Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w S., po rozpatrzeniu wniosku Z. P., odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego (toczącego się na podstawie bankowego tytułu wykonawczego z [...] nr [...]). Izba Skarbowa w Ł. (postanowieniem z dnia [...]) uchyliła wymienione postanowienie organu I instancji i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Naczelnik Urzędu Skarbowego, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, postanowieniem z dnia [...] znowu odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego, uznawszy, że brak jest jakichkolwiek podstaw do umorzenia wskazanych w art. 59 § 1 pkt 1 - 11 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W szczególności uznał, że tytuł wykonawczy wystawiony przez Bank Spółdzielczy w W. spełniał wymogi przewidziane w art. 27, egzekucja administracyjna jest dopuszczalna na podstawie art. 53 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. - Prawo bankowe (obowiązującego w czasie wystawienia tytułu wykonawczego), a do tytułu wykonawczego wierzyciel dołączył dowód doręczenia upomnienia.
Ponadto organ egzekucyjny podał, że poborca skarbowy, doręczając odpis tytułu wykonawczego, wezwał zobowiązanego do uregulowania zaległości. Nieskuteczna egzekucja z pieniędzy była podstawą do zastosowania środka egzekucyjnego w postaci zajęcia świadczenia emerytalnego; z protokołu o stanie majątkowym nie wynika, że zobowiązany posiada majątek ruchomy, z którego można prowadzić egzekucję. Na postanowienie z dnia 9 stycznia 2001 r. nie zostało złożone zażalenie.
Natomiast skarga Z. P. na wymienione postanowienie Izby Skarbowej z dnia [...] została oddalona wyrokiem NSA z dnia 9 stycznia 2003 r., I SA/Łd 2141/00.
Następnie pismem z dnia [...] wierzyciel – Bank Spółdzielczy w W. wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko Z. P. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...], w związku z czym Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] umorzył postępowanie egzekucyjne, powołując się na art. 59 § 3 w związku z § 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
W zażaleniu na to postanowienie Z. P. zakwestionował prawidłowość prowadzonej przeciwko niemu egzekucji administracyjnej, podnosząc, że organ egzekucyjny przyjął tytuł wykonawczy od Banku bez upomnienia oraz zmienił w tym tytule jego numer i wysokość odsetek (z kwoty 12 760 zł na kwotę 97 386,80 zł). Ponadto podniósł, że pierwszeństwo w zaspokojeniu miały należności ZUS-u, jednak Urząd Skarbowy z zajętej emerytury pokrywał tylko koszty egzekucyjne.
Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu podkreślono, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] nie zostało zaskarżone przez zobowiązanego, a w kwestii kosztów egzekucyjnych wydano odrębne postanowienie (z 12 lipca 2002 r.), będące przedmiotem odrębnego zażalenia, a następnie skargi do sądu administracyjnego. Natomiast odsetki w kwocie 12.760 zł naliczył sam wierzyciel, wskazując jednocześnie, że od dnia 1 lipca 1994 r. odsetki za zwłokę wynoszą 70 %, zaś podana w zażaleniu kwota 97.386,80 zł została na oryginale tytułu wpisana ołówkiem, nie jest to więc wyliczenie wiążące. W konkluzji stwierdzono, że umorzenie postępowania egzekucyjnego nastąpiło na podstawie art. 59 § 1 pkt 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. na wniosek wierzyciela, a nie z urzędu.
W skardze do sądu administracyjnego Z. P. zarzucił, że mimo niezakończenia postępowania "wynikającego" z postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] o odmowie umorzenia egzekucji, zostało wydane postanowienie o umorzeniu na wniosek Banku Spółdzielczego. Podniósł także zarzuty dotyczące nieprawidłowości w prowadzonej przeciwko niemu egzekucji (brak upomnienia, niezajęcie jego wynagrodzenia uzyskiwanego w [...] Izbie Gospodarczej, poprawki w tytule wykonawczym, niewspółmierność wysokości zajętej emerytury do kwoty egzekwowanej należności, przewlekłość w prowadzeniu czynności egzekucyjnych, przeznaczenie kwot wyegzekwowanych z emerytury na poczet kosztów egzekucyjnych zamiast na poczet korzystających z pierwszeństwa należności, który również wystawił tytuły wykonawcze).
