Uzasadnienie
W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł R.M. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z prośbą o zwolnienie go od kosztów sądowych, gdyż nie jest w stanie ich ponieść.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 25 kwietnia 2017 roku skarżący został wezwany do wypełnienia wniosku na urzędowym formularzu "PPF" w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W zakreślonym terminie brak został uzupełniony. We wniosku R.M. oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Źródłem jego utrzymania jest renta w wysokości 375 zł. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi udział ½ we własności mieszkania o powierzchni 167 m² oraz działka wielkości 27 arów. Skarżący nie posiada oszczędności, papierów wartościowych i innych praw majątkowych, ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł.
W uzasadnieniu wniosku skarżący powołał się na brak środków finansowych. Podał, że całość uzyskiwanych sum przeznacza na wyżywienie, leczenie i zakup środków czystości.
Referendarz sądowy zważył, co następuje
Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego.
Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem instytucja prawa pomocy winna być stosowana jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania.
Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżący, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
W ocenie orzekającego R.M. uwiarygodnił, że spełnia przesłanki przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Aktualnie jedynym źródłem utrzymania skarżącego jest niewielkie świadczenie rentowe, które w całości przeznaczane jest na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania i leczenia wnioskodawcy. Skarżący nie dysponuje oszczędnościami, ani cennymi przedmiotami, które mogłyby zostać spieniężone celem pokrycia kosztów sądowych w zainicjowanym postępowaniu.
Ponadto orzekającemu z urzędu wiadomym jest, z racji rozpoznawanego w kwietniu 2017 roku wniosku R.M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie o sygn. akt I SA/Kr 1402/16, że skarżący jest osobą schorowaną, potrzebującą rehabilitacji. Jest bezdomnym. Nie posiada rachunków bankowych, gdyż wszystkie zostały zajęte przez komornika. Długi skarżącego wynoszą ponad 600.000 zł. Na potwierdzenie posiadanego zadłużenia przedłożone zostały wydruki ksiąg wieczystych nr [...] i [...] ze wzmiankami w Dziale III o egzekucji z nieruchomości. Wysokość pobieranego świadczenia rentowego w kwocie 750zł (zmniejszonego o kwotę 276,50 zł z powodu potrącania alimentów) - do wypłaty kwota 375 zł miesięcznie potwierdzona została kopią decyzji ZUS z dnia 1 marca 2017 roku o waloryzacji świadczenia, a wysokość przychodu z tego źródła za 2016 rok (8.849,70 zł) – kopią rocznego obliczenia podatku przez organ rentowy PIT-40A.
Przedstawione okoliczności pozwalają uznać, że sytuacja skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.