Uzasadnienie
I SA/Łd 136/23
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu postanowieniem z dnia 12 grudnia 2022 r. utrzymało w mocy własne postanowienie z 2 grudnia 2022 r. w sprawie odmowy E. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: skarżąca, strona, spółka) sprostowania decyzji Kolegium z dnia 17 czerwca 2021 r., utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy C. z dnia 1 marca 2021 r. określającą wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości na rok 2012 w kwocie 510.436,00 zł,
W uzasadnieniu powyższego postanowienia wyjaśniono, że skarżąca spóła zwróciła się w dniu 2 listopada 2022 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu o sprostowanie wydanej przez Kolegium decyzji z 17 czerwca 2022 r. utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy C. z dnia 1 marca 2021 r. określającą wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości na rok 2012 w zakresie daty jej wydania, jak również w zakresie nazwiska jednej z osób ją wydających.
Postanowieniem z dnia 2 grudnia 2022 r. Kolegium odmówiło sprostowania decyzji wyjaśniając, że nie ingerując w treść decyzji sporządzonej w dniu 17 czerwca 2021 r., Kolegium doręczyło ją na adres pełnomocnika spółki, przy czym podopisy pod decyzją złożyły te same osoby, które podpisały decyzję w 2021 r., a zmiana nazwiska E. M. na P. wynikała ze zmiany stanu cywilnego ww. członka Kolegium.
Od postanowienia organu I instancji strona wniosła zażalenia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu, powołując się na art. 215 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm. - dalej jako: "O.p.") wskazało, iż wnioskowane przez skarżącą omyłki nie stanowią oczywistych błędów podlegających sprostowaniu w trybie art. 215 § 1 O.p.
Kolegium wyjaśniło, że będąc związane na podstawie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.) postanowieniem NSA z dnia 23 września 2022 r., sygn. akt III FSK 611/22 - zobligowane zostało do podpisania wydanej w sprawie decyzji i jej doręczenia zgodnie z przepisami, a nie jak tego oczekuje skarżący - do ponownego rozpatrzenia sprawy i wydania w sprawie nowej decyzji podatkowej.
Konsekwencją powyższego stanowiska, przyjętego przez Kolegium, było doręczenie decyzji stronie - co nastąpiło w dniu 21 października 2022 r. oraz opatrzenie jej podpisami osób, które wchodziły w skład orzekający w sprawie.
Kolegium ponownie podkreśliło, że wskazanie w decyzji daty jako 17 czerwca 2021 r. oraz nazwiska członka sprzed jego zmiany nie jest oczywistą omyłką, lecz konsekwencją wydanego w sprawie postanowienia NSA obligującego Kolegium do doręczenia sporządzonego już w sprawie rozstrzygnięcia.
Ponieważ podnoszone przez skarżącego omyłki, nie stanowią oczywistych błędów podlegających sprostowaniu w drodze art. 215 § 1 O.p. Kolegium utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.
Dodatkowo Kolegium wyjaśniło, że od doręczonej w dniu 21 października 2022 r. decyzji podatnik wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Na postanowienie SKO z dnia 12 grudnia 2022 r. strona skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono:
- 1. art. 210 §1 pkt 2, art. 215 § 1 O.p. poprzez błędne przyjęcie, iż do wydania decyzji doszło w dniu 17 czerwca 2021 r., podczas gdy dokument, o którym mowa, stanowił w dniu 17 czerwca 2021 r. jedynie niewiążący projekt decyzji z uwagi na brak w dniu 17 czerwca 2021 r. konstytutywnego elementu, jakim jest podpis osoby upoważnionej, z podaniem jej imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego, co stanowi potwierdzenie stanowiska spółki, że Decyzja została wydana w dniu 21 października 2022 r., kiedy została w należyty sposób opatrzona kwalifikowanym podpisem elektronicznym przez skład orzekający SKO, a tym samym dopiero 21 października 2022 r. spełniła wszystkie wymogi, o których mowa w art. 210 § 1 O.p. W związku z powyższym prawidłowa data wydania decyzji w rozumieniu art. 210 par. 1 pkt 2 O.p. to 21 października 2022 r, natomiast SKO omyłkowo przejęło datę sporządzenia niewiążącego projektu decyzji jako obecną datę jej wydania.
W ten sposób SKO nie zastosowało się także do wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wskazanych w prawomocnym postanowieniu z 9 marca 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 652/21 jak i wytycznych w ostatecznym postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 2022 r., sygn. akt III FSK 611/22, przez co SKO naruszyło treść art. 153 p.p.s.a.
2. art. 210 § 1 pkt 8, art. 215 § 1 O.p. poprzez nieprawidłowe opisanie w osnowie decyzji oraz na ostatnie stronie decyzji składu SKO podpisującego decyzję w dniu 21 października 2022 r, co skutkowało powstaniem istotnej wady decyzji, co przerodziło się przeświadczenie Spółki o braku zachowania jednakowego składu SKO rozpoznającego przedmiotową sprawę. W związku z powyższym prawidłowy opis składu orzekającego na dzień wydania secyzji w dniu 21 października 2022 powinien zawierać dane pani E. P. zgodnie z art. 210 par. 1 pkt 8 O.p., natomiast SKO omyłkowo przejęło dane osobowe składu orzekającego miarodajne w dacie sporządzenia niewiążącego projektu decyzji wg jego stanu w dniu 17 czerwca 2021 r.
