Uzasadnienie
Pismem z 12 lutego 2022 r. A. Ż. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (Oddział w C.) z dnia 24 stycznia 2022 r. zawiadamiające skarżącego o tym, że realizowane w postępowaniu egzekucyjnym potrącenia będą zgromadzone w depozycie z powodu zbiegu potrąceń kilku komorników sądowych Dodatkowo skarżący w piśmie z dnia 5 maja 2022r. na wezwanie sądu doprecyzował, że skarży też działanie komornika sądowego, dokonującego zajęcia wynagrodzenia skarżącego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi, jako nie należącej do właściwości sądu administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) – dalej powoływanej jako "p.p.s.a.", zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej.
Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, gdyż objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie.
Zgodnie z art. 3 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- decyzje administracyjne;
- postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Mając na uwadze zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych, obejmuje ona jedynie sprawy z zakresu stosunków administracyjnoprawnych chyba, że ustawa szczególna przewiduje kontrolę sądów administracyjnych także w innych sprawach. Oznacza to, iż w braku w tym zakresie szczególnych uregulowań ustawowych, sądy administracyjne nie są uprawnione do orzekania w sprawach wynikających z innych niż administracyjny, stosunków prawnych.
W niniejszej sprawie wniesiono skargę na pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (Oddział w C.) z dnia 24 stycznia 2022 r. w przedmiocie utworzenia depozytu z powodu zbiegu potrąceń kilku komorników sądowych. Dodatkowo skarżący w piśmie z dnia 5 maja 2022r. na wezwanie sądu doprecyzował, że skarży też działanie komornika sądowego, dokonującego zajęcia wynagrodzenia skarżącego.
Z powyższego jasno wynika, iż skarga dotyczy egzekucji sądowej prowadzonej zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego. Skarżony organ, jako wypłacający zajęte emerytury skarżącego nie występuje jako organ podejmujący działania z zakresu administracji publicznej (nie wszczyna postępowania administracyjnego, nie wydaje aktu itp.) zastrzeżone prawem do jego właściwości, lecz podejmuje działania w ramach egzekucji sadowej. Podobnie rzecz ma się w stosunku do komorników sądowych. W tej sytuacji sąd administracyjny nie ma kompetencji do kontroli pisma, czy działania podjętego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, zwłaszcza że pismo to jest jedynie zawiadomieniem o zajęciu przez komornika sądowego. Zatem na zaskarżone pismo, czy działanie ZUS nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego, gdyż przedmiot zaskarżenia nie mieści się w w/w katalogu aktów lub bezczynności i przewlekłości w ich wydaniu, w tym także nie dotyczy określonych w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Skarżone pismo nie jest aktem lub czynnością dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, gdyż nie rozstrzyga indywidualnej sprawy - nie wpływa na materialne prawa, gdyż nie rozstrzyga indywidualnej sprawy - nie wpływa na materialne prawa i obowiązki skarżącego. Pismo to nie stanowi również postanowienia o którym mowa w art. 123 kpa, wobec czego nie przysługuje na nie żaden środek odwoławczy, a w konsekwencji nie przysługuje prawo wniesienia skargi do sądu. Nadto egzekucja komornicza realizowania jest w ramach postępowania przed sądem powszechnym, a nie administracyjnym.
Zatem wyłączona jest kognicja sądów administracyjnych w takich sprawach. Sprawa objęta skargą nie mieści się więc w ustalonym przepisami zakresie kontroli sądowo-administracyjnej, co prowadzi do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.