Uzasadnienie
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. wszczął egzekucje z wynagrodzenia za pracę A. K. na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] wystawionych w dniu [...]03.2001 r.
W dniu [...].03.2001 r. A. K. złożył zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym wszczętym przez wierzyciela Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. w związku z zajęciem jego wynagrodzenia za pracę. A. K. wniósł o uchylenie zajęcia i wstrzymanie czynności egzekucyjnej. W uzasadnieniu pisma zawierającego zarzuty A. K. wskazał, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. dokonał zajęcia jego wynagrodzenia za pracę na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] wystawionych w dniu [...].03.2001 r. Zobowiązany podniósł zarzut braku doręczenia upomnienia oraz zarzut przedawnienia zobowiązań objętych tytułami wykonawczymi.
Postanowieniem z dnia [...].03.2002 r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. odrzucił zarzuty jako nieuzasadnione. Na powyższe postanowienie A. K. wniósł zażalenie do Izby Skarbowej, powtarzając zarzuty zawarte w piśmie z dnia [...].03.2001 r., podnosząc ponadto, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia wydano z naruszeniem obligatoryjnych przesłanek określonych w art. 107 kpa w zw. z art. 126 kpa i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 36, poz. 161 z późn. zm.) o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Izba Skarbowa postanowieniem z dnia [...].06.2002 r. nr -[...] utrzymała w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że objęte tytułami wykonawczymi zobowiązanie nie uległo przedawnieniu. Bieg terminu przedawnienia został przerwany zgodnie z dyspozycją przepisu art. 35 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych (t. jedn. Dz. U. z 1989 r., Nr 25, poz. 137 z późn. zm.). Również zarzut nie doręczenia stronie upomnienia jest nieuzasadniony, gdyż zobowiązany miał ustawowy obowiązek zapłaty składek na ubezpieczenie społeczne na podstawie przepisów cyt. ustawy o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych. Wyrokiem z dnia 28 maja 2002 r. sygn. akt I SA/Kr 1170/01 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu egzekucyjnego I instancji.
Sąd podzielił stanowisko organu I i II instancji, że w sprawie nie było obowiązku doręczenia dłużnikowi upomnienia. Odnośnie przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązań objętych tytułami wykonawczymi Sąd stwierdził, iż z akt sprawy nie wynika czy termin przedawnienia uległ przedawnieniu. Brak było w aktach decyzji w sprawie rozłożenia należności z tytułu składek na raty, chociaż Sąd stwierdza, że decyzja taka musiała zostać wydana, o czym świadczy pismo dłużnika z dnia [...].05.1993 r., w którym pisze, że "decyzję o przyznaniu układu ratalnego otrzymał w dniu [...].04.1993 r. W ocenie Sądu wyjaśnienia wymaga również sprawa umorzenia postanowieniem Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...].12.1997 r. nr [...] postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko dłużnikowi na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących należności w kwocie 27568,51 zł z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne.
Rozpoznając po raz kolejny sprawę Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. postanowieniem z dnia [...]01.2004 r. Nr [...] uznał zarzuty A. K. na prowadzone postępowanie egzekucyjne za bezzasadne. W uzasadnieniu postanowienia Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. przeprowadził szczegółową analizę zobowiązań objętych tytułami wykonawczymi, w stosunku do których zostały złożone zarzuty w aspekcie przedawnienia. Powołano się na przepis art. 35 ust. 3 i 4 cyt. ustawy o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych jak również na przepis art. 24 ust. 4 i5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 z późn. zm.), zgodnie z którymi należności z tytułu zaległych składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, a w przypadku przerwania biegu przedawnienia po upływie 10 lat od dnia, w którym stały się wymagalne. Przedawnienie przerywa: odroczenie terminu opłacenia należności z tytułu składek, rozłożenia spłaty tych należności na raty, każda czynność zmierzająca do ściągnięcia tych należności.