W ten sposób SKO nie zastosowało się także do wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wskazanych w prawomocnym postanowieniu z 9 marca 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 652/21 jak i do wytycznych w ostatecznym postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 2022 r., sygn. akt III FSK 611/22, przez co SKO naruszyło treść art. 153 p.p.s.a.
W związku z powyższym wniesiono o uwzględnienie skargi i uchylenie postanowienia w całości, uchylenie poprzedzającego go postanowienia I instancji wraz z zobowiązaniem SKO do orzeczenia przez SKO co do istoty sprawy poprzez sprostowanie oczywistych pomyłek pisarskich w decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492), Sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze.
Sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy - co oznacza, że sąd ten rozpatruje sprawę na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu (czynności).
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Mając na uwadze charakter podnoszonych w skardze zarzutów, w pierwszej kolejności należy podkreślić, ze przedmiotem kontroli legalności w niniejszym postepowaniu jest postanowienie organu II odwoławczego, utrzymujące w mocy postanowienie organ I instancji w przedmiocie odmowy sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości na rok 2012.
Zgodnie z art. 215 § 1 O.p. organ podatkowy może, z urzędu lub na żądanie strony, prostować w drodze postanowienia błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanej przez ten organ decyzji. W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że ustawodawca nie wykluczył możliwości korygowania rozstrzygnięcia w drodze sprostowania omyłek występujących w jego treści. Jest to dopuszczalne, o ile błąd ten ma charakter oczywisty, który stanowi granicę dopuszczalności jego sprostowania i stanowi kryterium oceny błędu, pozwalając na jego sprostowanie w trybie art. 215 § 1 O.p.. Na podstawie tego przepisu można więc naprawić jedynie oczywiste przeoczenie, czy zastosowanie niewłaściwego słowa lub omyłkę pisarską o charakterze elementarnym, nie wpływające na treść i znaczenie sprostowanej decyzji (por. wyroki NSA: z 31 marca 2015 r., sygn. akt II GSK 159/14, z 13 czerwca 2014 r., sygn. akt I FSK 1046/13, czy też wyrok WSA w Krakowie z 23 maja 2016 r., sygn. akt I SA/Kr 373/16).
Nadmienić też należy, że art. 215 § 1 O.p. nie zawiera definicji oczywistych omyłek. Należy mieć zatem na względzie ich potoczne znaczenie. Pod pojęciem oczywistej omyłki należy zatem rozumieć taki błąd słowny, który nie budzi najmniejszej wątpliwości. W tym miejscu na uwagę zasługuje wyrok NSA z 11 września 2019 r., sygn. akt II FSK 3901/17, z którym Sąd w pełni się identyfikuje, że sprostowaniu podlega jedynie niewątpliwe, jednoznaczne i ewidentne przeoczenie, czy zastosowanie niewłaściwego słowa lub niedokładność, przeinaczenie, przejęzyczenie pisarskie, które nie wpływają na treść i znaczenie prostowanego orzeczenia. Oczywistość omyłki powinna wynikać z natury samego błędu. Sprostowaniu w tym zakresie podlega zarówno rozstrzygnięcie (sentencja), jak i uzasadnienie decyzji (postanowienia). Przy czym, sprostowanie to nie może prowadzić, jak już wcześniej wspomniano do zmiany merytorycznej rozstrzygnięcia, czy ponownego rozstrzygnięcia sprawy w sposób odmienny od pierwotnego.
NSA w orzeczeniu z dnia 27 stycznia 2022 r. (sygn. akt I FSK 2239/21) stwierdziło, że skoro art. 215 § 1 O.p. odnosi się do takich wad aktu administracyjnego, które charakteryzują się cechą oczywistości, to owa cecha stanowi granicę dopuszczalności sprostowania w trybie określonym w tym przepisie. Sprostowaniu podlega zatem jedynie oczywiste przeoczenie, czy zastosowanie niewłaściwego słowa lub omyłka pisarska o charakterze elementarnym, które nie wpływają na treść i znaczenie prostowanego orzeczenia.
W rozpatrywanej sprawie, opisane powyżej, warunki cech oczywistości nie zostały spełnione, a tym samym granica dopuszczalności sprostowania w trybie art. 215 § 1 O.p. została przekroczona - co obligowało organ od wydania postanowienia od odmowie sprostowania omyłki w trybie tego przepisu.
Analiza akt sprawy i wynikającego z nich przebiegu postępowania wskazuje, że strona skarżącą wyciągając odmienne (od organów podatkowych) wnioski z orzeczenia WSA w Łodzi z dnia 9 marca 2022 r. (sygn.. akt I SA/Łd 652/21) i utrzymującego go w mocy postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 2022 r., (sygn. akt III FSK 611/22) próbowała dojść swoich racji inicjując postępowanie w zakresie sprostowania oczywistych omyłek w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia z dnia 17 czerwca 2021 r.
Powyższa strategia procesowa nie mogła odnieść zamierzonego przez stronę skutku ponieważ w sposób jaskrawy nie można, w realiach niniejszej sprawy, mówić o "oczywistości omyłki", ale o sporze merytorycznym, który dotyczy m. in. daty wydania, prawidłowości podpisania i doręczania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości na rok 2012.
Na marginesie zauważyć wypada, że Sądowi z urzędu znany jest fakt, iż okoliczności wskazane jako argumenty uzasadniające zarzuty skargi na postanowienie w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki strona podniosła także w skardze do tutejszego Sądu na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 17 czerwca 2021 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 r. Zostały one ocenione przez tutejszy Sąd w wyroku z dnia 6 kwietnia 2023 r. (sygn. akt I SA/Łd 936/22).
Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
arz