Uzasadnienie
Mając na uwadze wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 października 2019r., sygn. akt I SA/Kr [...] – Zarząd Województwa w dniu 9 marca 2020r. wydał dla G. K. rozstrzygnięcie o nr [...], w którym poinformował, że wniosek o dofinansowanie nr [...], złożony do Instytucji Organizującej Konkurs (IOK) w odpowiedzi na konkurs nr [...] został poddany ponownej ocenie merytorycznej w zakresie kryterium pn.: Wpływ projektu na rozwój gospodarczo-społeczny i ponownie umieszczono go na liście rezerwowej projektów ocenionych i wybranych do dofinansowania w ramach ww. konkursu.
W uzasadnieniu wyroku z dnia 30 października 2019r., WSA w Krakowie przedstawił następujący stan faktyczny sprawy. Pismem z 27 maja 2019r. nr [...] poinformowano skarżącą G. K., że jej wniosek o dofinansowanie nr [...] złożony do IOK - Departamentu Funduszy Europejskich Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego w odpowiedzi na konkurs nr [...] został poddany ocenie na etapie formalnym, finansowym i merytorycznym. Projekt spełniał kryteria wybory określone w zał. nr [...] do Regulaminu konkursu, został oceniony pozytywnie na etapie tej oceny, ale został zgodnie z § 35-36 Regulaminu konkursu, Zarząd Województwa w dniu 14 maja 2019r. podjął uchwałę nr [...], na mocy której projekt został umieszczony na liście rezerwowej. Do pisma dołączono ZBIORCZĄ KARTĘ OCENY, konkursu [...], Regionalna polityka energetyczna, Redukcja emisji zanieczyszczeń powietrza, Obniżenie poziomu niskiej emisji-spr, Wymiana źródeł ciepła w indywidualnych gospodarstwach domowych (biomasa i paliwa gazowe)-Gmin K.,,,Wspólnie na rzecz czystego powietrza w G. K.. Likwidacja źródeł ogrzewania na paliwa stałe w indywidualnych gospodarstwach domowych". Gmina uzyskała 39 pkt na 48 możliwych.
G. K., pismem z 7 czerwca 2019r. wniosła protest w zakresie zaskarżonego kryterium wyboru projektu,,Wpływ projektu na rozwój gospodarczo-społeczny". Uzasadniając protest-co do oceny pracownika eksperta nr 3 oraz oceny pracownika eksperta nr 4, obaj eksperci przyznali projektowi ocenę minimalną po 1 pkt przed przemnożeniem przez wagę czyli po 3 pkt po przemnożeniu przez wagę- Gmina nie zgodziła się z przytoczoną punktacją. G. K. podniosła też, iż zasady oceny w ramach kryterium,,,Wpływ projektu na rozwój gospodarczo-społeczny" nie uległy zmianie w porównaniu z przeprowadzonym pierwszym naborem wniosków w poddziałaniu 4.4.2. a Gmina skutecznie ubiegała się o dofinansowanie obecnie realizowanego projektu dotyczącego wymiany urządzeń grzewczych. Wniosek złożony w poprzednim naborze, zawierał analogiczne argumenty jak ten złożony w tym naborze. Wówczas w przedmiotowym kryterium obaj oceniający przyznali po 3 pkt, po przemnożeniu przez wagę 9 pkt. Nowy projekt winien mieć, co najmniej tyle samo punktów o ile nie więcej.
G. K. zaznaczyła, że po wstępnej analizie liczby pkt uzyskanych przez Gminę S. ta ostatnia uzyskała więcej pkt w kryterium,,Wpływ na rozwój społeczno-gospodarczy" mimo, że jej projekt jest dwukrotnie mniejszy i również obejmuje obszar jednej gminy, w kryterium,,Podłączenie do lokalnej sieci ciepłowniczej" projekt Gminy S. uzyskał 0 pkt a G. K. w tym kryterium uzyskała 4 pkt. W toku oceny projektu Gminy S., w co najmniej jednym kryterium wystąpiła rozbieżność w ocenie przeprowadzonej przez dwóch ekspertów o czym świadczy końcówka sumaryczna 0,50 pkt. Pismem z 12 lipca 2019r. nr [...], IRP poinformowała wnioskodawcę, że protestu nie uwzględniono. Uzasadniając rozstrzygnięcie, wskazano, że oddziaływanie efektów projektu G. K. na rozwój subregionu będzie ograniczone-realizacja projektu przełoży się na obniżenie poziomu niskiej emisji jednak wpływ ten nie jest znaczący.
W związku z tym projekt ten cechuje się ograniczonym wpływem/posiada niski wpływ na rozwój społeczny-gospodarczy regionu. IRP zaznaczyła, że projektów Gminy złożonych w dwóch różnych konkursach nie można porównywać gdyż są to dwa nabory. W konkursie porównuje się projekty w ramach danego konkursu. Pula porównawcza projektów w każdym z konkursów jest inna. Ocena dokonana w innym konkursie nie ma znaczenia dla weryfikacji prawidłowości oceny przedmiotowego projektu w ramach konkursu [...] W ramach kryterium strategicznego,,Wpływ na rozwój społeczno-gospodarczy" nie decydowała jedynie wartość dodana projektów tj. m.in. liczba zmodernizowanych źródeł ciepła ale również sytuacja społeczno-gospodarcza poszczególnych gmin, które złożyły wnioski w konkursie oraz wpływ poszczególnych projektów na zrównoważony rozwój danego subregionu. Wszystkie powyższe czynniki wpłynęły na przyznaną punktację w ramach kwestionowanego kryterium.
Zdaniem IRP nie doszło do nierównego traktowania podmiotów bowiem każdy ze złożonych projektów w ramach konkursu miał znaczenie dla spójności wewnętrznej województwa oraz miał wpływ na rozwój gospodarczo-społeczny regionu. Ustosunkowując się do wstępnej analizy porównawczej projektu Gminy do projektu Gminy S., IRP zaznaczyła, że weryfikacji prawidłowości oceny dokonuje się w odniesieniu do projektu wnioskodawcy, który złożył protest. IRP nie weryfikuje prawidłowości projektów wnioskodawców, którzy nie złożyli protestu. Przyznanie wyższej punktacji Gminie S. nie było błędem. Kryterium,,Podłączenie dom lokalnej sieci ciepłowniczej" ma charakter indywidualny a nie porównawczy. G. K. w zakresie tego kryterium otrzymała maksymalną ilość pkt. Ogólne zarzuty do oceny projektu inne wnioskodawcy nie mają znaczenia dla weryfikacji prawidłowości oceny przedmiotowego projektu. Instytucja rozpatrując protest jest związana jego zakresem i zarzutami w nim określonymi.
Eksperci zwracali szczególną uwagę na uwzględnienie zrównoważonego rozwoju w wymiarze subregionalnym. Uzasadnione jest, że projekty, które dotyczą obszarów mniej rozwiniętych, w których gospodarka/przemysł jest słabo lub słabiej rozwinięta otrzymają wyższą punktację. Umiejscowienie projektu na liście rezerwowej nie oznacza, że projekt ma niską wartość merytoryczną, jednakże na limitowane środki finansowe nie może zostać mu przyznane dofinansowanie. Projekt Gminy jest na pierwszym miejscu listy rezerwowej. Zdaniem IRP, w uzasadnieniu oceny merytorycznej, oceniający nie wskazali konkretnych projektów z którymi porównywany był projekt Gminy ale nie stanowiło to błędu w ocenie.
