Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 27 stycznia 2016 r. oddalił skargę H. K.-Ł. i B. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z [...] r. w przedmiocie odmowy umorzenia szczegółowo wskazanych zaległości podatkowych.
Pismem z 11 lutego 2016 r. B. Ł. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie powyższego wyroku (w piśmie błędnie określonego jako "postanowienie"). Wnioskodawca wskazał, że język polski nie jest językiem ojczystym skarżących, wobec czego: "w sytuacjach prawnych potrzebujemy tłumacza na język ukraiński". Skarżący podniósł dalej, że "doszło do sytuacji braku zrozumienia treści przekazu z pouczenia oraz przekazu w formie ustnej z dnia 13.01.2016 r.", dlatego dopiero 10 lutego 2016 r., po osobistym stawieniu się w siedzibie sądu, skarżący dowiedzieli się o oddaleniu skargi. Zdaniem wnioskodawcy wobec tego, że przed sądem nie został zaproponowany tłumacz języka polskiego, skarżący nie ponosi winy w uchybieniu terminu o którego przywrócenie wnosi. Jednocześnie złożony został wniosek o sporządzenie uzasadnienia wydanego w sprawie wyroku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie.
W punkcie wyjścia przypomnieć należy, że podstawę prawną przywrócenia terminu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), na mocy którego sąd na wniosek strony przywróci termin do dokonania czynności, jeżeli uchybienie nastąpiło bez jej winy. Wymogi stawiane wnioskowi o przywrócenie terminu sprecyzowane zostały w art. 87 p.p.s.a. Strona jest obowiązana wystąpić z wnioskiem w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a w jego treści uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Jednocześnie wraz z wnioskiem trzeba dokonać czynności, dla której wyznaczony był termin.
Brak winy w uchybieniu terminu w orzecznictwie i doktrynie konsekwentnie ocenia się przy uwzględnieniu obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie terminu może mieć zatem miejsce, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. postanowienie NSA z 25 września 1998 r., SA/Łd 575/98, LEX nr 36221; wyrok NSA z dnia 13 października 1999 r., III SA 1436/99, LEX nr 40057; wyrok NSA z dnia 25 maja 1998 r., IV SA 2162/96, LEX nr 43285; wyrok NSA z dnia 20 maja 1998 r., I SA/Ka 1718/96, LEX nr 33415, a także J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2004, s. 149).
W niniejszej sprawie okoliczności przedstawione przez wnioskodawcę nie uprawdopodabniają braku jego winy w uchybieniu terminu.
Po pierwsze, skarżący posiada znajomość języka polskiego umożliwiającą mu samodzielne występowanie przed sądem. Skarżący aktywnie uczestniczył w postępowaniu podatkowym, następnie złożył skargę i kolejne pisma procesowe w języku polskim, w tym rozpatrywany obecnie wniosek i na żadnym etapie nie zgłaszał problemów ze zrozumieniem kierowanych do niego pism, czy też redagowaniem własnych, kierowanych czy to do organów podatkowych, czy to do sądu. Dopiero we wniosku o przywrócenie terminu poinformował, że nie włada językiem polskim. Zachowanie skarżącego odbiega zatem od obiektywnego wzorca należytej staranności, jakiej można wymagać przy prowadzeniu własnych spraw. O prawie do bezpłatnego korzystania z pomocy tłumacza sąd administracyjny powinien poinformować cudzoziemca, stosownie do art. 6 p.p.s.a., w każdym wypadku, gdy mogą zachodzić uzasadnione wątpliwości dotyczące władania przez niego w wystarczającym stopniu językiem polskim (por. wyrok NSA z 30 października 2008 r., sygn. akt II OSK 1097/07, ONSAiWSA z 2009, nr 5, s 90).
W niniejszej sprawie nie było takich wątpliwości. Nie można także przyjąć, że skarżący powinien być szczególnie traktowany, tym bardziej, że jak wynika z jego pism, osiągnięty poziom znajomości języka polskiego, pozwala mu jasno formułować stanowisko, co też wyklucza możliwość niezrozumienia pisemnych pouczeń sądu,
Po drugie fakt, że skarżący nie zna (jak twierdzi) języka polskiego, powinien skłonić go do skorzystania z pomocy tłumacza. Tymczasem – co zostało już powiedziane – wnioskodawca nie sygnalizował konieczności korzystania z pomocy tłumacza, przeciwnie – sam wniósł skargę oraz kolejne pisma i dopiero we wniosku o przywrócenie terminu wskazał na nieznajomość języka polskiego. Skarżący, mając świadomość nieznajomości języka, już na etapie składania skargi do sądu powinien dochować należytej staranności w celu zapewnienia sobie pomocy przy prowadzeniu sprawy w postępowaniu sądowym (np. żądać wyznaczenia tłumacza).
Podstawy dla rozpatrywanego żądania skarżącego nie mogła ponadto stanowić, podnoszona we wniosku, kwestia nieznajomości prawa polskiego, gdyż ta co do zasady nie usprawiedliwia uchybienia terminowi. Strona postępowania sądowego powinna postępować z należytą starannością bez względu na obywatelstwo, czy znajomość języków.
Z wyżej wymienionych względów uzasadnieniem przywrócenia terminu nie mogło być także to, że – jak twierdzi wnioskodawca – jego żona również nie posługuje się językiem polskim w stopniu umożliwiającym zrozumienie pouczeń sądu. Przypomnieć należy, że podczas rozprawy 13 stycznia 2016 r. skarżąca samodzielnie przedstawiła swoje stanowisko oraz wniosła o odroczenie rozprawy do czasu załączenia do akt szeregu dodatkowych dokumentów. Skarżąca przed sądem występowała samodzielnie i posługiwała się językiem polskim w sposób komunikatywny i swobodny tak, że sąd nie dostrzegł najmniejszych powodów, by skorzystać z pomocy tłumacza. Skarżąca została wówczas poinformowana o odroczeniu terminu ogłoszenia orzeczenia do 27 stycznia 2016 r. Z kolei o konieczności złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku oddalającego skargę wiedziała, ponieważ została pouczona o tym obowiązku (podobnie jak skarżący) w zawiadomieniu o terminie rozprawy.
Reasumując skoro oboje skarżący podpisali skargę i kolejne pisma kierowane do sądu, skarżąca samodzielnie występowała na rozprawie przed sądem prezentując stanowisko skarżących, zaś do czasu złożenia rozpatrywanego wniosku skarżący nie sygnalizowali, że potrzebują pomocy tłumacza, przyjąć należy, że wnioskodawca nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wydanego w sprawie wyroku.
Z tych względów sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., odmówił przywrócenia terminu.
Ake.