Uzasadnienie
M. S., reprezentowany przez adwokata W. O. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. w sprawie umorzenia postępowania w sprawie odmowy zawieszenia postępowania odwoławczego od decyzji orzekającej o odpowiedzialności podatkowej za zaległości spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z tytułu podatku od towarów i usług za I i II kwartał 2013 roku wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami egzekucyjnymi. W skardze zawarto wniosek o zwolnienie strony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w całości.
We wniosku złożonym na formularzu PPF skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że jedyną osobą z którą pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym, jest małoletnia córka. Ponadto oświadczył, że nie posiada domu ani mieszkania. Posiada działkę rolną bez prawa do zabudowy o powierzchni 1.000 m2 o wartości 40.000 zł, udział wynoszący 1/3 w prawie własności działki o powierzchni 3.000 m2 i działkę o powierzchni 1.000 m2 w Ł. o wartości 50.000 zł.
Oświadczył, że nie posiada papierów wartościowych, oszczędności ani wierzytelności. Posiada udział wynoszący ½ w prawie własności samochodu Fiat Bravo, rok produkcji 2007, o wartości 10.000 zł.
Według złożonego oświadczenia skarżący utrzymuje się z umowy o pracę i zasiłku chorobowego w wysokości 3.979,61 zł, który podlega zajęciu egzekucyjnemu przez organ skarbowy do połowy wysokości.
Wśród zobowiązań i wydatków stałych skarżący wymienił: kredyt konsolidacyjny w A. Banku, którego rata wynosi 1.710 zł, należności z umowy restrukturyzacyjnej kredytu zawartej z B., które skarżący spłaca jako poręczyciel – 2.900 zł miesięcznie, koszty leczenia i utrzymania 1.500 zł.
Należy w tym miejscu zauważyć, że przed tutejszym sądem zawisła sprawa ze skargi M.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. w sprawie odpowiedzialności podatkowej za zaległości spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z tytułu podatku od towarów i usług za I i II kwartał 2013 roku wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami egzekucyjnymi (sygn. akt I SA/Łd 1033/17). We wskazanej sprawie skarżący również wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sadowych, wskazując te same dane dotyczące stanu rodzinnego, majątku i dochodów.
Mając na uwadze, że zadeklarowane przez skarżącego wydatki i zobowiązania przekraczają w sposób znaczący wskazane we wniosku dochody, referendarz sądowy w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 1033/17 wystąpił do skarżącego z wezwaniem do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez:
- 1) złożenie oświadczenia odnośnie tytułu prawnego do nieruchomości wskazanej we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz w skardze jako miejsce zamieszkania,
- 2) wskazanie dochodów bądź oszczędności z których skarżący pokrywa nadwyżkę wydatków miesięcznych, wynoszących według oświadczenia zawartego we wniosku 6.110 zł przy dochodach wynoszących 3.979,61 zł, przy uwzględnieniu oświadczenia, iż połowa tych dochodów podlega zajęciu przez komornika,
- 3) nadesłanie wyciągów ze wszelkich rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące,
- 4) nadesłanie zeznania o wysokości osiągniętego dochodu skarżącego w roku podatkowym 2016.
W odpowiedzi skarżący nadesłał fotokopię zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2016, z którego wynika, że skarżący osiągnął dochód ze stosunku pracy i innych źródeł, w wysokości 70.264,52 zł, wyciągi za dwóch rachunków bankowych oraz oświadczenie, zgodnie z którym dom, w którym mieszka należy do jego matki. Skarżący oświadczył również że nadwyżkę wydatków i zobowiązań nad dochodami, do końca października 2017 r. pokrywał z oszczędności. Ponieważ oszczędności wyczerpały się obecnie korzysta z pomocy rodziców (odpowiedź i ww. dokumenty dołączone do akt sprawy I SA/Łd 1033/17).
Referendarz sądowy zważył, co następuje
Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - dalej "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stosownie do art. 246 § 1pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W ocenie referendarza wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych, na które w rozpoznawanej sprawie składa się, przede wszystkim wpis od skargi w wysokości 100 zł. Dalsze koszty postępowania są zależne od wyniku postępowania przed tutejszym sądem. W sytuacji gdyby sąd skargę oddalił, a wolą skarżącego byłoby wniesienie skargi kasacyjnej, to koszty postępowania z tym związane wyniosłyby: 100 zł – opłata za sporządzenie i doręczenie wyroku z uzasadnieniem oraz 100 zł – wpis od skargi kasacyjnej.
W ocenie referendarza skarżący nie wykazał, że nie może ponieść kosztów sądowych w wysokości 300 zł bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i córki. Referendarz sądowy wziął przy tym pod uwagę, że przed sądem zawisła druga sprawa ze skargi skarżącego, w której wpis od skargi wynosi 500 zł, a dalsze ewentualne koszty sądowe zamykałyby się w kwocie 350 zł (sprawa oznaczona sygn. akt I SA/Łd 1033/17).
Z wniosku i ze złożonego zeznania podatkowego za rok 2016, wynika, że skarżący posiada stały dochód z umowy o pracę i zasiłku chorobowego, który wynosi aktualnie 3.979 zł. W całym roku 2016 skarżący uzyskał dochód w wysokości 70.264 zł (przed opodatkowaniem). Z załączonych przez skarżącego wyciągów z rachunku bankowego (prowadzonego przez A. Bank) wynika, że skarżący otrzymuje świadczenie z ZUS (w październiku 2017 r. skarżący otrzymał 2.982 zł i 959 zł, a w listopadzie 2017 r. - 814 zł).
Referendarz wziął również pod uwagę, że skarżący posiada nieruchomości, które może obciążyć i pozyskać środki w wysokości 1.150 zł na pokrycie kosztów sądowych.
Wreszcie jako niewiarygodne należało uznać oświadczenie, że skarżący z końcem października 2017 r., tj. na miesiąc przed złożeniem wniosku o prawo pomocy, wydał wszelkie oszczędności i aktualnie, aby pokryć swoje zobowiązania, korzysta z pomocy rodziców. Na potwierdzenie, że rodzice udzielają skarżącemu pomocy, skarżący przedstawił jedynie własne oświadczenie, a nie oświadczenie rodziców.
Skarżący nie przedstawił również żadnego dokumentu potwierdzającego, że organ podatkowy prowadzi egzekucję z wynagrodzenia za pracę.
Jednocześnie wydatki jakie ponosi skarżący świadczą o tym, że nie jest to osoba uboga, która jest zmuszona korzystać z pomocy najbliższych. Wskazać należy, że we wrześniu 2017 r. skarżący poniósł wydatki w wysokości 590 zł na rzecz Cyfrowego Polsatu oraz 120 zł na rzecz Polkomtelu. W październiku 2017 r. tj. w miesiącu w którym wyczerpały się oszczędności skarżącego, poniósł on wydatki na rzecz ww. podmiotów w wysokości 700 zł +250 zł + 240 zł. Wydatki na usługi świadczone przez ww. spółki i w tej wysokości, po pierwsze nie sposób uznać za wydatki konieczne do utrzymania w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Po drugie, ich wysokość świadczy o tym, że mimo znacznego zadłużenia z tytułu umów kredytowych, skarżący posiada środki finansowe na ich pokrycie.
W tej sytuacji referendarz przyjął, że skarżący może poczynić oszczędności w swoich wydatkach i uiścić koszty sądowe w obu ww. sprawach. Wysokość tych kosztów jest porównywalna z wydatkami, które skarżący ponosi na rzecz dostawców usług telewizyjnych, Internetu oraz telefonicznych.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
AKE.