Zaległe składki za styczeń 1993 r. stały się wymagalne w dniu 16.02.1993 r. Wskazano, że decyzja z dnia 24.03.1993 r. o rozłożeniu na raty wierzytelności składkowej, doręczona zgodnie z oświadczeniem A. K. przerwała bieg terminu przedawnienia, a zatem w dniu wystawienia tytułu wykonawczego w dniu [...].03.2001 r. nr [...] oraz zajęcia wynagrodzenia na podstawie pisma z dnia 08.03.2001 r. wierzytelność składkowa za styczeń 1993 r. nie była przedawniona. Ponadto Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. podnosi, że również czynności egzekucyjne podjęte za tytułem wykonawczym nr [...] z dnia [...]06.1994 r., a zakończone postanowieniem Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...].12.1997 r. przerwały bieg terminu przedawnienia.
Oprócz należności z tytułu składek za miesiąc styczeń 1993 r. egzekucją objęto również należności z tytułu składek za maj, czerwiec, lipiec, sierpień, październik, listopad, grudzień 1994 r. oraz za miesiące od stycznia do grudnia 1995 r. Podjęte czynności egzekucyjne w celu wyegzekwowania wierzytelności przerwały bieg terminu przedawnienia. Prowadzona egzekucja została umorzona postanowieniem Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...].12.1997 r. W związku z powyższym uzasadnione było wystawienie tytułów wykonawczych w dniu [...].03.2001 r., obejmujących niektóre z ww. wierzytelności. Należności składkowe za styczeń, 1993 r., maj, czerwiec, lipiec 1994 r. objęto tytułem wykonawczym nr [...], za październik i grudzień 1994 r. oraz styczeń 1995 r. tytułem wykonawczym nr 67/2001, za luty, marzec, kwiecień, maj 1995 r. objęto tytułem wykonawczym nr [...], za czerwiec, lipiec, sierpień 1995 r. objęto tytułem wykonawczym nr [...] za wrzesień, październik, listopad, grudzień 1995 r. objęto tytułem wykonawczym nr [...] a opłatę dodatkową z maja 1992. objęto tytułem wykonawczym nr [...]
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. przedstawił również informacje dotyczące tytułu wykonawczego nr 65/01 z dnia 08.03.2001 r., chociaż zarzuty złożone przez A. K. nie obejmowały tego tytułu wykonawczego. Dłużnik dopiero w zażaleniu z dnia [...].09.2003 r. złożył zarzuty wobec postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tego tytułu wykonawczego, żądając jego uchylenia i zwrotu wyegzekwowanych należności składkowych. Tytuł wykonawczy nr [...] obejmował należności z tytułu składek za marzec, kwiecień, maj 1992 r. oraz odsetki i koszty egzekucji. Wierzytelność objęta tym tytułem wykonawczym była wcześniej objęta decyzją ratalną z dnia [...]03.1993 r., a następnie wobec nie wykonania układu ratalnego objęta powtórnie egzekucją na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...].06.1994 r., zakończoną postanowieniem Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...].12.1997 r. o umorzeniu postępowania.
W dacie wystawiania tytułu wykonawczego nr [...] przedmiotowe wierzytelności nie były przedawnione, gdyż nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia w związku z wydaniem decyzji ratalnej oraz czynnościami egzekucyjnymi podjętymi na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...].03.1993 r.
Na powyższe postanowienie zażalenie złożył A.K., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Pismem z dnia [...].02.2004 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. wyraził swoje stanowisko odnośnie zażalenia A. K., podtrzymując w całości stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Postanowieniem z dnia [...].05.2004 r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w e utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych oddział w C. szczegółowo wyjaśnił zarzuty ponoszone przez A. K. i ustosunkował się do kwestii przedawnienia. Dyrektor Izby Skarbowej podzielił stanowisko wierzyciela.
Na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej A. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie art. 39 - 49 kpa i art. 106 kpa i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organ I instancji, uchylenia tytułów wykonawczych nr [...] z dnia [...].03.2001 r. wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C., umorzenie postępowania egzekucyjnego objętego wymienionymi tytułami wykonawczymi. Skarżący podniósł, że organy nie posiadają dowodu doręczenia decyzji ratalnej, a pomimo tego wywodzą dla skarżącego ujemne skutki prawne. Dowodu doręczenia nie można domniemywać ani zastępować go innym dokumentem.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie wniósł o oddalenie skargi.
Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na mocy przepisu art. 32 par. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. jedn. Dz. U. z 1991 r., Nr 36, poz. 161 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wniesienia zarzutów przez skarżącego (19.03.2001 r.) Organ egzekucyjny lub egzekutor, przystępując do czynności egzekucyjnych, doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego, zaopatrzony w klauzulę organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej oraz poucza zobowiązanego, że służy mu w terminie siedmiu dni prawo zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny doręcza ponadto zobowiązanemu postanowienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego albo wskazuje, jaki środek egzekucyjny został zastosowany, gdy prowadzi się egzekucję z wynagrodzenia za pracę, z rachunków bankowych lub wkładów oszczędnościowych albo z innych wierzytelności pieniężnych i praw majątkowych.
Prawo wniesienia zarzutów przysługuje zatem zobowiązanemu w terminie 7 dni od dnia doręczenia mu tytułu wykonawczego. W niniejszej sprawie zobowiązany A. K. złożył zarzuty w ustawowym terminie odnośnie postępowania egzekucyjnego toczącego się na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] wystawionych w dniu [...].03.2001 r. Wnosząc zarzuty skarżący wyznaczył zakres przedmiotowy sprawy będącej przedmiotem rozpoznania. Dopiero w dniu [...]09.2003 r., a zatem po upływie ustawowego terminu do wniesienia zarzutów w zażaleniu na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. bezskutecznie rozszerzył zakres przedmiotowy zarzutów o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...]03.2001 r.
W ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie organ egzekucyjny oraz Dyrektor Izby Skarbowej dokonały analizy prowadzonych czynności egzekucyjnych w celu weryfikacji zgłoszonego zarzutu skarżącego dotyczącego przedawnienia zobowiązań objętych tytułami wykonawczymi nr [...]z dnia [...].03.2001 r. i prawidłowo ustaliły, że zobowiązania objęte wymienionymi tytułami wykonawczymi, co do których zostały zgłoszone zarzuty nie uległy przedawnieniu w dacie wystawienia tytułów wykonawczych tj. w dniu [...]03.2001 r.
Na mocy przepisu art. 35 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 25 listopada 1986 r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych (t. jedn. Dz. U. z 1989 r., Nr 25, poz. 137 z późn. zm.) obowiązującej w dacie wymagalności należności z tytułu składek jak również na podstawie przepisu art. 24 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wystawiania tytułów wykonawczych tj. w dniu 08.03.2001 r. należności z tytułu zaległych składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, a w przypadku przerwania biegu przedawnienia po upływie 10 lat od dnia, w którym stały się wymagalne. Przerwanie biegu przedawnienia przerywa: odroczenie terminu opłacenia należności z tytułu składek, rozłożenie spłaty tych należności na raty i każda czynność zmierzająca do ściągnięcia tych należności.
Należy wskazać, że oprócz wydanej decyzji ratalnej z dnia [...]03.1993 r., której doręczenie kwestionuje skarżący, chociaż w aktach sprawy znajduje się pismo skarżącego, iż otrzymał tę decyzję w dniu [...].04.1993 r., przedmiotowe należności z tytułu składek zostały objęte w wyniku nie wykonania układu ratalnego przez skarżącego, tytułem wykonawczymi wystawionymi w latach 1994 i 1995 i zostały podjęte czynności egzekucyjne, co spowodowało przerwanie 5 - letniego terminu przedawnienia. W związku z powyższym wierzytelności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 10 lat od daty wymagalności. Stąd w dacie wystawienia ponownych tytułów wykonawczych w dniu [...].03.2001 r. wierzytelności z tytułu składek nimi objęte nie były przedawnione.
Zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym zarzuty rozpatrzone zostały zgodnie z art. 34 ust. 1 cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Zakres kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego określa przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc, że Sąd sprawuje kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Przeprowadzając kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem, Sąd sprawdza, czy wydanie decyzji nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, procesowego, a naruszenie prawa mające lub mogące mieć wpływ na wynik sprawy skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji zgodnie z przepisem art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
W związku z powyższym, skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego lub procesowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, uznając ją za zgodną z prawem, skargę oddalił na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).