Odpowiadając na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podkreślając, że postępowanie z wniosku skarżącego o umorzenie postępowania egzekucyjnego dotyczącego tytułu wykonawczego [...] zostało zakończone postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...]o odmowie umorzenia. Natomiast umorzenie tego postępowania nastąpiło na skutek wniosku wierzyciela, który jest uprawniony do zgłoszenia takiego żądania, a organ egzekucyjny nie jest władny badać jego zasadności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga opiera się na nieporozumieniu. Nie można zgodzić się ze skarżącym, że nie zostało zakończone postępowanie wszczęte jego wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego, w którym zostało wydane postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...] Co prawda postanowienie to zostało uchylone decyzją kasacyjną organu odwoławczego z dnia [...] (od której skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego została oddalona wyrokiem z dnia 9 stycznia 2003 r., I SA/Łd 2141/00), jednakże po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ egzekucyjny wydał nowe postanowienie – z dnia [...] – o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego, od którego nie zostało wniesione zażalenie.
Zatem postępowanie wszczęte wnioskiem skarżącego o umorzenie postępowania egzekucyjnego zostało ostatecznie i prawomocnie zakończone. Na taką ocenę nie ma wpływu okoliczność, że nowe postanowienie organu egzekucyjnego (z dnia [...]) zostało wydane przed rozpatrzeniem przez sąd administracyjny (w dniu [...]) skargi na postanowienie kasacyjne organu odwoławczego z dnia [...], skoro sąd administracyjny za zasadne uznał wydanie postanowienia kasacyjnego i oddalił skargę, a skarżący – mimo prawidłowego pouczenia – nie złożył zażalenia na nowe postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...].
Wobec tego, że wymienionym postanowieniem organ egzekucyjny ostatecznie i prawomocnie orzekł o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego na wniosek zobowiązanego (skarżącego), uznawszy, że nie zachodzą przesłanki z art. 59 § 1 pkt 1 - 11 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (DzU z 1991 r. nr 36, poz. 161 ze zm. – w brzmieniu obowiązującym w czasie wydania tego postanowienia), to organ egzekucyjny miał obowiązek uwzględnić później złożone (w kwietniu 2003 r.) żądanie wierzyciela – Banku Spółdzielczego w W. – i umorzyć postępowanie egzekucyjne na podstawie art. 59 § 1 pkt 9 wymienionej ustawy w brzmieniu obowiązującym w czasie złożenia tego żądania (DzU z 2002 r. nr 110, poz. 968 ze zm.; p. art. 12 ust. 4 i art. 13 ustawy z dnia 6 listopada 2001 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw – DzU nr 125, poz. 1368). I to bez względu na to, jaka była przyczyna żądania wierzyciela (w tym wypadku nieskuteczność egzekucji).
Jednocześnie należy zauważyć, że niezasadność podnoszonych przez skarżącego zarzutów kwestionujących w ogóle zasadność wszczęcia postępowania egzekucyjnego (brak upomnienia, niedopuszczalność egzekucji administracyjnej) została przesądzona w toczącym się z jego wniosku (o umorzenie egzekucji) postępowaniu zakończonym wymienionym postanowieniem z dnia [...]. Nie mogła być zatem przedmiotem oceny organów egzekucyjnych w postępowaniu wszczętym na żądanie wierzyciela. Dlatego argumentacja skargi w tym zakresie nie podlega również ocenie sądu administracyjnego w rozpatrywanej sprawie. To samo dotyczy także innych zgłoszonych w skardze nieprawidłowości w postępowaniu egzekucyjnym (w szczególności przewlekłości postępowania egzekucyjnego, podziału kwot uzyskanych z egzekucji); nie stanowią one przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DzU nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DzU nr 153, poz. 1271) orzeczono o oddaleniu skargi.