej egzekucję skierowali również: Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym [...] w K. A. T. oraz Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w C. M. M., przy czym organ egzekucyjny, jako pierwszy dokonał zajęcia.
Ponadto w wyniku realizacji tego zajęcia, w dniu [...] sierpnia 2019r., uzyskano kwotę 6.256,61zł. Organ egzekucyjny na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] kwietnia 2019r., nr [...] skierował zawiadomienia z dnia [...] maja 2019r. w sprawie zajęcia innych wierzytelności pieniężnych do następujących podmiotów: N. Z. J. D. Q. B. Sp. z o.o. z siedzibą w K., A. K. 7 D. Q. B. Sp. z o.o. Spółka Komandytowa z siedzibą w K. oraz W. W. L. B. C. z siedzibą w N. W.. Zawiadomienia te zostały doręczone zobowiązanemu w dniu 20 maja 2019r. Z tytułu skierowania zajęć wierzytelności do ww. podmiotów organ egzekucyjny nie uzyskał żadnych środków.
Zobowiązany złożył skargę na ww. zajęcia. Rozstrzygając skargę organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] maja 2019r., nr [...] oddalił skargę na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego. Ponadto rozstrzygnięciem tym, organ egzekucyjny odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Spółka złożyła zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2019r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi egzekucyjnemu.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2019r., nr [...] oddalił skargę na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego. Kolejnym postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2019r., nr [...] organ egzekucyjny odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Spółka złożyła zażalenie na powyższe rozstrzygnięcia. Postanowieniem z dnia [...] października 2019r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego oddalające skargę na czynności egzekucyjne.
Kolejnym postanowieniem z dnia [...] października 2019r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Pismem z dnia [...] lipca 2019r, sygn. akt [...] Sądowy przy Sądzie Rejonowym [...] M. G., poinformował Naczelnika M. Urzędu Skarbowego, że stał się organem właściwym do prowadzenia egzekucji z wierzytelności z rachunku bankowego dłużnika, prowadzonego przez S. B. P. S.A. Jednocześnie sądowy organ egzekucyjny wezwał organ egzekucyjny do przesłania akt egzekucyjnych dotyczących zaistniałego zbiegu egzekucji, celem dalszego łącznego prowadzenia egzekucji z tej części majątku dłużnika przez Komornika Sądowego M. G.. Akta egzekucji prowadzonej z tego prawa majątkowego zostały przekazane ww. Komornikowi Sądowemu zawiadomieniem z dnia [...] sierpnia 2019r., nr [...]
W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] maja 2019r., nr [...] zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019r, nr [...] dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w B. P. B. P. S.A. Kolejnym zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019r., nr [...] dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w S. B. P. S.A. Zawiadomienia o zajęciach wraz z odpisem ww. tytułu wykonawczego zostały doręczone zobowiązanemu w dniu [...] maja 2019r.
Organ egzekucyjny na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] maja 2019r., nr: [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] [...], [...], [...], dokonał zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019r., nr [...] zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w B. P. B. P. S.A. Kolejnym zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019r., nr [...] organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w S. B. P. S.A. Wydruki zawiadomień o zajęciach wraz z odpisami ww. tytułów wykonawczych zostały doręczone zobowiązanemu w dniu [...] czerwca 2019r.
Organ egzekucyjny na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] maja 2019r., nr: [...], [...], [...], [...], [...] [...], [...], [...], [...], [...], 1431.2019, 1432.2019, zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019r., nr [...] dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w S. B. P. S.A. Kolejnym zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019r., nr [...] dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w B. P. B. P. S.A. Wydruki zawiadomień o zajęciach wraz z odpisami ww. tytułów wykonawczych zostały doręczone zobowiązanemu w dniu [...] czerwca 2019r.
