Wyrok WSA w Krakowie z 8 czerwca 2022 r., I SA/Kr 511/22

Sąd

Sygn. akt I SA/Kr 511/22. [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 czerwca 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie

Rozpoznanie

na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 8 czerwca 2022 r.

Sprawa

sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z 25 lutego 2022 r., Nr [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 z tytułu dziedziczenia; oddala skargę.

Skład

sędzia WSA Wiesław Kuśnierz przewodniczący
sędzia WSA Piotr Głowacki sprawozdawca
sędzia WSA Jarosław Wiśniewski

Uzasadnienie

Zgodnie z Aktem Poświadczenia Dziedziczenia Repertorium [...] numer [...] z dnia 8 czerwca 2021 r. spadek po R.W., zmarłym 23 kwietnia 2021r. w Krakowie, na podstawie ustawy nabyli;

1. J.B., syn R. i J., w udziale wynoszącym jedna druga część;
2. K.W., syn R. i J., w udziale wynoszącym jedna druga część.

Pismem z 20 października 2021 r., Nr [...] (UNP: [...]) Naczelnik Urzędu Skarbowego Kraków-Stare Miasto poinformował J. B. o możliwości skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn pod warunkiem zgłoszenia naczelnikowi urzędu skarbowego, nabycia rzeczy lub praw majątkowych po zmarłym ojcu R. W. na formularzu SD-Z2, w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego. W piśmie pouczono o możliwych sposobach złożenia zgłoszenia SD-Z2 oraz konsekwencjach w przypadku niedotrzymania terminu zgłoszenia.

W dniu 15 grudnia 2021 r. skarżący przesłał drogą elektroniczną wniosek do Naczelnika Urzędu Skarbowego Kraków-Stare Miasto o przywrócenie terminu do złożenia zgłoszenia SD-Z2 o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych. Wraz z wnioskiem złożono:

1. "zawiadomienie o popełnieniu czynu zabronionego - czynny żal" z datą 15 grudnia 2021 r.;
2. zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 oraz korektę zgłoszenia SD-Z2 z tytułu dziedziczenia po zmarłym R. W..

Zgodnie z wyjaśnieniem skarżącego, złożenie zgłoszenia SD-Z2 po terminie 6 miesięcy od daty powstania obowiązku podatkowego wynikało z błędnej interpretacji przez skarżącego daty powstania obowiązku podatkowego w wyniku nabycia spadku po zmarłym 23 kwietnia 2021 roku ojcu. Według wiedzy skarżącego nabył on nieruchomość (stał się jej właścicielem) z dniem wpisu nieruchomości do Księgi wieczystej, a nie z chwilą nabycia spadku.

Po rozpatrzeniu wniosku Naczelnik Urzędu Skarbowego Kraków Stare Miasto postanowieniem z 21 grudnia 2021 r. Nr 1212-SPM.4034.2080.2021, odmówił wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 z tytułu dziedziczenia po zmarłym R. W..

Skarżący złożył zażalenie z załącznikami:

• Aktem Poświadczenia Dziedziczenia z 8 czerwca 2021 r., Repertorium [...] numer [...]

• Protokołem dziedziczenia - akt notarialny z 8 czerwca 2021 r. Repertorium [...] numer [...]

• zawiadomieniem Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w Krakowie, Wydział Ksiąg Wieczystych dotyczącym dokonania wpisu 23 czerwca 2021 r. - Numer księgi wieczystej; [...]

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z 25 lutego 2022 r., Nr 1201- IOPl-2.4104.6.2022.2, utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu wywiedziono, iż jeżeli dokumentem potwierdzającym nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych jest akt poświadczenia dziedziczenia lub europejskie poświadczenie spadkowe, termin 6 miesięcy do zgłoszenia nabycia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego liczy się od dnia zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia lub wydania europejskiego poświadczenia spadkowego (na podstawie art. 4a ust. la ustawy o podatku od spadków i darowizn). Zgłoszenie nabycia na druku SD-Z2 stanowi wyłącznie oświadczenie nabywcy (w tym przypadku spadkobiercy/spadkobierców) o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych tytułem spadku po określonym spadkodawcy. W przedmiotowej sprawie Akt Poświadczenia Dziedziczenia z 8 czerwca 2021 r., Repertorium [...] numer [...], którym stwierdzono nabycie spadku po zmarłym ojcu skarżącego zostało zarejestrowane 8 czerwca 2021 roku, w tym też dniu powstał obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn. W celu skorzystania ze zwolnienia od podatku przewidzianego w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, spadkobierca winien był zgłosić nabycie spadku na formularzu SD-Z2 w terminie 6 miesięcy, tj. do 8 grudnia 2021 roku. Jak wynika z materiału zgromadzonego w sprawie, skarżący nie zgłosił nabycia spadku w terminie zakreślonym przepisami ustawy o podatku od spadków i darowizn. Zgłoszenie przez skarżącego nabycia spadku nastąpiło 15 grudnia 2021 r. poprzez złożenie (drogą elektroniczną) zeznania podatkowego na formularzu SD-Z2 co oznacza, że zgłoszenie nabycia nastąpiło z uchybieniem 6-miesięcznego terminu. Termin ten zaś ma charakter materialnoprawny, a nie procesowy, wobec czego nie podlega przywróceniu, stąd postępowania w zakresie przywrócenia takiego termin się nie prowadzi.

