Uzasadnienie
W odpowiedzi na wezwanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 czerwca 2016 r. nr: [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn skarżąca J.I. wniosła o zwolnienie jej od konieczności uiszczenia tej opłaty ze względu na trudną sytuację materialną i zarobkową.
Z danych zawartych w przesłanym formularzu "PPF" wynika, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Źródłem jej utrzymania jest wynagrodzenie za pracę w wysokości 1.114,31 zł. W skład majątku wnioskodawczyni wchodzi mieszkanie o powierzchni 28,5 m² i wartości około 140 tys. zł. Nie posiada ona zasobów pieniężnych, ani cennych przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł.
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca podniosła, że jest osobą legitymującą się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Pracuje na pełnym etacie jako sprzątaczka za wynagrodzeniem brutto w wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Jej miesięczne wydatki przedstawiają się następująco: mieszkanie 240,30 zł, prąd 79,70 zł, gaz 64,21 zł, bilet MPK (dojazd do pracy) 89 zł, telefon 30 zł, spłata kredytu 250 zł, wyżywienie, ubranie, środki czystości – reszta wypłaty. Skarżąca posiada zadłużenie na rachunku bankowym. Z zaciągniętej pożyczki w kwocie 13.524,66 zł do spłaty pozostała jej kwota 17.286,32 zł. W takiej sytuacji nie stać jej na poniesienie kosztów wpisu sądowego.
Do wniosku załączone zostały kopie dokumentów potwierdzających dane przedstawione we wniosku, a to: orzeczenia o niepełnosprawności, umowy o pracę z dnia 1 lutego 2016 roku, zestawienia operacji na rachunku bankowym w P.za okres od 21 czerwca 2016 roku do 7 października 2016 roku (saldo -2.096,24 zł), rachunków za prąd i gaz, powiadomienia o wysokości opłat czynszowych za mieszkanie oraz umowy pożyczki z dnia 7 stycznia 2016 roku.
Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje:
Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego.
Zwolnienie od kosztów sądowych stanowi odstępstwo od generalnej zasady wyrażonej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zatem instytucja prawa pomocy winna być stosowana jedynie w przypadkach wyjątkowych, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym, którego przyznania domaga się skarżąca, obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
W ocenie orzekającego J I. uwiarygodniła w sposób wystarczający, że nie posiada środków na pokrycie wpisu sądowego od złożonej skargi. Jedynym źródłem utrzymania skarżącej jest wynagrodzenie za pracę, którego wysokość odpowiada kwocie minimalnego wynagrodzenia. Uzyskiwane dochody w całości przeznaczane są na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania wnioskodawczyni. Skarżąca nie dysponuje oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi, które mogłyby zostać spieniężone. Posiada zadłużenie w banku z tytułu zaciągniętej pożyczki, a jej rachunek bankowy na dzień 7 października 2016 roku wykazywał ujemne saldo w wysokości przekraczającej miesięczny dochód strony. Biorąc powyższe pod uwagę orzekający uznał, iż nie jest możliwe pokrycie przez skarżącą wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł bez uszczerbku w jej koniecznym utrzymaniu.
Przedstawiona sytuacja materialna pozwala na stwierdzenie, że J.I. spełnia przesłanki przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie w całości od wpisu sądowego od złożonej skargi. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.