Na ww. rozstrzygnięcie strona skarżąca wniosła skargę do WSA w Krakowie W skardze do Sądu, G. K. zarzuciła naruszenie:
- - art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej i wynikających zeń zasad wyboru projektów do dofinansowania a mianowicie: zasadę przejrzystości, rzetelności i bezstronności oraz zapewnienia wnioskodawcom równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania poprzez:
- 1. uznanie, iż projekt G. K. w relatywnie niskim stopniu spełnia kryterium "Wpływ na rozwój gospodarczo-społeczny", przez co cechuje się ograniczonym wpływem/posiada niski wpływ na rozwój społeczno-gospodarczy regionu, co w konsekwencji spowodowało, że G. K. przez oceniających otrzymała w tym kryterium minimalną ilość punktów, gdy tymczasem:
- a. w dokumentacji projektowej w sposób szczegółowy wskazano jak planowana inwestycja miałaby wpłyną pozytywnie na rozwój gospodarczy w skali gminy i regionu oraz
- b. wskazano kompleksowe rozwiązania, które mają na celu tworzenie warunków do rozwoju społecznego w skali gminy i regionu,
- 2. uznanie, iż oddziaływanie efektów projektu strony skarżącej na rozwój subregionu będzie ograniczone, a jego realizacja przełoży się na obniżenie poziomu niskiej emisji w sposób nieznaczący, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwej konstatacji organu, iż projekt Gminy cechuje się ograniczonym wpływem/posiada niski wpływ na rozwój społeczno-gospodarczy regionu. W efekcie wadliwej oceny organu, środki w ramach projektu przyznane zostały wyłącznie dla Gminy W. i Gminy S. a skarżąca w zakresie ww kryterium otrzymała minimalną ilość punktów gdy tymczasem:
- - na terenie Gminy K. występują przekroczenia dopuszczalnych i docelowych poziomów stężeń zanieczyszczeń powietrza, a obszar przekroczeń dopuszczalnego stężenia średniorocznego pyłu PM 10 wyniósł 1,31 km˛ a liczba narażonej w związku z tym ludności to 3.796. Przekroczenie to oraz ich zasięg są znacznie większe niż w przypadku Gminy S. i W.,
- - Gmina K. w porównaniu z Gmina W. I Gminą S. zgodnie z zapisami Programu ochrony powietrza dla województwa małopolskiego została zobowiązana do osiągnięcia większego stopnia redukcji emisji zanieczyszczeń co wymaga większych nakładów finansowych na realizację działań naprawczych związanych z eliminacją niskosprawnych urządzeń grzewczych na paliwa stałe,
- - projekt G. K. w porównaniu z Gminą S. przewiduje wymianę większej ilości źródeł ciepła tj. odpowiednio 140 źródeł ciepła w Gminie K. i 40 źródeł ciepła w Gminie S.. Dodatkowo projekt G. K. przewiduje zastosowanie odnawialnych źródeł energii (kotły na biomasę) i przyłącz do sieci ciepłowniczej a tym samym przyczyni się do uzyskania znacznie większego efektu ekologicznego w subregionie [...] Zachodniej,
- - w wyniku realizacji tak szerokiego zakresu zawartego w projekcie Gminy K. nastąpi większa intensyfikacja rozwoju gospodarczego subregionu.
Dzięki temu projekt gminy K. charakteryzuje się rozwiązaniami, które mają na celu tworzenie warunków dla obniżenia poziomu niskiej emisji poprzez inwestycję w nowoczesne źródła ciepła, a w związku z tym zaplanowane do realizacji zadania przyczynia się do trwałych korzyści społeczno-gospodarczych w subregionie,
- 3. przyznanie środków w ramach konkursu dla dwóch gmin z jednego powiatu bezpośrednio sąsiadujących ze sobą stanowi naruszenie zasady zrównoważonego rozwoju w subregionie.
Powyższe zarzuty wskazane stanowią niewątpliwie naruszenie zasady równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, jak również zasady bezstronności, które nakładają na instytucję zarządzającą obowiązek równego traktowania wszystkich beneficjentów pomocy oraz statuuje zakaz jakiegokolwiek faworyzowania lub dyskryminowania niektórych z nich co też miało miejsce w okolicznościach przedmiotowej sprawy.
4. naruszenie zasady i bezstronności poprzez zastosowanie dowolności przy dokonywaniu oceny tak w kontekście ustalonych kryteriów wyboru, jak i okoliczności przedstawionych przez skarżącą we wniosku i proteście oraz brak dokonania wyczerpującej oceny i przedstawienia jej uzasadnienia przy uwzględnieniu zgodności z regułami logiki i doświadczenia życiowego oraz zgodnego z regułami konkursu-jednakowymi dla wszystkich uczestników. Powyższe wadliwe działania organu skutkowały przyznaniem Gminie W. i Gminie S. środków w ramach ogłoszonego konkursu gdy tymczasem z analizy porównawczej złożonych projektów w ramach kryterium strategicznego wynika, że Gmina K. w porównaniu z Gminą [...] charakteryzuje się niższymi dochodami, większym bezrobociem, większymi wydatkami na pomoc społeczną i pozostałymi wydatkami na zadania w zakresie polityki społecznej. Skala omówionych rozbieżności jest jeszcze wyraźniejsza w porównaniu z Gminą W..
5. naruszenie zasady przejrzystości poprzez niedokonanie analizy projektu w aspekcie wzmocnienia spójności wewnętrznej subregionu, w tym stopnia zwiększenia dostępności do usług publicznych co nakazuje definicja tego kryterium (vide informacja o zasadach oceny zawarta w Kryteriach wyboru projektu-zał. nr1 do regulaminu konkursu), podczas gdy przewidziane w projekcie kompleksowe rozwiązania na rzecz ograniczenia niskiej emisji przyczynią się do poprawy stanu środowiska w skali lokalnej (gdzie interwencja jest bezwzględnie uzasadniona) co bezpośrednio przełoży się na wzmocnienie się spójności wewnętrznej całego regionu,
6. naruszenie zasady przejrzystości poprzez: zastosowanie w opisie kryteriów jakościowych (punktowych) i w metodologii obliczania (spełnienia) tychże kryteriów, tj.: kryterium wpływu projektu na rozwój gospodarczo-społeczny, pojęcia i zwrotów dających możliwość dokonania dowolnej i arbitralnej oceny, przez co uznano, że projekt skarżącej w relatywnie niskim stopniu spełni wymogi kryterium ze względu na jego lokalne działanie oraz uznanie, że cechuje się on ograniczonym wpływem na rozwój społeczno-gospodarczy regiony, co w konsekwencji spowodowało, że otrzymał on minimalną liczbę punktów.
Wskazując na powyższe wniesiono o:
- 1. uwzględnienie skargi i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję o której mowa w art. 39 ust. 1 ustawy z 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowych w perspektywie finansowej 2014-2020,
- 2. przyznanie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm prawem przepisanych.
