Uzasadnienie
W dniu [...] listopada 200 r w Oddziale Celnym w [...] został przedstawiony towar przekazany według noty tranzytowej [...] z dnia [...] listopada 2000 r w celu nadania mu statusu towaru składowanego czasowo w magazynie celnym [...][...], Oddział w [...]. W wyniku przeprowadzonej rewizji organ celny ujawnił różnicę między towarem przedstawionym, a faktycznie znajdującym się na środku przewozowym w postaci 1 palety podzespołów elektrycznych o wadze 160 kg i wartości [...] EUR.
W związku z powyższym Dyrektor Urzędu Celnego w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r określił Firmie "[...]" S.A. w [...], która była właścicielem środka przewozowego, kwotę długu celnego w wysokości [...] zł powstałego w dniu [...] listopada 2000 r w związku z nielegalnym wprowadzeniem na polski obszar celny towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym oraz wymierzył opłatę manipulacyjną dodatkową.
Prezes Głównego Urzędu Ceł, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] września 2001 r uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji z uwagi na naruszenie art.247 § 1 pkt.4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r – Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz.926 ze zm.).
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Dyrektor Urzędu Celnego w [...] ustalił, że przewoźnikiem ujawnionego towaru była firma "[...]" S.A. w [...] i ta właśnie firma wprowadziła przedmiotowy towar na polski obszar celny.
W związku z powyższym organ celny decyzją z dnia [...] stycznia 2002 r umorzył postępowanie wobec firmy "[...]" S.A. w [...] (będącą następcą prawnym firmy "[...]" S.A., natomiast wszczął postępowanie wobec przewoźnika towaru tj. firmy "[...]" S.A. w [...] i decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 r określił wobec tej firmy kwotę wynikającą z długu celnego w wysokości [...] zł. Odwołanie od w/w decyzji rozpatrzył Dyrektor Izby Celnej w [...] na podstawie art.4 ust.1 ustawy z dnia 20.03.2002 r o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 41, poz.365) – który decyzją z dnia 31 października 2002 r uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie w części dotyczącej podstawy prawnej i w tym zakresie orzekł o właściwej podstawie, natomiast w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że jak wynika z noty tranzytowej [...] z dnia [...] listopada 2000 r przewoźnikiem dostarczonego towaru była firma "[...]" S.A. w [...], a właścicielem środka przewozowego - firma "[...]" S.A. w [...]. Fakty te zostały potwierdzone przez kierowcę przewożącego sporny towar K. K.. Organ celny zarzucił, że przewoźnik towaru, jako firma zawodowo trudniąca się przewozem rzeczy powinna dochować należytej staranności w zakresie wykonywanej usługi i dopilnować zgodności załadowanego towaru z dokumentami. Złożone w toku postępowania wyjaśnienia skarżącej o zaistniałej pomyłce w załadowaniu towaru, w ocenie organu celnego, nie mają znaczenia dla meritum sprawy.
Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że wyniki przeprowadzonego postępowania uzasadniają stwierdzenie, że skarżąca tj. firma "[...]" S.A. w [...] jest dłużnikiem długu celnego powstałego z tytułu nielegalnego wprowadzenia towaru na polski obszar celny.
Odnośnie podstawy prawnej decyzji pierwszoinstancyjnej, organ odwoławczy stwierdził, że nie zostały powołane wszystkie przepisy prawne, w oparciu o które nastąpiło rozstrzygnięcie, mimo iż stanowiły one faktyczną podstawę tego rozstrzygnięcia, dlatego należało dokonać zmiany w tym zakresie.
Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której skarżąca zarzuciła naruszenie art.9 § 1, art.39 oraz art.210 § 1 pkt.1 i § 2 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r – Kodeks celny (Dz.U.Nr 75, poz.802 z 2001 r). Powołanie w podstawie prawnej art.9 § 1 i art.39 Kodeksu celnego – zdaniem skarżącej – jest chybione w świetle ustalonego stanu faktycznego. Towar został dostarczony pod zamknięciem celnym do miejsca wyznaczonego przez organ celny i poddany kontroli, a następnie zgodnie z jego przeznaczeniem odesłany został do odbiorcy tureckiego, co nie jest równoznaczne z jego nielegalnym wprowadzeniem na polski obszar celny.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r i postępowanie nie zostało zakończone, zgodnie z art.97 Przepisów wprowadzających ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r, Nr 153, poz.1271 ze zm.), podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270).
Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145§ 1 w/w ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Jak wynika z akt sprawy ujawniony w wyniku rewizji celnej towar był przewożony na podstawie listu przewozowego CMR, co oznacza, że do tego przewozu miała zastosowanie Konwencja o Umowie Międzynarodowego Przewozu Drogowego Towarów (CMR) podpisana w Genewie z dniu 19 maja 1956 r i ratyfikowana przez Polskę w dniu 27 kwietnia 1962 r (Dz.U.z 1962 r Nr 49, poz.238). W dokumencie tym jako przewoźnika wskazano "[...]", bez podania pełnej nazwy i adresu firmy oraz numery rejestracyjne środka przewozowego, którym był wykonywany przewóz ujawnionego towaru.