Organ egzekucyjny w toku postępowania prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] sierpnia 2019r., nr [...] zawiadomieniem z dnia [...] sierpnia 2019r, nr [...] dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w B. P. B. P. S.A. Wydruk tego zawiadomienia, wraz z odpisem ww. tytułu wykonawczego został doręczony zobowiązanemu w dniu [...] sierpnia 2019r. Następnie organ egzekucyjny:
- - zawiadomieniem z dnia [...] września 2019r., nr [...] skierował postępowanie egzekucyjne do innych wierzytelności pieniężnych do podmiotu: N. Z. J. D. Q. B. Sp. z o.o. z siedzibą w K.,
- - zawiadomieniem z dnia [...] września 2019r., nr [...], skierował postępowanie egzekucyjne do innych wierzytelności pieniężnych do podmiotu: A. Sp. z o.o. z siedzibą w S. Ś.,
- - zawiadomieniem z dnia [...] września 2019r., nr [...] skierował postępowanie egzekucyjne do innych wierzytelności pieniężnych do podmiotu: F. A. D. Q. B. Sp. z o.o. Spółka Komandytowa z siedzibą w K.,
- - zawiadomieniem z dnia [...] września 2019r., nr [...] skierował postępowanie egzekucyjne do innych wierzytelności pieniężnych do podmiotu: D. Q. B. Sp. z o.o. z siedzibą w K..
Spółka pismem z dnia [...] października 2019. wniosła skargę na ww. czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego, tj. zajęcia wierzytelności skierowanych do: N. Z. J. D. Q. B. Sp. z o.o. z siedzibą w K., A. Sp. z o.o. z siedzibą w S. Ś., F. A. D. Q. B. Sp. z o.o. Spółka Komandytowa z siedzibą w K., D. Q. B. Sp. z o.o. z siedzibą w K.. Spółka w uzasadnieniu skargi podniosła kwestię: "istnienia i zasadności wszystkich należności objętych tytułami wykonawczymi - art. 33 § 1 pkt 1 upea, oraz niedopuszczalność prowadzenia egzekucji administracyjnej - art. 33 § 1 pkt 6 upea".
Naczelnik M. Urzędu Skarbowego w K. po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego postanowieniem z dnia [...] października 2019r., nr [...] oddalił skargę zobowiązanego na ww. czynności egzekucyjne.
Na powyższe postanowienie zobowiązany w ustawowym terminie złożył zażalenie, zarzucając następujące uchybienia[...]. "prowadzenie postępowania pomimo zbiegu z egzekucją sądową komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] w K. M. G., [...]. organ nie rozważył właściwie, czy stosowane środki egzekucyjne nie były zbyt uciążliwe w stosunku do zobowiązanego, [...].organ zastosował środki egzekucyjne w odniesieniu do wierzytelności nieistniejących oraz w sposób niekonkretny, [...].brak sporządzenia odpowiedniego uzasadnienia i wyjaśnienia kwestii objętych postanowieniem". W związku z powyższym, zobowiązany wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.
Organ II instancji po zapoznaniu się z całością materiału dowodowego, zebranego w sprawie oraz ocenie zarzutów zawartych w zażaleniu, wydał postanowienie z dnia [...] grudnia 2019r., o którym mowa na wstępie. W uzasadnieniu powołano się m.in. na treść art. 54 § 1, art. 2 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2019r., poz. 1438 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") i wskazano, że przedmiotowe zawiadomienia podpisał upoważniony pracownik organu egzekucyjnego. Zawiadomienia o zajęciu doręczono zarówno zobowiązanemu w dniu [...] września 2019r., jak i dłużnikom zajętej wierzytelności kolejno: F. A. D. Q. B. Sp. z o.o. Spółka Komandytowa z siedzibą w K. w dniu [...] września 2019r., N. Z. J. D. Q. B. Sp. z o.o. z siedzibą w K. w dniu [...] września 2019r., A. Sp. z o.o. z siedzibą w S. Ś. w dniu [...] września 2019r., D. Q. B. Sp. z o.o. z siedzibą w K. w dniu [...] września 2019r.
Zdaniem organu II instancji, z akt sprawy wynika, iż wszystkie wymogi formalnoprawne wymienione w art. 89 do 92 u.p.e.a. zostały przez organ egzekucyjny spełnione. Organ egzekucyjny dokonując ww. zajęcia nie naruszył ww. przepisów i postąpił zgodnie z ich dyspozycją. Podkreślono, że druki kwestionowanych przez zobowiązanego zajęć są zgodne ze wzorem zamieszczonym w załączniku nr 6 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 września 2018r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U z 2018r., poz. 1804), a tym samym zawierają wszystkie, wymagane prawem informacje na temat zobowiązanego oraz egzekwowanej kwoty.