Odpowiadając na skargę, organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko, wyrażone w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w dniu 30 października 2019r., wydał wyrok o sygn. akt I SA/Kr 896/19, w którym stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Zarządowi Województwa. W uzasadnieniu wyroku podano m.in., że przedmiotem sporu w sprawie jest prawidłowość oceny projektu z zastosowaniem się do kryteriów oceny wniosków oraz prawidłowe, jednoznaczne i przejrzyste dokonanie tej oceny poprzez właściwe jej uzasadnienie w zakresie kryterium "Wpływ projektu na rozwój gospodarczo-społeczny", dokonane przez oceniających III i IV.
Odnosząc się do zarzutów skargi przede wszystkim wskazano, że trafne są zarzuty kwestionujące sposób, w jaki została dokonana ocena projektu odnośnie oceny merytorycznej. Jak wynika z treści ZBIORCZEJ KARTY OCENY dołączonej do pisma z 27 maja 2019r. nr [...], oceniający III wskazał:,,Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że projekt posiada niski wpływ na rozwój społeczny gospodarczy regionu i otrzymuje 1 pkt." Oceniający IV,,Projekt w relatywnie niskim stopniu spełnia wymogi kryterium, w szczególności ze względu na jego lokalne oddziaływanie.
Reasumując, projekt cechuje się ograniczonym wpływem na rozwój społeczno-gospodarczy tym samym otrzymuje 1 pkt". W ocenie Sądu taki sposób przedstawienia uzasadnienia jest wadliwy. Oceny sporządzone przez osoby oceniające, ograniczają się de facto do konstatacji, iż projekt posiada niski wpływ na rozwój społeczno-gospodarczy regionu. Dlaczego wpływ ten jest niski nie zostało w żaden sposób wytłumaczone. Lapidarność tych uzasadnień nie pozwala ustalić, czym się kierowali oceniający projekt skarżącej Gminy. Co istotne, z załącznika nr 1 do Regulaminu konkursu, w którym opisano szczegółowo kryteria wyboru projektów zgłoszonych do konkursu wynika, że analizowane kryterium jest kryterium strategicznym. Ocenie w ramach kryterium, podlegać będzie bilans zysków i strat społecznych i gospodarczych, z uwzględnieniem specyfiki obszaru wsparcia. Zwrócono uwagę, że z treści uzasadnień ocen oceniających III i IV nie wynika, by były brane pod uwagę takie czynniki jak: wpływ na realizację celów subregionalnego programu rozwoju i/lub właściwych programów rewitalizacji, wpływ na poprawę warunków dla rozwoju gospodarczego subregionu, wpływ na wzmacnianie spójności wewnętrznej subregionu, w tym zwiększenie dostępności do usług publicznych.
Wnioskodawca otrzymując ZBIORCZĄ KARTĘ OCENY, bez względu na to, czy otrzymał satysfakcjonująca ilość punktów, czy też nie, nie może się domyślać tego, czy ekspert wziął pod uwagę wszystkie czynniki, czy też pominął niektóre (które) i dlaczego. Rzeczą oceniających jest przedstawienie pełnej, wyczerpującej i opartej na stosownych kryteriach oceny wniosku. W ocenie Sądu, na każdym etapie badania sprawy, beneficjent powinien uzyskać precyzyjne wskazanie, co do wyników tego etapu, winien uzyskać informację ze szczegółową, jasną, rzetelną i przejrzystą analizą ocen. Informacja organu musi zawierać powody, które zdecydowały o ocenie projektu, czy też - na następnym etapie - o nieuwzględnieniu protestu, wraz z ich uzasadnieniem. Tylko wówczas sąd administracyjny może odnosić się do zarzutów skargi, poznać stanowisko instytucji oceniającej projekt i ocenić, czy tak przeprowadzona ocena jest zgodna z prawem.
Działanie IOK, które miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, w ocenie Sądu, narusza zasady określone w cyt. art. 37 ustawy wdrożeniowej. Jednocześnie - z uwagi na brak odpowiedniego uzasadnienia stanowiska organu zawartego w ZBIORCZEJ KARCIE OCENY- Sąd nie odniósł się do pozostałych zarzutów skargi, bowiem z uwagi na deficyt uzasadnienia oceny merytorycznej, nie mógł dokonać prawidłowej merytorycznej analizy stanowiska Instytucji Pośredniczącej. Mając na uwadze przedstawione nieprawidłowości przy informowaniu o ocenie wniosku, co skutkowało nieprawidłowościami przy rozstrzygnięciu protestu - uznano, że w sprawie doszło do naruszenia art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.
W tym stanie rzeczy, Sąd uznając, że ocena wniosku została przeprowadzona z naruszeniem prawa, mającym istotny wpływ na wynik oceny, przekazał sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej. Zaznaczono przy tym, że w ocenie Sądu, ponowne rozpoznanie sprawy, powinno polegać na dokonaniu oceny projektu z pełnym i wyczerpującym uzasadnieniem tej oceny i przyznanej punktacji.
Zarząd Województwa, mając na uwadze wyrok WSA w Krakowie z dnia 30 października 2019r. – w dniu 9 marca 2020r. wydał rozstrzygnięcie o nr [...], w którym poinformował, że wniosek o dofinansowanie nr [...] złożony do IOK w odpowiedzi na konkurs nr [...] został poddany ponownej ocenie merytorycznej w zakresie kryterium pn.: Wpływ projektu na rozwój gospodarczo-społeczny. Projekt otrzymał 3 pkt w ww. kryterium. W związku z powyższym, końcowy wynik oceny projektu, to łącznie 39 pkt., co stanowi 81,25% maksymalnej liczby punktów możliwych do uzyskania na etapie oceny merytorycznej.
Mając na uwadze, iż kwota dostępnej alokacji w ramach konkursu została wyczerpana, projekt nr [...] pozostaje na liście rezerwowej projektów ocenionych i wybranych do dofinansowania w ramach ww. konkursu. Ponadto w rozstrzygnięciu poinformowano G. K. o prawie wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie spełniania kryteriów wyboru projektów.
W dniu 23 marca 2020r. G. K. złożyła do organu protest, zgodnie z pouczeniem zawartym w ww. rozstrzygnięciu (karta nr [...] akt sądowych).
