Uzasadnienie
A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. reprezentowana przez pełnomocnika w osobie doradcy podatkowego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...]r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I, II, III, IV kwartał 2008 r. oraz obowiązku zapłaty podatku za okresy od kwietnia do grudnia 2008 r.
Jednocześnie w złożonym na urzędowym formularzu (PPPr) wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych skarżąca podała, że przedmiotem działalności Spółki jest produkcja opakowań z tworzyw sztucznych. Wskazała przy tym, iż wysokość jej kapitału zakładowego stanowi kwotę 915.580,34 zł. Z kolei wartość środków trwałych wynosi 3.385.499,75 zł. W ostatnim roku obrotowym poniosła stratę w wysokości -228.896,77 zł. Stan jej rachunku bankowego na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku określiła na kwotę 0 zł.
Uzasadniając powyższy wniosek skarżąca dodatkowo podniosła, że nie posiada środków pieniężnych. W wyniku decyzji organów podatkowych konta bankowe Spółki zostały zajęte przez komornika. Natomiast środki trwałe, którymi dysponuje, zostały sfinansowane z dotacji unijnych i nie ma możliwości ich spieniężenia.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem wezwano jej pełnomocnika do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących sytuacji majątkowej skarżącej, w tym do: nadesłania wyciągów z posiadanego rachunku bankowego z okresu ostatnich 3 miesięcy, złożenia odpisu aktualnego (wskazanego we wniosku) bilansu oraz rachunku zysków i strat, wskazania źródła i kwoty środków przeznaczanych na finansowanie bieżącej działalności Spółki oraz nadesłania zeznania podatkowego Spółki za 2012 r.
W wykonaniu powyższego wezwania pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, że wygenerowanie wyciągów z rachunków bankowych skarżącej jest niemożliwe z uwagi na zajęcie rachunków bankowych. Stwierdził przy tym, że według oświadczeń Spółki nie jest prowadzona działalność bieżąca. Do pisma pełnomocnik załączył kopię zeznania podatkowego oraz bilans Spółki.
Postanowieniem z 31 stycznia 2014 r. referendarz sądowy odmówił uwzględnienia wniosku.
W sprzeciwie od tego postanowienia pełnomocnik Spółki wskazał, że skarżąca w chwili obecnej nie posiada żadnym środków pieniężnych na rachunkach bankowych oraz w kasie. Rachunek bankowy zajęty jest przez komornika, który wykonuje czynności egzekucyjne wynikające z wcześniejszych decyzji organów podatkowych, którym nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Jakikolwiek wpływ środków na konto Spółki będzie natychmiast egzekwowany przez komornika. Podniósł nadto, że środki trwałe finansowane przez fundusze europejskie też są objęte zajęciem komorniczym i ich sprzedaż dla pokrycia wpisu sądowego jest niemożliwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została uregulowana w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.".
Z treści art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 2 oraz art. 252 tej ustawy wynika, że osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może być przyznane na jej wniosek, złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania, prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Podkreślić należy także, iż w świetle wskazanego powyżej art. 246 § 2 p.p.s.a. rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania osobie prawnej prawa pomocy ma charakter uznaniowy. Oznacza to zatem, że nawet jeżeli zostałaby spełniona przesłanka braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, sąd nie musi przychylić się do żądania strony. Jednocześnie wskazać należy, że strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku powinna wykazać, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I GZ 1/10 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Odnosząc powyższe uwagi do rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W tym względzie, w pierwszej kolejności podnieść należy, że za zasadnością złożonego wniosku nie przemawia wartość środków trwałych Spółki, jeśli zestawić tę wartość (3.385.499,75 zł) z wysokością wpisu sądowego od skargi, który wynosi 14.837 zł. Z oświadczeń zawartych we wniosku wynika, że skarżąca spółka według bilansu na dzień 31 lipca 2013 r. posiadała kapitał zakładowy w wysokości 915.580,34 zł oraz środki trwałe o wartości 3.061.383,37 zł. Ponadto posiadała również środki pieniężne w kasie i na rachunkach bankowych w łącznej kwocie 396.043,62 zł. Kwota tychże środków pieniężnych niewątpliwie umożliwiała poczynienie oszczędności na rzecz przyszłych opłat sądowych związanych z zaskarżeniem decyzji organu podatkowego.
W dalszej kolejności stwierdzić należy, że za zasadnością wniosku skarżącej nie przemawia także wykazana w zeznaniu CIT-8 strata za 2012 r. w wysokości –203.613,29 zł. Strata ta nie oznacza, iż Spółka traci płynność finansową i nie jest w stanie regulować własnych, wymagalnych zobowiązań, zwłaszcza gdy weźmie się pod uwagę wskazaną przez skarżącą kwotę przychodów wynoszącą 6.122.405,71 zł przy wykazanych kosztach ich uzyskania stanowiących kwotę 6.326.019 zł. Z tego względu przyjąć należy, że wykazywana przez skarżącą strata w zakresie prowadzonej działalności jest jedynie wynikiem bilansowym nadwyżki kosztów nad przychodami. Nie oznacza ona natomiast braku środków finansowych, a co za tym idzie, sama tylko ta okoliczność nie warunkuje potrzeby udzielenia pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Zauważyć przy tym należy, że Spółka nie wspomniała o jakichkolwiek trudnościach związanych z finansowaniem tego rzędu kwoty kosztów uzyskania przychodów. Z akt sprawy nie wynika zaś, aby skarżąca zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej bądź złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki. W tym kontekście nie przekonuje więc zawarte w piśmie z dnia 9 stycznia 2014 r. stwierdzenie pełnomocnika skarżącej, iż "według oświadczenia Spółki nie jest prowadzona działalność gospodarcza". Ponadto za gołosłowne uznać należy oświadczenie, jakoby nie było możliwe wygenerowanie wyciągów z rachunku bankowego skarżącej z uwagi na zajęcie tych rachunków, tym bardziej, że w świetle bilansu na dzień 31 lipca 2013 r., jak wskazano powyżej, łączna kwota środków pieniężnych, w tym także zgromadzonych na rachunkach bankowych, wynosiła 396.043,62 zł.
W tym stanie sprawy, Sąd uznał, że wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie i odmówił przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 260 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
AK.