Organ zażaleniowy, odnosząc się do zarzutu "prowadzenia postępowania, pomimo zbiegu z egzekucją sądową komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] w K. M. G." - wyjaśnił, że w toku prowadzonej egzekucji, na rachunkach bankowych [...] Sp. z o.o., prowadzonych przez S. B. P. S.A. doszło do zbiegu egzekucji administracyjnej - prowadzonej przez Naczelnika M. Urzędu Skarbowego w K. z egzekucjami sądowymi. Obecnie organem egzekucyjnym, który jest właściwy do dalszego łącznego prowadzenia egzekucji z tego składnika majątku jest Komornik Sądowy [...] M. G.. Pismem z dnia [...] sierpnia 2019r., nr [...], organ egzekucyjny przekazał akta postępowania związane z zaistniałym zbiegiem egzekucji Komornikowi Sądowemu M. G.. W skład przekazanych Komornikowi Sądowemu akt wchodziły odpisy tytułów wykonawczych, sporządzone na podstawie art. 62b §1 pkt 1 u.p.e.a. w celu prowadzenia egzekucji z rachunku bankowego spółki w S. B. P. S.A.
Działając na podstawie odpisów tytułów wykonawczych, wyszczególnionych w zawiadomieniu z dnia [...] sierpnia 2019r., nr [...], Komornik Sądowy M. G. jest uprawniony do prowadzenia egzekucji tylko i wyłącznie z tego składnika majątku spółki, na którym doszło do zbiegu egzekucji, tj. z rachunku bankowego Spółki w S. B. P. S.A. W pozostałym zakresie, w stosunku do innych składników majątku spółki, co do których nie doszło do zbiegu egzekucji administracyjnej z egzekucją sądową, Naczelnik M. Urzędu Skarbowego jest uprawniony do prowadzenia postępowania egzekucyjnego, mającego na celu pełne zaspokojenie egzekwowanych zaległości.
W związku z powyższym zarzut spółki uznano za nieuzasadniony. Odnosząc się do zarzutu, że: "organ nie rozważył właściwie, czy stosowane środki egzekucyjne nie były zbyt uciążliwe w stosunku do zobowiązanego" – powołano się na treść art. 7 § 2 u.p.e.a. i wskazano, że organ egzekucyjny powinien zrezygnować ze stosowania tych środków, które są bardziej uciążliwe dla zobowiązanego. W przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny zastosował w dniu [...] kwietnia 2019r. i w dniu [...] maja 2019r. środki egzekucyjne w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, co doprowadziło do zbiegu z egzekucjami sądowymi, a przy tym brak było podstaw do uznania, że zastosowane środki egzekucyjne, doprowadzą do całkowicie skutecznej egzekucji, bowiem na dzień [...] maja 2019r. uzyskano łącznie kwotę 2.197,13zł, przy czym wystąpił zbieg z egzekucjami sądowymi. W zaistniałej sytuacji, organ egzekucyjny nie miał wyboru i był zobowiązany do podejmowania dalszych czynności egzekucyjnych w postaci zajęcia innych wierzytelności pieniężnych.
Zaznaczono, że egzekucja z wierzytelności z rachunków bankowych, nie jest całkowicie skuteczna, ponieważ nie doprowadziła do wyegzekwowania dochodzonych zaległości. Co więcej, zaległości podatkowe spółki są coraz wyższe. Na dzień [...] września 2019r. egzekwowane od spółki zaległości wynosiły łącznie 183.898,15zł. Na dzień [...] listopada 2019r. zaległości te wynosiły już 225.933,36 zł. Biorąc powyższe pod uwagę, uzasadnionym było działanie organu egzekucyjnego w kierowaniu egzekucji do innych wierzytelności pieniężnych zobowiązanego. Nie znajduje natomiast uzasadnienia kierowanie się przy tym wyborze, głównie ewentualnymi skutkami powstałymi po stronie zobowiązanego. Zobowiązany nie zaproponował innego alternatywnego sposobu zapłaty dochodzonej należności. DIAS podał, że z informacji uzyskanych od organu I instancji wynika, że w dniu [...] października 2019r doręczono prokurentowi samoistnemu spółki T. M. pismo z dnia [...] października 2019r., nr [...], w którym organ egzekucyjny wezwał spółkę, do przedłożenia, w terminie [...] dni od otrzymania wezwania informacji o majątku zobowiązanego, które są niezbędne w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym.