W dniu 30 marca 2020r. IOK poinformowała stronę skarżącą, że w piśmie informującym o ponownej negatywnej ocenie merytorycznej - błędnie pouczyła o możliwości wniesienia protestu (karta nr 321 i nast. akt sądowych).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, strona skarżąca zaskarżyła rozstrzygnięcie z dnia 9 marca 2020r., zarzucając mu naruszenie:
- - art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej i wynikających zeń zasad wyboru projektów do dofinansowania, a mianowicie: zasadę przejrzystości, rzetelności i bezstronności poprzez:
- - uznanie, iż projekt G. K. w niskim stopniu spełnia kryterium "wpływu na rozwój gospodarczo-społeczny", a to na skutek błędnej oceny projektu w podstawowym kryterium oceny t.j. kryterium Wpływu projektu na rozwój społeczno-gospodarczy, z całkowitym pominięciem jego porównawczego charakteru. Ponowna analiza projektu w zakresie ww. kryterium nie została bowiem przeprowadzona przez lOK w sposób wyczerpujący, rzetelny i bezstronny, jak również nie uwzględnia wszystkich przesłanek, decydujących o wpływie społeczno-gospodarczym projektu, w tym także strategicznego i porównawczego charakteru ww. kryterium. Argumentacja organu jest dowolna i oderwana od kryteriów wynikających z Regulaminu konkursu. Ww. kryterium jest zaś jedynym kryterium o charakterze porównawczym, dający jednocześnie IRP możliwość weryfikacji prawidłowości oceny innych projektów Wnioskodawców. Jednocześnie lapidarne uzasadnienie w ZBIORCZEJ KARCIE OCENY w ramach ww. kryterium, uniemożliwia zbadanie legalności dokonania powtórnej oceny;
- - zastosowanie dowolności przy dokonywaniu oceny, tak w kontekście ustalonych kryteriów wyboru, jak i okoliczności przedstawionych przez skarżącą we wniosku oraz brak dokonania wyczerpującej oceny i przedstawienia jej uzasadnienia przy uwzględnieniu zgodności z regułami logiki i doświadczenia życiowego oraz zgodnego z regułami konkursu - jednakowymi dla wszystkich uczestników. Powyższe wadliwe działania organu, skutkowały przyznaniem Gminie W. i Gminie S. środków w ramach ogłoszonego konkursu, gdy tymczasem z analizy porównawczej - której organ nie dokonał - złożonych projektów w ramach kryterium strategicznego wynika, iż G. K. w porównaniu z Gminą Stryszów, charakteryzuje się np. niższymi dochodami, większym bezrobociem, większymi wydatkami na pomoc społeczną i pozostałymi wydatkami na zadania w zakresie polityki społecznej. Skala omówionych rozbieżności jest jeszcze wyraźniejsza w porównaniu z Gminą W.;
- - zastosowanie w opisie kryteriów jakościowych (punktowych) i w metodologii obliczania (spełnienia) tych kryteriów, tj.: kryterium wpływ projektu na rozwój gospodarczo-społeczny, pojęcia i zwrotów, dających możliwość dokonania dowolnej i arbitralnej oceny, przez co uznano, że projekt skarżącej niskim stopniu, spełnienia wymogi kryterium, ze względu na jego lokalne działanie oraz uznanie, że cechuje się on ograniczonym wpływem na rozwój społeczno-gospodarczy regionu, co w konsekwencji spowodowało, że otrzymał on minimalną liczbę punków.
W uzasadnieniu skargi podano m.in., że w wyniku ponownej oceny merytorycznej w ramach kryterium Wpływ projektu na rozwój gospodarczo-społeczny, projekt G. K. otrzymał taką samą, minimalną ilość punktów, jak w ramach pierwszej oceny, tj. 1 pkt przed przemnożeniem przez wagę, czyli 3 pkt po przemnożeniu przez wagę i tym samym lOK uznała, iż projekt ten w niskim stopniu wpływa na rozwój społeczno-gospodarczy. Zarówno Oceniający nr I, jak i nr II przyznali w ramach ww. kryterium powtórnie 1 punkt, przy jego wadze wynoszącej 3. G. K. nie zgadza się z przyznaną punktacją oraz wynikami ponownej oceny.
W ocenie strony, ponowna analiza projektu w zakresie ww. kryterium nie została przeprowadzona w sposób wyczerpujący, rzetelny i bezstronny, jak również nie uwzględnia wszystkich przesłanek, decydujących o wpływie społeczno-gospodarczym projektu, w tym także strategicznego i porównawczego charakteru ww. kryterium. Argumentacja lOK jest dowolna i oderwana od kryteriów, wynikających z Regulaminu konkursu. Uzasadnienie przedstawione w karcie ponownej oceny projektu zawiera, co prawda odniesienie do każdego z trzech wymaganych czynników, to jednakże:
- - przy ocenie wpływu projektu na realizację celów subregionalnego programu rozwoju i/lub właściwych programów rewitalizacji, oceniający ograniczyli się jedynie do stwierdzenia, iż cele projektu są zgodne z założeniami Subregionalnego Programu Rozwoju w zakresie poprawy jakości środowiska naturalnego w subregionie i biorąc pod uwagę zasięg terytorialny projektu, który dotyczy wyłącznie jednej gminy, w tym miasta K. i kilku małych miejscowości, uznali, że oddziaływanie na cały subregion jest mocno ograniczone,
- - przy ocenie wpływu na poprawę warunków dla rozwoju gospodarczego subregionu, oceniający ograniczyli się jedynie do stwierdzenia, iż projekt dotyczy wymiany źródeł ciepła w indywidualnych gospodarstwach domowych, dlatego też będzie miał niewielki wpływ na rozwój gospodarczy subregionu (jest działaniem jednorazowym, polegającym na wykonaniu usługi demontażu i montażu nowych źródeł ciepła, które nie przyniesie dużych korzyści społecznych i ekonomicznych w dłuższej perspektywie czasu),
- - przy ocenie wpływu na wzmacnianie spójności wewnętrznej subregionu, w tym zwiększeniu dostępności do usług publicznych, oceniający ograniczyli się jedynie do stwierdzenia, iż ze względu na lokalny charakter projektu wpływ na wzmacnianie spójności wewnętrznej całego subregionu nie jest znaczący.
Z analizy uzasadnienia do oceny, wynika wprost, że oceniający skupili się wyłącznie na rodzaju przewidzianych działań, a także lokalizacji projektu G. K., całkowicie pomijając przy tym porównawczy charakter kryterium Wpływ na rozwój gospodarczo-społeczny. W uzasadnieniu trudno doszukać się podstaw do tego, aby ocena wpływu projektu G. K. na rozwój społeczno-gospodarczy regionu dokonana została w porównaniu z innymi projektami złożonymi w ramach konkursu. Jest to tym bardziej niezrozumiałe, iż organ, rozpatrując poprzedni protest sam podkreślał, że ww. kryterium jest jedynym kryterium o charakterze porównawczym, dający jednocześnie IRP możliwość weryfikacji prawidłowości oceny innych projektów Wnioskodawców, którzy nie złożyli protestu. Z tych też względów, Gmina uważa, że przy ponownej ocenie doszło do naruszenia zasady rzetelności i bezstronności, poprzez zastosowanie dowolności przy dokonywaniu oceny w kontekście ustalonych kryteriów wyboru projektów do dofinansowania, ponieważ wybrane do dofinansowania projekty Gminy W. i Gminy S., które w ramach oceny ww. kryterium, otrzymały większą ilość punktów, niż projekt G. K. (Gmina [...] - 9 i 6 pkt po przemnożeniu przez wagę.
Gmina W. - 9 i 9 pkt po przemnożeniu przez wagę), gdy tymczasem projekty te: również dotyczą wyłącznie obszaru jednej gminy; również dotyczą wyłącznie wymiany źródeł ciepła w indywidualnych gospodarstwach domowych; również mają charakter lokalny. Podsumowując powyższe, w kontekście uzasadnienia do oceny kryterium Wpływu na rozwój gospodarczo-społeczny projektu G. K., zupełnie niezrozumiale jest to, że projekty Gminy S. i Gminy W., będące również projektami lokalnymi dotyczącymi wymian źródeł ciepła w budynkach mieszkalnych, w realizację których również zaangażowane będą tylko lokalne firmy, zostały ocenione, jako projekty cechujące się umiarkowanym i wysokim wpływem na rozwój społeczno-gospodarczy, podczas, gdy projekt G. K. został uznany, jako projekt o niskim wpływie na rozwój społeczno-gospodarczy.
W dalszej kolejności strona na podstawie analizy przesłanej karty oceny projektu w zakresie ww. kryterium zarzuciła również lOK, iż ponowna ocena została dokonana w sposób ograniczający się jedynie do przeanalizowania projektu pod kątem jego zakresu (wymiana źródeł ciepła przez miejscowe firmy) i obszaru jego realizacji (jedna gmina, lokalny charakter), bez dokonania szczegółowej analizy porównawczej projektów, prowadzącej do wskazania tych, które w największym stopniu, wpłyną na rozwój gospodarczy i społeczny regionu, przy uwzględnieniu zrównoważonego rozwoju w wymiarze subregionalnym, tj. bez zwrócenia uwagi na bilans zysków i strat społecznych i gospodarczych poszczególnych projektów, z uwzględnieniem specyfiki obszaru wsparcia.
W związku z powyższym G. K. dokonała własnej analizy porównawczej w zakresie sytuacji społeczno-gospodarczej Gmin, które złożyły wnioski w konkursie i otrzymały dofinansowanie, z sytuacją społeczno-gospodarczą G. K.. Analizy dokonano na podstawie danych statystycznych i ogólnodostępnych rankingów gmin za 2017r., a zatem z pełną stanowczością i przekonaniem można stwierdzić, iż jest to analiza obiektywna. Z przedstawionych danych wynika, że G. K. w porównaniu z Gminą Stryszów, charakteryzuje się niższymi dochodami, większym bezrobociem, niższymi średnimi wydatkami na inwestycje, większymi wydatkami na pomoc społeczną i pozostałymi wydatkami na zadania w zakresie polityki społecznej. Skala omówionych rozbieżności jest jeszcze wyraźniejsza w porównaniu z Gminą W., która w porównaniu z G. K. jest Gminą o znacznie większej powierzchni i liczbie ludności, o znacznie wyższych dochodach, wydatkach przeznaczonych na inwestycje i pomoc społeczną oraz innych wydatkach na zadania w zakresie polityki społecznej, o znacznie niższym bezrobociu, i niemal czterokrotnie wyższych środkach w dochodach budżetu gminy na finansowanie i współfinansowanie programów i projektów unijnych.
Uzasadnione jest więc stwierdzenie, że realizacja projektu G. K., który dotyczy obszaru o gorszych wskaźnikach społeczno-gospodarczych, relatywnie bardziej wpłynie na rozwój i powinien otrzymać wyższą punktację. Strona skarżąca wskazała też, na podstawie dokonanej analizy porównawczej projektu G. K. i Gminy S., że projekt G. K. w znacznie większym stopniu, niż projekt Gminy S., wpisuje się w cel 2 Subregionalnego Programu Rozwoju, podczas, gdy oceniający przyznali dla tego kryterium, niższą punktację G. K.. Wyższy stopień realizacji tego celu przekłada się bezpośrednio na wyższy stopień wpływu planowanego przez G. K. projektu na rozwój społeczno-gospodarczy w subregionie. G. K. nie zgadza się z twierdzeniem oceniających, iż planowany przez nią projekt, wymiana źródeł ciepła jest działaniem, które w niewielkim stopniu przyczyni się do rozwoju gospodarczego subregionu i nie przyniesie dużych korzyści społecznych i ekonomicznych w dłuższej perspektywie czasu.
Gmina w dokumentacji projektowej wyeksponowała wiele wątków, ukazujących korzyści płynące z realizacji projektu dla rozwoju społeczno-gospodarczego subregionu, które uwzględnione w całości, stanowią podstawę do zakwestionowania oceny w tym zakresie, szczególnie, gdy dokona się analizy porównawczej z innymi projektami, wybranymi do dofinansowania, którym przyznano wyższą punktację w tym zakresie. Przede wszystkim, we wniosku o dofinansowanie projektu wskazano, iż na terenie G. K., występują przekroczenia dopuszczalnych i docelowych poziomów stężeń zanieczyszczeń powietrza: pyłu PMIO, PM2,5 oraz ben2o(a)pirenu (dalej: B(a)P). Potwierdzają to coroczne oceny jakości powietrza dla województwa małopolskiego, sporządzane przez właściwe organy Inspekcji Ochrony Środowiska. Dodano też, że realizacja projektu G. K. w porównaniu z projektem Gminy S. będzie wiązała się ze znacznie większym zaangażowaniem firm, działających w branży producentów urządzeń grzewczych i instalatorów zajmujących się demontażem i montażem źródeł ciepła, przez co znacznie bardziej wpłynie na zwiększenie aktywności tych firm, co bezpośrednio przełoży się także na większy rozwój gospodarczy subregionu.
Realizacja projektu G. K. spowoduje dodatkowo zaangażowanie [...] Sp. z o.o. w działania na rzecz poprawy jakości powietrza, a także pośrednio, przyniesie pozytywne skutki w postaci większego zainteresowania korzystaniem z ciepła sieciowego wśród mieszkańców, będących potencjalnymi użytkownikami sieci ciepłowniczej i w konsekwencji rozwojem gospodarczym Spółki. Ponadto G. K. zarzuciła organowi naruszenie zasady zrównoważonego rozwoju, bowiem w ramach konkursu do dofinansowania wybrane zostały dwa projekty, których realizacja będzie się odbywać w gminach bezpośrednio ze sobą sąsiadujących w obrębie tego samego powiatu.
W ocenie G. K., lOK całkowicie pominęła kwestie korzyści i strat, jakie zostałyby osiągnięte w wyniku realizacji projektów złożonych w konkursie. Realizacja projektu na obszarze gminy o lepszej jakości powietrza, mniejszych obszarach przekroczeń i liczby osób narażonych na zanieczyszczenia, przyniesie bezsprzecznie mniejsze korzyści społeczno-gospodarcze, niż na obszarze gminy o gorszej jakości powietrza. Zdaniem G. K. przesłanki, jakimi kierowała się IZ, jak i IRP w postępowaniu poprzedzającym wyłonienie projektów do dofinansowania, jak i w toku ponownej oceny są wadliwe i nie korespondują z generalną ustawową zasadą wyboru projektów do dofinansowania, w myśl której, wybór projektów do dofinansowania, powinien być dokonany w sposób przejrzysty i rzetelny. Brak jest również jakiejkolwiek analizy porównawczej na etapie ponownej oceny merytorycznej, do której oceniający zostali zobligowani wyrokiem WSA w Krakowie z dnia 30 października 2019r., sygn. akt I SA/Kr 896/19, co budzi wątpliwości G. K., co do bezstronności organu.
Mając na uwadze powyższe, wniesiono o uwzględnienie skargi i stwierdzenie, że ocena projektu, ponowie została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny; przekazanie jednocześnie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1 ustawy.
W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie. Odnosząc się do zarzutów skargi, zwrócono uwagę na podstawowy zarzut, że wniosek strony skarżącej został oceniony w ramach kryterium Wpływ na rozwój społeczno-gospodarczy nieprawidłowo, z naruszeniem zasad wynikających z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Zauważono, że przedmiotowe kryterium - wbrew skardze - jest kryterium indywidualnym, nie zaś kryterium porównawczym. Wobec powyższego, organ dokonując oceny wniosku, nie mógł dokonywać jego porównań z wnioskami innych Wnioskodawców.