J. B. złożył skargę na ww. postanowienie, zarzucając naruszenie:

• art.15zzr ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COV!D-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, w brzmieniu z dnia 31 marca 2020 r, poprzez błędną jego wykładnię i przyjęcie, że przewidziane w ww. przepisie zawieszenie biegu terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego nie dotyczy terminu, o którym mówi art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn;
• art. 2 Konstytucji RP, który nakazuje traktować jednostki w sposób uczciwy i przewidywalny. W świetle ww. zasady ochrony zaufania obywateli do państwa Skarżący miał prawo oczekiwać, że skoro w szczególnym okresie pandemii, funkcjonowanie urzędów zostało w znacznym stopniu ograniczone, a obywatelom nakazano siedzenie w domu, nieprzemieszczanie się i unikanie kontaktów z innymi osobami, nie poniesie negatywnych skutków niezgłoszenia nabycia spadku w terminie. Co więcej, skoro w środkach masowego przekazu pojawiały się informacje, że bieg terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego zostaje zawieszony na czas pandemii, przeciętny obywatel niemający wiedzy prawnej nie był w stanie ustalić, czy prawo podatkowe należy do kategorii prawa administracyjnego, czy jest to odrębna gałąź prawna.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko prezentowane w sprawie i wnosił o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019r. poz. 2325 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.

Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszone w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Skarga nie jest uzasadniona.

Istotą rzeczy w poddanej sądowej kontroli sprawie, wobec niespornych okoliczności faktycznych, była kwestia zasadności odmówienia wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 z tytułu dziedziczenia po zmarłym ojcu skarżącego. W skardze skoncentrowano się na wskazywanym naruszeniu art. 15zzr ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem CO\/ID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, w brzmieniu z dnia 31 marca 2020 r., poprzez nieuwzględnienie zawieszenia biegu terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego.

O ile ww. ustawa wprowadziła zapis, że w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID, bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniu administracyjnym nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, to na podstawie art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r. poz. 875, "ustawa zmieniająca"), z dniem 16 maja 2020 r., uchylony został przywoływany art. 15zzr. Jednocześnie ustawodawca w art. 68 ust. 2 ustawy zmieniającej wprowadził siedmiodniowy termin od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, po którym terminy, o których mowa w art. 15zzr ust. 1 ustawy zmienianej w art. 46, których bieg uległ zawieszeniu na podstawie art. 15zzr ust. 1 tej ustawy, biegną dalej. W konsekwencji rozpoczęcie biegu terminów, które zostały wstrzymane i kontynuowanie biegu terminów, które zostały zawieszone na podstawie art. 15zzr ustawy zmienianej nastąpiło od dnia 24 maja 2020 roku. Skoro zatem art. 15zzr ustawy COVID-19 został uchylony w 2020 roku, podczas gdy sporny w niniejszej sprawie obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn powstał w 2021 roku (dokładnie 8 czerwca 2021 r. – poświadczenie dziedziczenia), a w celu skorzystania ze zwolnienia od podatku przewidzianego w art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, skarżący winien zgłosić nabycie spadku na formularzu SD-22 w terminie 6 miesięcy, tj. do 8 grudnia 2021 roku, to okoliczności zawieszenia biegu terminów są prawnie irrelewantne dla przedmiotowej sprawy.

Niezasadne są także zarzuty ukierunkowane na naruszenie art. 2 Konstytucji RP, gdyż w przedmiotowym postępowaniu dochowano należytej staranności w celu uniknięcia przez skarżącego negatywnych skutków podatkowych związanych z dziedziczeniem, informując go o możliwości skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 4a ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn pod warunkiem zgłoszenia naczelnikowi urzędu skarbowego, nabycia rzeczy lub praw majątkowych po zmarłym ojcu skarżącego na formularzu SD-Z2, w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego. W piśmie tym pouczono szczegółowo o możliwych sposobach złożenia zgłoszenia SD-Z2 oraz konsekwencjach w przypadku niedotrzymania terminu zgłoszenia.

Mając powyższe na uwadze, sąd w oparciu o art. 151 ustawy o p.p.s.a. oddalił skargę.