Jednak spółka nie udzieliła odpowiedzi na otrzymane wezwanie. W ocenie organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie dokonano prawidłowej oceny i wyboru środków egzekucyjnych. W tym stanie rzeczy, zarzut strony, co do zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego nie znajduje uzasadnienia. Odnosząc się natomiast do zarzutu, że "organ zastosował środki egzekucyjne w odniesieniu do wierzytelności nieistniejących oraz w sposób niekonkretny", wyjaśniono, że organ I instancji w postanowieniu z dnia [...] października 2019r., [...] wyjaśnił zobowiązanemu, że na dzień [...] października 2019r. Naczelnik M. Urzędu Skarbowego w K. prowadził wobec spółki postępowania egzekucyjne na podstawie [...], własnych tytułów wykonawczych. Powyższe [...] tytuły wykonawcze, ze wskazaniem ich numerów, dat wystawienia, kwoty egzekwowanej należności, a także rodzaju egzekwowanej należności pieniężnej zostały wyszczególnione w zaskarżonym postanowieniu.
Wyjaśniono zobowiązanemu, że w odpisach zawiadomień o zajęciach, powtarzają się te same okresy zaległości, ponieważ spółka posiada zaległości w różnych podatkach, w tym: w podatku od towarów i usług, w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów z innych źródeł. Podnoszona przez spółkę w zażaleniu okoliczność "dublowania się należności objętych tytularni wykonawczymi w poszczególnych okresach", występuje z uwagi na fakt, że spółka posiada w M. Urzędzie Skarbowym w K. wiele zaległości podatkowych w różnych podatkach.
Zatem, okresy których dotyczą egzekwowane zaległości mogą być tożsame, jednak są to różne podatki (VAT, PIT-4, PPR). Mając na uwadze powyższe podniesiony przez spółkę zarzut uznano za bezzasadny. Organ II instancji nie znalazł też podstaw do uwzględnienia zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania i w konsekwencji powyższego utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. ww. postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów prawa polegające na: prowadzeniu postępowania pomimo zbiegów z egzekucjami sądowymi, w tym Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] w K. M. G.; organ nie rozważył właściwie, czy zastosowane środki egzekucyjne nie były zbyt uciążliwe w stosunku do skarżącego; organ zastosował środki egzekucyjne w odniesieniu do wierzytelności nieistniejących oraz w sposób niekonkretny; brak sporządzenia odpowiedniego uzasadnienia i wyjaśnienia kwestii objętych postanowieniem.
W uzasadnieniu skargi, skarżący przedstawił uzasadnienie merytoryczne ww. zarzutów, wskazując m.in., że zastosowane przez organ egzekucyjny środki są dla niego zbyt uciążliwe. Organ w dalszym ciągu pomija, że generalnie inne stosowane środki - zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego - są skuteczne. Regularnie środki pojawiające się na rachunku bankowym są rozdysponowywane przez organ egzekucyjny. Tymczasem, wysłanie zawiadomień o zajęciu innych pieniężnych wierzytelności do podmiotów, które współpracowały lub mogą potencjalnie podjąć współpracę ze skarżącym, narusza renomę i dobre imię skarżącego, co utrudnia prowadzenie działalności gospodarczej i może wpłynąć na uregulowanie zobowiązań podatkowych Spółki. Skarżący nie dostrzega rzeczywistej racjonalnej analizy po stronie organu egzekucyjnego, zmierzającej do oceny i weryfikacji zasadności podejmowanych środków egzekucyjnych.
W oparciu o powyższe zarzuty i argumentację skargi, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu l instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji, podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie. W zakresie zarzutów skargi, uznał je za bezpodstawne i powołał się na treść zaskarżonego postanowienia, cytując szeroko jego fragmenty. W konsekwencji wniesiono o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019r. poz. 2325 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.
Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, w tym także te, niepodniesione w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych.
Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje także środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Jednocześnie zaznaczyć trzeba, że korzystając z uprawnienia, które przyznaje sądowi administracyjnemu art. 119 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 120 p.p.s.a., dopuszczający możliwość rozpoznania w postępowaniu uproszczonym skargi, której przedmiotem jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, Sąd procedował w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. oraz Naczelnika M. Urzędu Skarbowego w K. w granicach kompetencji, przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie wyżej wymienionych przepisów, Sąd uznał, że nie zawierają one wad, powodujących konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego. W konsekwencji, skarga Q. Sp. z o.o. w S. Ś. nie jest zasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] grudnia 2019r., nr [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika M. Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] października 2019r., nr [...], oddalające skargę zobowiązanego [...] Sp. z o. o. w S. Ś. na czynności egzekucyjne.
Przedmiotem sporu w sprawie jest prawidłowość rozstrzygnięcia przez organy administracji w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne, tj. instytucji przewidzianej w art. 54 u.p.e.a.
Zgodnie z art. 54 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Jednocześnie przez czynności egzekucyjne należy rozumieć wszelkie działania podejmowane przez organ egzekucyjny i egzekutora, zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego (art. 1a pkt 2 u.p.e.a.). Owe działania, jak podkreśla się w doktrynie, to czynności faktyczne (a nie akty prawne). Ten środek prawny służy wyłącznie zaskarżaniu czynności o charakterze wykonawczym.
Dodać należy, że określony w art. 54 § 1 u.p.e.a. środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakim jest skarga na czynności egzekucyjne, ma charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji, czy skargę do sądu powszechnego. Skarga w tym trybie przysługuje na dokonanie przez organ egzekucyjny czynności natury wykonawczej, czy czynności faktyczne podejmowane już w toku prowadzonej egzekucji przez organ egzekucyjny lub przez egzekutora, a także na wydawane w toku egzekucji akty, na które nie przysługuje inny środek zaskarżenia, jak np. zażalenie, czy zarzuty (zob. wyroki NSA: z dnia 8 grudnia 2017r. sygn. akt II FSK 3048/15, Lex nr 2416502; z dnia 2 kwietnia 2015r. sygn. akt II FSK 778/13).
Skarga na czynności egzekucyjne w trybie art. 54 u.p.e.a., stanowi swoistą ochronę zobowiązanego przed naruszeniami przepisów postępowania. W ramach tego środka zaskarżenia można jednak wnosić wyłącznie zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego, bądź egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania czynności egzekucyjnych w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym. Obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę jest orzekanie na podstawie przepisów prawa w granicach określonych daną procedurą. Oznacza to, że w postępowaniu w sprawie skargi na czynności egzekucyjne niecelowe jest stawianie zarzutów organom publicznym w zakresie problematyki, która swym zakresem wykracza poza przedmiot tego postępowania.
W postępowaniu tym nie orzeka się ani o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia, jak również nie ocenia prawidłowości prowadzonego przez wierzyciela postępowania. Rozstrzygnięcie w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne, co do zasady, nie ma wpływu na możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Organ nadzoru na skutek wniesionej skargi, dokonuje oceny czynności egzekucyjnej badając, czy w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego organ egzekucyjny wypełnił dyspozycje wynikające z przepisów regulujących procedurę zastosowania tego środka.
Ponadto wskazać trzeba, że w świetle art. 1a pkt 2 u.p.e.a. ilekroć w ustawie jest mowa o czynności egzekucyjnej - rozumie się przez to wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego, a więc środka wymienionego w art. 1a pkt 12 u.p.e.a. Do czynności egzekucyjnych zalicza się więc wszelkie czynności zajęcia prawa majątkowego strony, takie jak np. zajęcie wynagrodzenia, renty, rachunku bankowego bądź innej wierzytelności pieniężnej, a także zajęcia ruchomości lub nieruchomości oraz dalsze czynności związane z realizacją tych środków egzekucyjnych takie, jak np. odebranie zajętych ruchomości bądź ich licytacja (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 marca 2016r. sygn. akt III SA/Wa 880/15).
Tym samym należy stwierdzić, że przewidziane art. 54 § 1 u.p.e.a. prawo zobowiązanego do złożenia skargi na tę czynność, ograniczać się musi do jedynie określonych, faktycznych działań organu egzekucyjnego lub niezaskarżalnych zażaleniem oświadczeń woli lub wiedzy organu egzekucyjnego.