Tym samym, wszelkie zarzuty podniesione w powołanym zakresie są chybione, bowiem nie uwzględniają indywidualnego charakteru przedmiotowego kryterium. Wskazano, że istotnie w wielu naborach, przedmiotowe kryterium było kryterium porównawczym, jednakże akurat w przedmiotowym konkursie jest to kryterium indywidualne. Prawidłowo zatem organ, wydając zaskarżone rozstrzygnięcie, ocenił wniosek, odnosząc się: "do każdego z trzech wymaganych czynników", nie zaś dokonując oceny jakichkolwiek innych wniosków. Dopiero dokonanie w ramach przedmiotowego kryterium, oceny porównawczej wniosków, stanowiłoby naruszenie zasad dokonywania oceny, albowiem taka właśnie ocena byłaby niezgodna z kryteriami zatwierdzonymi przez KM RPO WM 2014-2020. Równocześnie, zwłaszcza w kontekście ww. indywidualnego charakteru przedmiotowego kryterium, podkreślono, iż powoływana w skardze okoliczność, że ocena innego projektu w danym konkursie została dokonana odmiennie, pozostaje bez wpływu na przedmiot niniejszego postępowania, bowiem w ramach tego postępowania, badaniu podlega zgodność z prawem oceny projektu strony skarżącej, nie zaś projektów innych wnioskodawców.
Co więcej, nawet gdyby przyjąć, czego oczywiście organ nie potwierdza, iż ocena projektu innych gmin wskazanych w skardze (Gminy [...] i Gminy W.) została dokonana wadliwie tj. przyznano im zbyt dużą liczbę punktów w stosunku do punktacji, przyznanej projektowi strony, to i tak wadliwość oceny innego projektu, nie może stanowić podstawy do uznania, iż projekt ten powinien zostać oceniony tak samo błędnie. Podkreślono też, że w przedmiotowej sprawie, ocenie przez WSA, podlega wyłącznie zgodność z prawem oceny dokonanej przez organ, nie zaś jej zasadność. Zdaniem organu, ocena projektu strony została dokona prawidłowo zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym w szczególności art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Okoliczność, iż ww. nie zgadza się z przedmiotowym rozstrzygnięciem, nie przesądza o tym, iż zostało ono wydane z naruszeniem prawa.
Odnosząc się szczegółowo do zarzutów dotyczących oceny zaskarżonego kryterium Wpływ na rozwój społeczno-gospodarczy wskazano, iż sformułowany zarzut, że przyznanie środków w ramach konkursu dla dwóch gmin z jednego powiatu bezpośrednio sąsiadujących ze sobą, stanowi naruszenie zasady zrównoważonego rozwoju w subregionie - jest całkowicie chybiony już chociażby z tego względu, iż z żadnego przepisu, czy też zapisu dokumentacji konkursowej, nie wynika zakaz takiego działania organu. Co więcej, każdy projekt, podlega odrębnej indywidualnej ocenie, a zatem uzyskanie przez niego odpowiedniej liczby punktów, umożliwia mu uzyskanie dofinansowania i instytucja nie może uzależniać przyznania dofinansowania od innych, niż wynik oceny okoliczności, w tym także od tego, że inne projekty z tego samego powiatu, także uzyskały wysoką punktację, co zdaje się sugerować strona. Przyjęcie takiego stanowiska, stanowiłoby właśnie naruszenie zasady równego traktowania beneficjentów i przejrzystości dokonywanej oceny, o których mowa w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.
Również zarzut dotyczący treści kryterium jest całkowicie chybiony, bowiem po pierwsze, zarzut ten dotyczy treści kryterium, z którą nie zgadza się ww., a nie prawidłowości (legalności) jego oceny, a nadto - kryterium to było takie samo dla wszystkich wnioskodawców, a ww. składając wniosek w przedmiotowym konkursie, godził się na ocenę zgodnie z takim kryterium (tak: wyrok WSA w Krakowie z dnia 30 października 2017r., sygn. akt l SA/Kr 618/17). Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów, sprowadzających się w swej istocie do wskazania, że IOK nie dość dokładnie zapoznała się z złożonym wnioskiem i w konsekwencji, przyznała stronie zbyt małą w stosunku do projektów Gminy W. i Gminy S., liczbę punktów wskazano, że w tym zakresie, zarzuty skargi są chybione. Ocenie podlegał projekt ww., a tym samym ewentualne uchybienia w ocenie projektów innych gmin, o ile takie miały miejsce, czego organ nie potwierdza, nie mogą mieć wpływu na oceną zgodności z prawem oceny przedmiotowego projektu.
Mając powyższe na uwadze, wniesiono o oddalenie skargi w całości, bowiem ocena wniosku nie została dokonana z naruszeniem prawa, które miało istotny wpływ na wynik oceny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.
Sąd podkreśla, że niniejsza sprawa podlega kontroli sądowej po raz drugi. Będące przedmiotem rozpoznania niniejszej sprawy rozstrzygnięcie dla G. K. o nr [...] zostało wydane przez Zarząd Województwa w dniu 9 marca 2020 r. – w wyniku wyroku WSA w Krakowie z dnia 30 października 2019 r., sygn. I SA/Kr [...], w którym to pierwotne rozstrzygnięcie organu uchylono i sprawę przekazano do ponownego rozpoznania, a którym to wyrokiem Zarząd Województwa był związany w trybie art. 153 p.p.s.a. Oceną dokonaną w wyżej przytoczonym wyroku WSA związany był nie tylko organ ponownie rozpatrujący sprawę, ale związany jest również tutejszy Sąd rozpoznając wniesioną skargę. Dlatego też Sąd w związku z treścią art. 153 p.p.s.a. obowiązany jest dokonać analizy normatywnej i zakresu działania organu przy ponownym rozpoznawaniu sprawy w kontekście wywiązania się z zaleceń wskazanych w ww. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
Postanowienia art. 153 p.p.s.a. oznaczają bowiem, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, w którym zostało wydane oraz poza zakres postępowania administracyjnego, w którym zostało wydane zaskarżone rozstrzygnięcie. Zasięgiem jego oddziaływania objęte zostają również wszystkie przyszłe – ewentualne – postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne dotyczące danej sprawy administracyjnej (zob. wyrok NSA z dnia 22 marca 1999 r., IV SA 527/97, LEX nr 47275, i wyrok NSA z dnia 16 października 2014 r., II FSK 2506/12, LEX nr 1598312).
Innymi słowy, zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Sąd zauważa przy tym, że przez ocenę prawną należy rozumieć wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie (czynności), jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt (czynność) zostało uznane za błędne. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią natomiast z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie administracyjne.
Związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu ww. przepisu oznacza zaś, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełni oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej. Omawiana regulacja ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże ich w sprawie (zob. np. wyrok NSA z dnia 21 marca 2014 r., I GSK 534/12, LEX nr 1487724, i wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2015 r., II FSK 1404/13, LEX nr 1774161).
Działania naruszające tę zasadę muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych. Bez ścisłego stosowania powołanego przepisu trudno byłoby zapewnić spójność działania systemu władzy państwowej. Jego nieprzestrzeganie w istocie podważałoby bowiem obowiązującą w polskim prawie zasadę sądowej kontroli nad aktami i czynnościami organów administracji (zob. wyroki NSA z dnia 21 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1681/97 i z dnia 1 września 2010 r., sygn. akt I OSK 920/10, LEX 745376).Ocena prawna zawarta w orzeczeniu sądu administracyjnego traci moc wiążącą w wypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli to spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny. Podobny skutek, tj. ustanie mocy wiążącej wspomnianej oceny, może spowodować zmiana - po wydaniu orzeczenia sądowego - istotnych okoliczności faktycznych sprawy oraz wzruszenie orzeczenia zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie. Żadna z tych okoliczności, czyniąca oceną zawartą w wyżej przywołanym wyroku WS nieaktualną, nie wystąpiła.
