Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowiez 17 sierpnia 2006 r., sygn. akt I SA/Kr 333/04

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją - po rozpoznaniu odwołania - utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia {...] 2003r nr [...], która Z. M. określono wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001r w kwocie [...] gr.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że podatnik przy wykonywaniu działalności gospodarczej współpracował z J. W., o czym świadczą następujące faktury:

1. 1) bez numeru i daty na sprzedaż stolarki aluminiowej okiennej na kwotę [...] zł
2. 2) na nabycie usług budowlanych na kwotę łączną [...].

Faktury te nie dokumentowały jednak rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. W konsekwencji, prowadzona przez podatnika księga przychodów i rozchodów nie stanowiła dowodu co do zapisów opartych na tych fakturach.

W skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] 2004r Nr. [...] Z. M. wniósł o uchylenie tej decyzji z powodu:

1. - niekompletnych i przez to błędnych ustaleń faktycznych, będących podstawą zapadłego rozstrzygnięcia
2. - - wadliwą wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art.22 ust.1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000r Nr 14 poz.176 ze zm.)
3. - nieuprawnione zastosowanie art.23 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r Ordynacja Podatkowa (Dz.U. Nr 137 poz.926 ze zm) oraz naruszenie dyspozycji określonej w art.23 § 2 ww ustawy, w związku z art.193 § 1 i 4 Ordynacji Podatkowej oraz przepisami Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 2000r w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz.U Nr 116 poz.1222 ze zm.)
4. - błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art.193 § 6,7 i 8 Ordynacji podatkowej
5. - naruszenie procedury postępowania podatkowego poprzez obrazę art.120, art.121, art.122, art.123, art.180, art.181, art.187 § 1, art.191, art.200 § 1 oraz art.210 § 4 Ordynacji podatkowej, mające istotny wpływ na wynik sprawy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko.

Sąd dopuścił dowód z wyroku Sądu Rejonowego w L. sygn. akt [...] z dnia [...] 2005r, w którym Z. M. został uniewinniony od zarzutu popełnienia przestępstwa z art.56 § 1 kks polegającego m. innymi na tym, że w zeznaniu podatkowym PIT 36 za 2001r podał nieprawdę poprzez nierzetelne prowadzenie dokumentacji podatkowej (nierzetelne dowody księgowe) co spowodowało narażenie Skarbu Państwa na uszczuplenie podatku dochodowego w kwocie [...].

W uzasadnieniu tego wyroku zwrócono uwagę na to, w uzasadnieniu aktu oskarżenia oskarżyciel powołał się na Rozporządzenie Ministra Finansów z 22.12.1999r., z którego wynika, iż jeżeli wystawca nie posiada faktury VAT, nie zadeklarował podatku należnego z niej wynikającego, to odbiorca traci prawo do jego odliczenia. Powołano także orzeczenia TK z 16.06.1998r., w którym Trybunał stwierdził, iż ryzyko wyboru niewłaściwego w tym nieuczciwego kontrahenta obciąża nabywcę towarów lub usług a podatek nieuiszczony obciąża nabywcę, choćby był on w dobrej wierze, co nie stoi na przeszkodzie dochodzenia przez niego odszkodowania od zbywcy na poniesioną szkodę.

Dla przypisania Z. M. zarzucanego czynu oprócz wykazania zaistnienia elementów przedmiotowych należy wykazać umyślność (art. 4 § 2 kks). Zgodnie z orzeczeniem Sądu Najwyższego z 2.12.2002r (sygn. akt IV KKN 559/99 publ. w programie komputerowym LEX nr 75491) w art. 56 § 1 kks stanowi oszustwo w postępowaniu podatkowym polegające m.in. na podaniu w tym postępowaniu niezgodnych z rzeczywistością danych, mogących mieć wpływ na ustalenie zobowiązania podatkowego. Do istoty tak opisanego działania należy umyślne wprowadzenie w błąd organu podatkowego, co do rzeczywistego stanu rzeczy, istotnego z punktu widzenia prawidłowego ustalenia wysokości należnego Skarbowi Państwa podatku.

Jak wynika z kontroli przeprowadzonej przez US, kontrahent oskarżonego, J. W. nie uiścił należnego podatku od wystawionych przez Z. M. faktur VAT oraz nie posiadał ich kopii w swojej dokumentacji, czyli zgodnie z cytowanym wyżej Rozporządzeniem Ministra

Finansów i wyrokiem TK, Z. M. zobowiązany jest do zwrotu odliczonego podatku. Jednakże zdaniem Sądu regulacje te obowiązują na gruncie zobowiązań podatkowych i samo ustalenie obowiązku zwrotu podatku nie powoduje automatycznie przypisanie odpowiedzialności karno-skarbowej.

Na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego nie dało się wykazać, iż działanie oskarżonego Z. M. stanowiło umyślne wprowadzenie w błąd organu podatkowego.

Rozpoczynając współpracę z J. W. oskarżony uzyskał od niego stosowne dokumenty (zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, nr NIP, Regon, zaświadczenie o nie zaleganiu z podatkami), J. W. rzeczywiście figurował jako osoba prowadząca działalność gospodarczą i faktycznie prowadził działalność, roboty budowlane, na które opiewały przedmiotowe faktury zostały faktycznie wykonane.Należy podkreślić, iż J. W. pomimo stwierdzonej u niego choroby w postaci schizofrenii paranoidalnej w bezpośrednim kontakcie jest osobą elokwentną, rzeczową i budzącą zaufanie. Wskazane powyżej okoliczności dowodzą, iż na podstawie zebranych materiałów dowodowych brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

J. W. został postanowieniem Sądu Wojewódzkiego w K. z dnia [...].1997r sygn akt I [...] częściowo ubezwłasnowolniony z powodu choroby psychicznej.

W związku z tym posiadał on ograniczoną zdolność do czynności prawnych. Zgodnie z art.18 kc bez zgody przedstawicieli ustawowych nie mógł on dokonywać ważnych czynności prawnych polegających na zaciągnięciu zobowiązań lub rozporządzać prawami. Zgoda taka nie została udzielona co do umów zawartych przez skarżącego podatnika z J. W. Zatem umowy te nie były prawnie skuteczne. Tym samym nie wywołały one żadnych skutków w prawie podatkowym (zob. opracowanie A.N. pod tytułem

" Czynności nie mogące być przedmiotem skutecznej umowy" (opubl. w Przeglądzie Podatkowym z 2003 nr 2 str 16 i nast.).Oznacza to, że skarżący nie był obowiązany do zaewidencjonowania zarówno przychodu ze sprzedaży stolarki okiennej, jak i kosztów uzyskania przychodów z tytułu nabycia usług budowlanych.

W tym stanie niniejszej sprawy ewentualne uchybienia przez organy podatkowe przepisom postępowania, nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy. W szczególności dotyczy to zebrania niepełnego materiału dowodowego co do tego, czy sporne faktury VAT dokumentowały rzeczywiste zdarzenie gospodarcze, co zostało potwierdzone również w powołanym wyroku sady karnego.

Z tego względu, Sąd działając na podstawie art.151 u p.p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.