W świetle powyższego, podkreślenia wymaga, że Sąd badający skargę, podziela pogląd wyrażany w orzecznictwie (por. wyrok z dnia 6 lutego 2018r., II FSK 141/16, CBOSA), zgodnie z którym skarga na czynności egzekucyjne nie jest uniwersalnym środkiem zaskarżenia, obejmującym wszystkie możliwe nieprawidłowości postępowania egzekucyjnego. W ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 54 u.p.e.a., kognicja organów jest ograniczona, zgodnie ze wskazanym przepisem, wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. W ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić kwestie formalnoprawne, które odnoszą się jedynie do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności. Nie jest natomiast możliwe podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia, służącego ochronie praw zobowiązanego, w tym zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a.
Przenosząc powyższe regulacje i rozważania na grunt badanej sprawy wskazać należy, że pismem z dnia [...] października 2019r. strona skarżąca wniosła skargę na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego, zajęcia wierzytelności.
Sąd podziela stanowisko organów, że dochodzone w przedmiotowej sprawie należności, podlegają na podstawie art. 2 § 1 u.p.e.a. egzekucji administracyjnej. Do środków egzekucyjnych w postępowaniu, którego przedmiotem są należności pieniężne, przewidzianych przepisami o postępowaniu egzekucyjnym należy, m.in. egzekucja innej wierzytelności pieniężnej (art. 89 do art. 92 u.p.e.a.), a więc zgodnie z prawem, taki środek zastosowano w odniesieniu do dochodzonych należności. Zastosowany środek egzekucyjny ma bowiem bezpośrednio prowadzić do wykonania wskazanego w tytule wykonawczym obowiązku (art. 7 § 2 u.p.e.a).
Należy zgodzić się z organami, że druki kwestionowanych przez zobowiązanego zajęć były zgodne ze wzorem zamieszczonym w załączniku nr 6 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 września 2018r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U z 2018r., poz. 1804), a tym samym, zawierają wszystkie, wymagane prawem informacje na temat zobowiązanego oraz egzekwowanej kwoty.
Jak wynika z akt sprawy, ww. zawiadomienia podpisał upoważniony pracownik organu egzekucyjnego. Zawiadomienia o zajęciu doręczono, zarówno zobowiązanemu w dniu [...] września 2019r., jak i dłużnikom zajętej wierzytelności kolejno: F. A. D. Q. B. Sp. z o.o. Spółka Komandytowa z siedzibą w K. w dniu [...] września 2019r.; N. Z. J. D. Q. B. Sp. z o.o. z siedzibą w K. w dniu [...] września 2019r.,; A. Sp. z o.o. z siedzibą w S. Ś. w dniu [...] września 2019r.; D. Q. B. Sp. z o.o. z siedzibą w K. w dniu [...] września 2019r.
Ponadto zawiadomienia o zajęciach zawierały wszystkie niezbędne informacje i pouczenie opisane w art. 67 § 1 i § 2 u.p.e.a. W zawiadomieniach o zajęciach były zawarte pouczenia dla dłużników zajętych wierzytelności, w których określone zostały obowiązki, wynikające z otrzymanego zawiadomienia o zajęciu. Z kolei w pouczeniu dla zobowiązanego, zawartym w zawiadomieniu o zajęciu wskazano, że na zajęcie egzekucyjne przysługuje skarga, a w ramach skargi, badana jest zgodność dokonania czynności zajęcia z przepisami prawa. Zamieszczona była również informacja, że skarga nie zastępuje innych środków zaskarżenia, przewidzianych w ustawie.
Rację ma Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K., który poddając analizie poprawność zakwestionowanej czynności w świetle przepisów art. 89 do 92 u.p.e.a. stwierdził, iż przedmiotowe zawiadomienia z dnia [...] września 2019r., sporządzono zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym z powołaniem podstaw prawnych i stosownymi pouczeniami. W tym zakresie nie można dopatrzyć się nieprawidłowości.
W odniesieniu do zarzutu dotyczącego prowadzenia postępowania, pomimo zbiegu z egzekucją sądową komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] w K. – tut. Sąd podziela ocenę dokonaną w tym zakresie przez organ. Nie budzi bowiem wątpliwości, że w toku prowadzonej egzekucji, na rachunkach bankowych [...] Sp. z o.o., prowadzonych przez S. B. P. S.A. doszło do zbiegu egzekucji administracyjnej - prowadzonej przez Naczelnika M. Urzędu Skarbowego w K. z egzekucjami sądowymi. Jak słusznie wyjaśnił Dyrektor, obecnie organem egzekucyjnym, który jest właściwy do dalszego łącznego prowadzenia egzekucji z tego składnika majątku jest Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym [...]. Pismem z dnia [...] sierpnia 2019r., nr [...], organ egzekucyjny przekazał akta postępowania związane z zaistniałym zbiegiem egzekucji Komornikowi Sądowemu. W skład przekazanych Komornikowi Sądowemu akt wchodziły odpisy tytułów wykonawczych, sporządzone na podstawie art. 62b §1 pkt 1 u.p.e.a. w celu prowadzenia egzekucji z rachunku bankowego spółki w S. B. P. S.A.
Podkreślenia wymaga, że działając na podstawie odpisów tytułów wykonawczych, wyszczególnionych w zawiadomieniu z dnia [...] sierpnia 2019r., nr [...], Komornik Sądowy jest uprawniony do prowadzenia egzekucji tylko i wyłącznie z tego składnika majątku spółki, na którym doszło do zbiegu egzekucji, tj. z rachunku bankowego Spółki w S. B. P. S.A. W pozostałym zakresie, w stosunku do innych składników majątku spółki, co do których nie doszło do zbiegu egzekucji administracyjnej z egzekucją sądową, Naczelnik M. Urzędu Skarbowego jest uprawniony do prowadzenia postępowania egzekucyjnego, mającego na celu pełne zaspokojenie egzekwowanych zaległości.
Na aprobatę Sądu zasługuje również ocena organów, co do kolejnego zarzutu, tj. rozważenia przez organy, czy stosowane środki egzekucyjne nie były zbyt uciążliwe w stosunku do zobowiązanego. W tym miejscu zauważyć należy, że w myśl art. 7 § 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego.
Powyższe wskazuje, że wybór środków egzekucyjnych, które mają być zastosowane w konkretnej sprawie, powinien być dokonany w taki sposób, aby doprowadzić do wykonania obowiązku bez potrzeby stosowania kolejnych środków egzekucyjnych. Organ egzekucyjny powinien zrezygnować ze stosowania tych środków, które są bardziej uciążliwe dla zobowiązanego. Natomiast zastosowanie najmniej uciążliwego środka egzekucyjnego może mieć miejsce w przypadku istnienia w tym względzie możliwości wyboru. W kontrolowanej sprawie, organ egzekucyjny zastosował w dniu [...] kwietnia 2019r. i w dniu [...] maja 2019r. środki egzekucyjne w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, co doprowadziło do zbiegu z egzekucjami sądowymi, a przy tym, brak było podstaw do uznania, że zastosowane środki egzekucyjne, doprowadzą do całkowicie skutecznej egzekucji, bowiem na dzień [...] maja 2019r., uzyskano łącznie kwotę 2.197,13zł, przy czym wystąpił zbieg z egzekucjami sądowymi.
W kontekście powyższego, podkreślenia wymaga, że w zaistniałej sytuacji, organ egzekucyjny nie miał wyboru i był zobowiązany do podejmowania dalszych czynności egzekucyjnych w postaci zajęcia innych wierzytelności pieniężnych. Egzekucja z wierzytelności z rachunków bankowych, nie jest całkowicie skuteczna, ponieważ nie doprowadziła do wyegzekwowania dochodzonych zaległości. Co więcej, zauważyć należy, że zaległości podatkowe Spółki są coraz wyższe. Na dzień [...] września 2019r. egzekwowane od Spółki zaległości wynosiły łącznie 183.898,15zł. Na dzień [...] listopada 2019r. zaległości te wynosiły już 225.933,36 zł.
Biorąc powyższe pod uwagę – w ocenie Sądu – uzasadnionym było działanie organu egzekucyjnego w kierowaniu egzekucji do innych wierzytelności pieniężnych zobowiązanego. Nie znajduje natomiast uzasadnienia, kierowanie się przy tym wyborze, głównie ewentualnymi skutkami powstałymi po stronie zobowiązanego.
