Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek "M"sp. z o.o. w K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 24.03.2011r.,nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2006r.
Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o majątku i dochodach" "M" sp. z o.o. w K. prowadzi działalność w zakresie m.in. usług budowlanych, prac remontowych, sprzedaży pojazdów mechanicznych. Kapitał zakładowy spółki wynosi 100 000 zł., wartość własnych środków transportu - 234 703,51 zł., a wartość środków trwałych z leasingu – 1 172 982,60 zł. W roku ubiegłym spółka osiągnęła zysk netto w kwocie 65 657,45 zł. Jej średni miesięczny przychód wynosi 1 000 000 zł., przy wysokich kosztach uzyskania przychodu. Strona skarżąca jest obciążona zobowiązaniami kredytowymi w rachunku bieżącym na sumę 1 123 000 zł. Na rachunku bankowym w Banku Zachodnim WBK S.A. spółka ma zgromadzoną kwotę 96 591,50 zł., a saldo jej konta w Banku Spółdzielczym Rzemiosła wynosi 156 zł.
"M" sp. z o.o. w K., podnosi, iż aktualnie jedynym jej majątkiem jest samochód osobowy marki BMW serii 5 z 2007 roku o wartości ok. 100 000 zł. Podkreśla też, że niemożność poniesienia kosztów sądowych wynika z konieczności zapłaty zobowiązań podatkowych z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2006r. w wysokości 1 295 898 zł. Różnica pomiędzy wysokością podatku ustalonego przez UKS a wysokością podatku zadeklarowanego przez spółkę wyniosła natomiast 1 002 973 zł. a ostatnia część wymaganej kwoty uiszczona została w dniu 02.11.2011r.
Z tych też powodów spółka zmniejszyła zatrudnienie w przedsiębiorstwie co znalazło bezpośrednie przełożenie na obrót podmiotu. Obecnie strona skarżąca zatrudnia 70 pracowników a miesięczny koszt obsługi ich wynagrodzeń wynosi 119 000 zł.
Zdaniem orzekającego wniosek strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może nastąpić, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie częściowym) - por. art. 246§2 w/w ustawy.
Podkreślić więc należy na wstępie, iż instytucja przyznania prawa pomocy (w przedmiotowym przypadku zwolnienia od kosztów sądowych) osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej ma charakter fakultatywny. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Warto zauważyć ponadto, iż zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 w/w ustawy, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (...) jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych wynikającego z art. 84 Konstytucji RP.
Analizując więc wniosek tego rodzaju, wypada najpierw zbadać kondycję finansową podmiotu. Później natomiast biorąc pod uwagę jego możliwości płatnicze, z jednej strony i zasadność, w związku z nimi, przeniesienia ciężaru kosztów postępowania na pozostałe podmioty i obywateli, z drugiej strony, podjąć należy racjonalne rozstrzygnięcie. Trzeba bowiem mieć na względzie,iż w przypadku pozytywnego orzeczenia koszty postępowania ponoszą praktycznie inne podmioty i obywatele. To bowiem z ich środków pochodzą dochody budżetu Państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżącego z obowiązku ich ponoszenia. (por. postan. SN. z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84 i postan. NSA z dnia 10.01.2005r., sygn. akt FZ 478/04)
Sytuacja strony skarżącej nie daje zdaniem orzekającego podstaw do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych, nawet w części. Spółka w ostatnim roku osiągnęła dochód w wysokości 65 657,45 zł. Obecnie cały czas prowadzi działalność gospodarczą znacznych rozmiarów o czym świadczy wielkość miesięcznych przychodów na poziomie miliona złotych. Jest ona właścicielem samochodu osobowego o wartości 100 000 zł., a na dwóch kontach bankowych zgromadzoną ma kwotę w łącznej wysokości 96 747,74 zł. (96 591, 50 zł. + 156,24 zł. = 96 747,74 zł.). Na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego koszty sądowe sprowadzają się natomiast do wpisu od skargi w wysokości 750 zł. (por. § 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16.12.2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2003r., nr 221, poz. 2193 z p. zm.).
Z przedstawionych danych wynika więc, ze kwota ta jest możliwa do uiszczenia przez stronę skarżącą bez żadnych trudności związanych z jej uzyskaniem. Mieści się ona bowiem w granicach dostępnych środków spółki.
Należy pamiętać, że pomoc finansowa w ramach prawa pomocy nie ma na celu "wspierania " danego podmiotu w jego przedsięwzięciach gospodarczych a ma jedynie charakter "ratunkowy" i stosowana być może tylko w wyjątkowych sytuacjach. Taka jednak w rozpatrywanym przypadku, biorąc pod uwagę w/w okoliczności, nie zachodzi. Stąd też, przyznanie prawa pomocy stronie skarżącej poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych w jakiejkolwiek części, byłoby niezasadne.
W związku z tym, rozpatrywany wniosek należało oddalić, na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§2 pkt.2, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz.1270 z p.zm.).