Określenie przewoźnika w sposób wyżej wskazany, a więc bardzo ogólnikowy, budził wątpliwości, które zostały wyjaśnione przez organy celne w sposób jednoznaczny: z przesłuchania kierowcy wynika, że był on pracownikiem firmy "[...] " S.A. w [...]i ten konkretny przewóz wykonywał na zlecenie w/w firmy w ramach umowy o pracę.
Zgodnie z art.9 w/w Konwencji, w braku przeciwnego dowodu list przewozowy stanowi dowód zawarcia umowy, warunków umowy oraz przyjęcia towaru przez przewoźnika. W braku uzasadnionych zastrzeżeń przewoźnika, wpisanych do listu przewozowego, istnieje domniemanie, że towar i jego opakowanie były widoczne w dobrym stanie w chwili przyjęcia przez przewoźnika i że ilość sztuk, jak również ich cechy i numery były zgodne z oświadczeniami na liście przewozowym.
Z kolei z art.3 tej Konwencji wynika, iż przewoźnika odpowiada, jak za swoje własne czynności i zaniedbania, za czynności i9 zaniedbania swoich pracowników i wszystkich osób, do których usług odwołuje się w celu wykonania przewozu, kiedy ci pracownicy lub te osoby działają w wykonaniu swych funkcji.
W związku z powyższym należy stwierdzić po pierwsze: przewoźnikiem spornego towaru była firma "[...]" S.A. w [...], a po drugie: na w/w przewoźniku ciążył obowiązek należytego wykonania umowy przewozu. Za należyte wykonanie umowy należy rozumieć sytuację, w której przewoźnik wykonuje przewóz zgodnie z warunkami w/w Konwencji, a zatem jego odpowiedzialność dotyczy również zgodności przewożonego ładunku z listem przewozowym co do ilości sztuk, cech i wagi. Odpowiedzialność ta jest niezależna od tego, czy przewoźnik działa w zakresie załadunku sam, czy posługuje się innymi osobami; odpowiada on na zasadzie ryzyka. Domniemanie zgodności ładunku z listem przewozowym, o którym mowa w art.9 Konwencji może być wyłączone tylko poprzez wpisanie zastrzeżeń do listu przewozowego.
W rozpatrywanej sprawie list przewozowy CMR nie zawiera żadnych zastrzeżeń co do ilości sztuk, cech i wagi ładunku.
Towary wprowadzane na polski obszar celny podlegają od chwili ich wprowadzenia dozorowi celnemu, w ramach którego towary te mogą być poddane kontroli celnej (art.art.35 w związku z art.3 § 1 pkt.1 i 5 Kodeksu celnego).Osoba wprowadzająca towar ma obowiązek przedstawić te towary organowi celnemu, który w ramach kontroli celnej sprawdza m.in. zgodność tych towarów z listem przewozowym.
Materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy uzasadnia stanowisko organów celnych, że skarżąca była przewoźnikiem ujawnionego towaru, ona też dokonała wprowadzenia ich na polski obszar celny oraz ich przedstawienia organowi celnemu. Okolicznością bezsporną jest, że istniała nadwyżka towaru w postaci 1 palety, nie ujęta w liście przewozowym. Ustalony, bezsporny stan faktyczny sprawy jednoznacznie wskazuje, iż w świetle przytoczonych przepisów, towar nie ujęty w liście przewozowym został nielegalnie wprowadzony na polski obszar celny, mimo iż znajdował się pod zamknięciem celnym. Wobec tego towaru nie mogło bowiem nastąpić " przedstawienie", o którym mowa w art.39 Kodeksu celnego.
Powyższego stanowiska nie mogła zmienić argumentacja skargi, iż nadwyżka towaru była spowodowana pomyłką przy załadunku, gdyż w istocie towar ten był przeznaczony dla odbiorcy tureckiego, bowiem okoliczność ta – w świetle odpowiedzialności przewoźnika z tytułu Konwencji oraz z tytułu obowiązków wynikających z Kodeksu celnego – nie zwalnia przewoźnika od odpowiedzialności za dług celny powstały wobec towaru nie ujętego w liście przewozowym i nie przedstawionego polskim organom celnym.
Organy celne w sposób należyty i przy zachowaniu obowiązującej procedury ustaliły stan faktyczny sprawy oraz prawidłowo określiły zakres praw i obowiązków strony tego postępowania. Skarga nie może być uwzględniona, gdyż wyniki oceny przeprowadzonego postępowania i stanowisko Dyrektora Izby Celnej zawarte w zaskarżonej decyzji nie daje podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego w/w rozstrzygnięcia. Nie znajdując podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego lub zasady postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji.