Uzasadnienie
Postanowieniem z 17 grudnia 2009 r. sąd odrzucił skargę S.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z [...] w przedmiocie pozostawienia podania bez rozpatrzenia. Na to orzeczenie S.P. wniósł 4 stycznia 2010 r. własnoręcznie podpisane zażalenie. Postanowieniem z 29 czerwca 2010 r. sąd odrzucił zażalenie uznając, że złożony przez stronę środek zaskarżenia jest niedopuszczalny.
Pismem z 13 lipca 2010 r. ustanowiony przez sąd pełnomocnik z urzędu strony złożył opinię o braku podstaw do wniesienia środka zaskarżenia od postanowienia z 29 czerwca 2010 r. W piśmie tym wystąpił również o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oświadczając jednocześnie, że koszty te nie zostały zapłacone ani w części ani w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie art. 250 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami, dalej "p.p.s.a."), wyznaczony w ramach przyznanego prawa pomocy pełnomocnik procesowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163 poz. 1348 ze zmianami).
Przyznanie stronie adwokata jest jedną z form prawa pomocy (art. 244 p.p.s.a) i ma na celu urzeczywistnienie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść, między innymi kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Decyzja o przyznaniu pomocy prawnej oznacza w istocie, że Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu i że sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania (postanowienie NSA z 22 grudnia 2004 r., OZ 720/04).
Powołane wyżej rozporządzenie przewiduje w § 18 ust. 1 pkt 2 lit. d przyznanie wynagrodzenia adwokatowi w postępowaniu zażaleniowym przed sądem drugiej instancji. Przepis ten należy zdaniem sądu odnieść również do sytuacji, z którą mamy do czynienia w niniejszej sprawie tj. gdy adwokat udziela pomocy prawnej poprzez sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia środka zaskarżenia od postanowienia sądu o odrzuceniu zażalenia.
Pełnomocnik wprawdzie nie zainicjował w tej sytuacji postępowania zażaleniowego, skoro oświadczył, że nie widzi podstaw do składania środka odwoławczego, jednak zdaniem sądu nie ma racjonalnych podstaw aby odmawiać mu prawa do wynagrodzenia za udzieloną pomoc. Adwokat jako profesjonalny pełnomocnik obowiązany jest bowiem ocenić czy istnieje podstawa do kwestionowania orzeczenia sądu. Co istotne nie można wymagać od niego by składał wbrew własnej wiedzy i przekonaniom środek odwoławczy oczywiście niezasadny. Dokonanie oceny stanu sprawy i podstaw do złożenia środka odwoławczego wymaga od pełnomocnika czasu i umiejętności, podobnie jak czasu i wiedzy wymaga sporządzenie takiego środka. Za w pełni uzasadnione uznać zatem należy udzielenie wynagrodzenia adwokatowi za wykonanie także takiej pracy. Sytuacja w jakiej znajduje się adwokat składający opinię o braku podstaw do wniesienia zażalenia jest zresztą analogiczna do tej, w której adwokat składa opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. W tym ostatnim przypadku rozporządzenie wskazuje zaś wprost wysokość przysługującego mu wynagrodzenia.
Mając na uwadze powyższe sąd, na podstawie art. 250 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. d rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r., orzekł jak w sentencji.
P.Pij.