Nie można też tracić z pola widzenia, że w badanej sprawie, zobowiązany nie zaproponował innego, alternatywnego sposobu zapłaty dochodzonej należności. Wskazać trzeba, że w przedmiotowej sprawie, Dyrektor powoływał się na informacje, uzyskane od organu I instancji, z których wynika, że w dniu 17 października 2019r doręczono prokurentowi samoistnemu spółki T. M., pismo z dnia [...] października 2019r., nr [...], w którym organ egzekucyjny wezwał Spółkę, do przedłożenia, w terminie 7 dni od otrzymania wezwania informacji o majątku zobowiązanego, które są niezbędne w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. Jednak zauważyć trzeba, że Spółka nie udzieliła odpowiedzi na otrzymane wezwanie.
W świetle powyższego uznać należy, że w badanej sprawie dokonano prawidłowej oceny i wyboru środków egzekucyjnych. W tym stanie rzeczy, zarzut strony skarżącej, co do zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego nie znajduje uzasadnienia.
Mając na uwadze kolejny zarzut skargi dotyczący tego, że organ zastosował środki egzekucyjne w odniesieniu do wierzytelności nieistniejących oraz w sposób niekonkretny – tut. Sąd wskazuje, że organ I instancji w postanowieniu z dnia [...] października 2019r., [...] wyjaśnił zobowiązanemu, że na dzień [...] października 2019r. Naczelnik M. Urzędu Skarbowego w K. prowadził wobec spółki postępowania egzekucyjne na podstawie [...], własnych tytułów wykonawczych. Powyższe [...] tytuły wykonawcze, zostały szczegółowo określone w zaskarżonym postanowieniu organu I instancji, wskazano ich numery, daty wystawienia, kwoty egzekwowanej należności, a także rodzaj egzekwowanej należności pieniężnej.
Odpowiadając na zarzut skargi – zauważyć należy, że w odpisach zawiadomień o zajęciach, powtarzają się te same okresy zaległości, ponieważ Spółka posiada zaległości w różnych podatkach, w tym: w podatku od towarów i usług, w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów z innych źródeł. Podnoszona przez Spółkę okoliczność "dublowania się należności objętych tytularni wykonawczymi w poszczególnych okresach", występuje z uwagi na fakt, że spółka posiada w M. Urzędzie Skarbowym w K. wiele zaległości podatkowych w różnych podatkach. Zatem, okresy których dotyczą egzekwowane zaległości mogą być tożsame, jednak są to różne podatki (VAT, PIT-4, PPR). W konsekwencji, zarzut skargi w tym zakresie pozbawiony jest racjonalnych podstaw.
Podsumowując, w ocenie Sądu, w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego, czynności zostały dokonane zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W tym miejscu Sąd jeszcze raz podkreśla, że w postępowaniu tego rodzaju, jak w kontrolowanej sprawie, nie orzeka się ani o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia, jak również nie ocenia prawidłowości prowadzonego przez wierzyciela postępowania. Rozstrzygnięcie w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne, co do zasady, nie ma wpływu na możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Organ nadzoru na skutek wniesionej skargi, dokonuje oceny czynności egzekucyjnej badając, czy w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego organ egzekucyjny wypełnił dyspozycje wynikające z przepisów regulujących procedurę zastosowania tego środka. W badanej sprawie nie dostrzeżono nieprawidłowości w działaniu organów, tym samym słusznie, skarga zobowiązanego została uznana za niezasadną.
Reasumując uznać należy, że w badanej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia organu I i II instancji. Organy podjęły bowiem wszystkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy i dysponowały materiałem wystarczającym do podjęcia rozstrzygnięcia. Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów prawa procesowego, które miałyby wpływ na wynik spraw. Postępowanie w przedmiotowej sprawie było, w opinii Sądu, prowadzone w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, z zachowaniem obowiązujących zasad proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Wszystkie argumenty skarżącego zostały rozpatrzone na podstawie obowiązujących przepisów prawa, a treść, wydanych postanowień organów, zarówno I, jak i II instancji, wyjaśnia stronie zasadność przesłanek, którymi kierowały się one przy rozstrzyganiu sprawy.
Wydane w sprawie postanowienia zawierają wszelkie określone prawem elementy. Organy w sposób wystarczający wyjaśniły również motywy zaskarżonych rozstrzygnięć, a ich uzasadnienia spełniają wymogi określone w art. 124 § 1 i 2 w zw. z art. 126 k.p.a.
Biorąc to wszystko pod uwagę, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, orzekając jak w sentencji wyroku.