Z uwagi na to konieczne jest przytoczenie ustaleń i oceny prawnej dokonanej przez uprzednio orzekający w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie który podkreślił, że ocena projektu G. K. została przeprowadzona w sposób nieprawidłowy, niezgodny z ustawą z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020 (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1431 z późn. zm. dalej - ustawa wdrożeniowa), Regulaminem konkursu i kryteriami oceny wniosku stanowiącymi załącznik do Regulaminu.
Jak już wspomniano, oceny sporządzone przez osoby oceniające ograniczyły się de facto do konstatacji, iż projekt posiada niski wpływ na rozwój społeczno-gospodarczy regionu. Ocenie zaś w ramach tego kryterium miał podlegać bilans zysków i strat społecznych i gospodarczych, z uwzględnieniem specyfiki obszaru wsparcia. W ramach wskazanego kryterium obejmowało się w szczególności takie czynniki jak: 1. wpływ na realizację celów subregionalnego programu rozwoju i/lub właściwych programów rewitalizacji, 2. wpływ na poprawę warunków dla rozwoju gospodarczego subregionu, 3. wpływ na wzmacnianie spójności wewnętrznej subregionu, w tym zwiększenie dostępności do usług publicznych. Punkty były przyznawane w następujący sposób: 3 pkt-stwierdzenie wysokiego wpływu na rozwój gospodarczo-społeczny subregionu, 2 pkt-stwierdzenie umiarkowanego wpływu na rozwój gospodarczo-społeczny subregionu, 1 pkt-stwierdzenie niskiego wpływu na rozwój gospodarczo-społeczny subregionu. Nie podlegały one sumowaniu.
Z treści uzasadnień ocen zawartych w ZBIORCZEJ KARCIE OCENY nie wynikało zaś by były brane pod uwagę takie czynniki jak: wpływ na realizację celów subregionalnego programu rozwoju i/lub właściwych programów rewitalizacji, wpływ na poprawę warunków dla rozwoju gospodarczego subregionu, wpływ na wzmacnianie spójności wewnętrznej subregionu, w tym zwiększenie dostępności do usług publicznych.
Sąd podkreślił, że wnioskodawca otrzymując ZBIORCZĄ KARTĘ OCENY, bez względu na to czy otrzymał satysfakcjonująca ilość punktów czy też nie, nie może się domyślać tego czy ekspert wziął pod uwagę wszystkie czynniki czy też pominął niektóre (które) i dlaczego. Rzeczą oceniających jest przedstawienie pełnej, wyczerpującej i opartej na stosownych kryteriach oceny wniosku. Sąd dokonując oceny ww. rozstrzygnięcia odwołał się art. 37 ust. 1 ustawy stanowiącego że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.
Sąd dokonując wykładni tej regulacji ocenił, że treść tego przepisu przewiduje równy dostęp wnioskodawców do wszelkich informacji dotyczących warunków i sposobu oceny projektów, przy czym ocena ta musi być przeprowadzona przy pomocy określonych, opracowanych zgodnie z prawem kryteriów ich oceny.
Tutejszy Sąd rozstrzygając złożoną w sprawie skargę stwierdza, że Zarząd Województwa nienależycie wywiązał się z zaleceń wskazanych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 października 2019 r., sygn. I SA/Kr 896/19. Działając ponownie w sprawie na skutek tego wyroku wskazany organ nie zastosował się do zaleceń w nim zawartych. Innymi słowy, nie uwzględnił on wytycznych co do dalszego postępowania, jak i przedstawionej w nim oceny prawnej omówionych wyżej regulacji, obejmującej krytykę ich zastosowania w konkretnej sprawie.
W wyniku ponownie przeprowadzonej oceny G. K. otrzymała taką samą, minimalna liczbę punktów. W treści uzasadnienia zawartego w ZBIORCZEJ KARCIE OCENY wskazano, że cele projektu są zgodne z założeniami Subregionalnego Programu Rozwoju w zakresie poprawie jakości środowiska naturalnego w subregionie. Niemniej jednak przy ocenie wpływu danego projektu należy wziąć pod uwagę jego zasięg terytorialny, który dotyczy wyłącznie jednej gminy, tak więc odziaływanie na cały subregion jest mocno ograniczone. Wskazano, że projekt w niewielkim stopniu przyczyni się do rozwoju gospodarczego subregionu ze względu na fakt, że dotyczy wymiany kotłów w gospodarstwach domowych. Jest to działanie jednorazowe, które nie przyniesie dużych korzyści społecznych i ekonomicznych w dłużej perspektywie czasu. Analizując wpływ projektu na wzmacnianie spójności wewnętrznej subregionu uznać należy, że projekt ma niewielki wpływ ze względu na swój lokalny charakter.
Odnosząc się do kryterium wpływu na realizację celów Subregionalnego Programu Rozwoju i/lub właściwych programów rewitalizacji wskazano, że działania podejmowane w ramach projektu są zgodne z celem szczegółowym Subregionalnego Programu Rozwoju dotyczącym poprawy jakości życia na terenie subregionów województwa małopolskiego poprzez poprawę jakości środowiska naturalnego Jednakże projekt będzie realizowany wyłącznie na terminie G. K., w mieście K. oraz kilku małych miejscowościach, a więc jego odziaływanie na cały subregion będzie niewielskie.
Odnosząc się do wpływu projektu na poprawę warunków rozwoju gospodarczego wskazano, że będzie miał niewielki wpływ na owe warunki. Wskazano, że projekt ten będzie miał nieznaczny wpływ na rozwój gospodarczy subregionu, bowiem będzie dotyczyć firm zajmujących się demontażem i montażem urządzeń. Będzie to również efekt krótkotrwały.
Odnosząc się do wpływu na wzmacnianie spójności wewnętrznej subregionu wskazano ponownie, że projekt ma charakter lokalny z uwagi na realizację na terenie jednej gminy, stąd jego wpływ na wzmacnianie spójności wewnętrznej subregionu jest nieznaczący.
Merytorycznie nie różni się to w zasadzie od uprzednio dokonanej przez Zarząd Województwa oceny projektu G. K., w którym wskazano, że "Projekt w relatywnie niskim stopniu spełnia wymogi kryterium, w szczególności ze względu na jego lokalne oddziaływanie. Reasumując, projekt cechuje się ograniczonym wpływem na rozwój społeczno-gospodarczy tym samym otrzymuje 1 pkt". Mimo obszerniejszej treści i formalnego odniesienia się do wynikających z Załącznika nr 1 do Regulaminu konkursu nr [...] czynników takich jak: 1. wpływ na realizację celów subregionalnego programu rozwoju i/lub właściwych programów rewitalizacji, 2. wpływ na poprawę warunków dla rozwoju gospodarczego subregionu, 3. wpływ na wzmacnianie spójności wewnętrznej subregionu, w tym zwiększenie dostępności do usług publicznych - faktycznie uzasadnienie, zawiera w zasadzie taką samą ilość merytorycznych informacji, jak to sporządzone przed wydaniem wyroku WSA w Krakowie z dnia 30 października 2019 r.
W ocenie tutejszego Sądu takie uzasadnienie, zawarte w ZBIORCZEJ KARCIE OCENY w dalszym ciągu ogranicza się de facto do konstatacji, iż projekt posiada niski wpływ na rozwój społeczno-gospodarczy regionu. Zarząd Województwa nie zawarł w zasadzie w uzasadnieniu dodatkowych informacji, które pozwalałyby wnioskodawcy na ocenę dlaczego jego projekt nie został uwzględniony. Niski wpływ na wszystkie wskazane kryteria został uzasadniony jedynie tym, że projekt będzie realizowany w ramach jednej gminy – uzasadnienie to powielono w stosunku do każdego z przytoczonych kryteriów. Nie wskazano jednak żadnych szczegółowych informacji pozwalających na rzeczywistą ocenę możliwości wpływu projektu na rozwój społeczno-gospodarczy przy uwzględnieniu przytoczonych kryteriów.
Jak wskazano, ocena legalności obecnie zaskarżonego rozstrzygnięcia musi się odbywać poprzez pryzmat oceny prawnej wyrażonej w omówionym powyżej WSA w Krakowie z dnia 30 października 2019 r., a więc pod kątem oceny realizacji zaleceń zawartych w jego uzasadnieniu. Tym samym rolą Sądu obecnie kontrolującego legalność zaskarżonej decyzji jest w pierwszej kolejności weryfikacja, czy Zarząd Województwa w pełni zastosował się do zaleceń i wskazań wyroku poprzednio wydanego w tej sprawie.
Weryfikując sposób wywiązania się organów ze skierowanych do nich zaleceń zauważyć należy, że uzasadnienie oceny projektu G. K. w dalszym ciągu nie spełnia wymagań z art. 37 ustawy wdrożeniowej. Jeszcze raz zwrócić należy uwagę na jego treść i wynikające z niego zasady, które mają charakter normatywny. Jak już podkreślano, przepis ten stanowi, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcy równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Jest też zobowiązana - z mocy art. 45 ust. 4 tej ustawy - do niezwłocznego przekazania wnioskodawcy pisemnej informacji o zakończeniu oceny projektu i jej wyniku wraz z uzasadnieniem oceny i podaniem liczby punktów otrzymanych przez projekt lub informacji o spełnieniu albo niespełnieniu kryteriów wyboru projektów.
Regulacje te stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej i znajdują umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy wywodzącej się z traktatowej zasady równości, a rzetelność wyboru projektów rozumieć należy jako działanie sumienne, solidne, staranne i zgodne z określonymi zasadami i obowiązkami (por. wyroki NSA z dnia 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 1549/17, z dnia 20 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 1597/17, z dnia 28 lutego 2018 r. sygn. akt II GSK 4351/17).
Sąd podziela poglądy prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych na gruncie ww. ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, wskazujące, że strona powinna wiedzieć dokładnie, dlaczego jej projekt został oceniony negatywnie. Samo uzasadnienie oceny powinno być zrozumiałe dla strony i wyraźnie wskazywać przyczyny negatywnej oceny, a więc wymieniać uchybienia wraz z ich wyjaśnieniem. Jeżeli uzasadnienie informacji zawiera taką treść, która umożliwia stronie podjęcie polemiki merytorycznej z dokonaną oceną, trzeba uznać je za odpowiadające prawu (por. np. wyrok NSA z 5 listopada 2014 r. sygn. akt II GSK 2410/14, wyrok NSA z 9 lipca 2013 r., sygn. akt II GSK 1114/1).
Zasadne były więc zarzuty kwestionujące sposób, w jaki została dokonana ocena projektu odnośnie oceny merytorycznej. Innymi słowy, mając na uwadze przedstawione nieprawidłowości przy informowaniu o ocenie wniosku, co skutkowało nieprawidłowościami przy rozstrzygnięciu protestu, należy uznać, że w sprawie doszło do naruszenia art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.
W rozpatrywanej sprawie doszło również do naruszenia treści art. 153 p.p.s.a., poprzez nieuwzględnienie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania sformułowanych przez uprzednio orzekający w sprawie WSA. Skarżąca nie podniosła w skardze zarzutu naruszenia tej regulacji. Jednakże, jak podkreślono, Sąd administracyjny I instancji nie jest związany zarzutami skargi i bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu z prawem (wyrok NSA z 24 czerwca 2005 r., FSK 2633/04, akceptowany przez J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012 s. 346-347, uw. 2, 3)
W dalszej kolejności Sąd zauważa jednak, że ocena wpływu na rozwój społeczno-gospodarczy z uwzględnieniem bilansu zysków i strat społecznych i gospodarczych, z uwzględnieniem specyfiki obszaru wsparcia jest - zgodnie z Załącznikiem nr 1 do Regulaminu konkursu nr [...] - kryterium indywidualnym, co zostało wskazane w jego opisie w kolumnie "rodzaj". Nie sposób znaleźć argumentów pozwalających na odstąpienie od tego niebudzącego wątpliwości sformułowania. Wobec powyższego organ dokonując oceny wniosku G. K. nie mógł dokonywać jego porównań z wnioskami innych Wnioskodawców. Tym samym wszelkie zarzuty podniesione w powołanym zakresie przez Skarżącego są chybione.
Sąd podziela argumentacje organu, że dopiero dokonanie w ramach przedmiotowego kryterium oceny porównawczej wniosków stanowiłoby naruszenie zasad dokonywania oceny, albowiem taka właśnie ocena byłaby niezgodna z kryteriami zatwierdzonymi w ww. Regulaminie. Z uwagi na to okoliczność, że ocena innego projektu w danym konkursie została dokonana, odmiennie pozostaje bez wpływu na przedmiot niniejszego postępowania.
Do pozostałych zarzutów wciąż z uwagi na powielenie wad poprzedniego uzasadnienia i nieuwzględnienie sformułowanych przez uprzednio orzekający w sprawie WSA w Krakowie zaleceń co do dalszego postępowania nie sposób się odnieść również na tym etapie sprawy.
Przytoczyć trzeba też w tym miejscu art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej, zgodnie z którym sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego, skoro w przepisach tych przewidziano uwzględnienie skargi w wypadku stwierdzenia, że:
- a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1,
- b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1.
Wprowadzając w art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 50 tej ustawy, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów.
Sąd rozpoznający obecną skargę stwierdził więc, że w rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia art. 153 p.p.s.a., a także art. 37 ustawy wdrożeniowej, a więc, ze do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia doszło z naruszeniem prawa. W tym stanie rzeczy Sąd przekazał sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie przytoczonego powyżej art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej.
Z uwagi na powyższe w ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni w jej rozpoznaniu wszystkie oceny prawne zawarte zarówno w niniejszym wyroku, jak i poprzedzającym go wyroku WSA w Krakowie z dnia 30 października 2019 r.
O kosztach postępowania w sprawie orzeczono w myśl art. 200, art. 205 § 2 w zw. z art. 209 p.p.s.a. Na kwotę 680 zł składa się 200 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego od skargi i wynagrodzenie pełnomocnika radcy prawnego w wysokości 480 zł określone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2018 r. w sprawie opłat za czynności adwokacie (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 265).