Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro

Wyrok NSA oz. w Łodziz 14 grudnia 1999 r., sygn. akt I SA/Łd 1591/97

prawomocnyRozstrzygnięcie: za stronąTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sprawa
sprawy ze skargi Mariana S. na decyzję Izby Skarbowej w P.-T. z dnia 14 listopada 1997 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1994 r. - uchyla zaskarżoną decyzję; (...).

Naczelny Sąd Administracyjny

Teza

Decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego orzeczona wobec jednego ze wspólników spółki cywilnej nie posiada mocy formalnie wiążącej w odrębnym postępowaniu podatkowym w stosunku do innego wspólnika i nie może stanowić wystarczającej podstawy dowodowej w tym postępowaniu, jeżeli z naruszeniem art. 7,art. 75 par. 1, art. 77 par. 1, art. 80 i art. 107 par. 3 Kpa prowadzone postępowanie nie uwzględnia rzeczywiście wszystkich istotnych dla mającego zapaść rozstrzygnięcia materiałów na podstawie których decyzję tą wydano.

Uzasadnienie

Skarżący - Marian S. w 1994 r. prowadził działalność gospodarczą w spółce cywilnej "T." z siedzibą w G. oraz w spółce cywilnej Firma Produkcyjno-Handlowo-Usługowa "V." z siedziba w R. Dnia 14.06.1995 r. Skarżący złożył w Urzędzie Skarbowym w R. korektę do uprzednio złożonych zeznań podatkowych tj. zeznanie o wysokości dochodu osiągniętego przez podatnika w 1994 r., w którym wykazał dochód z działalności gospodarczej w zakresie usług transportowych i produkcji betonu w s.c. "T." w wysokości 426.456.030 zł oraz stratę w działalności prowadzonej w s.c. "V." w kwocie 68.642.090 zł.

Urząd Skarbowy w R. przeprowadził kontrolę ww. działalności w spółce cywilnej "V.", w wyniku której nie stwierdził nieprawidłowości w zakresie wykazanej przez Skarżącego straty (...).

Natomiast Urząd Kontroli Skarbowej w Cz. przeprowadził kontrolę w spółce cywilnej "T." w zakresie prawidłowości przestrzegania prawa w prowadzeniu działalności gospodarczej za lata 1993 i 1994, zakończoną wynikiem kontroli z dnia 6.10.1995 r.

W związku z żądaniem skierowania sprawy na drogę postępowania w sprawach zobowiązań podatkowych, wniesionym przez s.c. "T." Urząd Skarbowy w Cz. przeprowadził postępowanie podatkowe, zakończone wydaniem, decyzji w stosunku do wspólnika skarżącego - Waldemara Sz. o wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1994 r.

Urząd Skarbowy w R. decyzją z dnia 13.01.1997 r. (...) ustalił w stosunku do Skarżącego wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1994 r. W toku postępowania odwoławczego Izba Skarbowa w Piotrkowie Tryb. uchyliła ww. decyzję, decyzją z dnia 12.03.1997 r. (...) i przekazała sprawę do ponownego -rozpatrzenia przez organ podatkowy I instancji.

Urząd Skarbowy w R. po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego i sporządzeniu projektu wymiaru, dnia 17.09.1997 r. wydał decyzję (...) w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1994 r.

Od ww. decyzji Skarżący dnia 29.09.1997 r. wniósł odwołanie do Izby Skarbowej w P.-T.

Organ odwoławczy, po przeanalizowaniu materiału informacyjno-dowodowego zgromadzonego w sprawie, decyzją z dnia 14.11.1997 r. utrzymała w mocy zaskarżoną decyzje. Powyższą decyzję Skarżący zaskarżył skargą z dnia 15.12.1997 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Zdaniem organów podatkowych:

Nietrafny jest zarzut naruszenia art. 104 par. 1 Kpa w związku z art. 7 Kpa, z uwagi na fakt, jak podnosi Skarżący, że decyzja wydana przez jeden urząd skarbowy w stosunku do jednego ze wspólników spółki cywilnej, Waldemara Sz. była wiążąca dla innego Urzędu Skarbowego, wydającego decyzję w stosunku do innego ze wspólników.

Urząd Skarbowy w R. przeprowadził kontrolę w zakresie prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej w spółce cywilnej "V." oraz w zakresie prawidłowości dokonanych odliczeń od dochodu, składek ZUS i wydatków mieszkaniowych, a następnie sporządził protokół z wyliczeniem wielkości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1994 r., gdzie uwzględniono ustalenia Urzędu Skarbowego w Cz. dotyczące s.c. "T.".

Decyzja w sprawie zobowiązania podatkowego od osób fizycznych za 1994 r. została wydana do każdego ze wspólników z osobna, zarówno na Pana Waldemara Sz., jak i skarżącego. Została ona poprzedzona przeprowadzeniem postępowania kontrolnego w stosunku do obu wspólników. Mianowicie, w 1995 r. pracownicy Urzędu Kontroli Skarbowej w Cz., przeprowadzili kontrolę w s.c. "T." z siedzibą w G. w zakresie prawidłowości przestrzegania prawa w prowadzeniu działalności gospodarczej za lata 1993 i 1994, sporządzając na tę okoliczność protokół z kontroli. Wynik kontroli Urzędu Kontroli Skarbowej w Cz. dotyczył s.c. "T.", której wspólnikami byli Waldemar Sz. i Skarżący. Skarżący został zapoznany z ww. wynikiem.

Od powyższego wyniku kontroli, zostało wniesione przez obu wspólników żądanie skierowania sprawy na drogę postępowania w sprawach zobowiązań podatkowych.

W związku z żądaniem Spółki, Drugi Urząd Skarbowy w Cz. przeprowadził postępowanie podatkowe, zakończone wydaniem decyzji z dnia 29.05.1996 r. w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym za 1994 r., Waldemarowi Sz. Urząd Skarbowy w R., przed wydaniem decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe za 1994 r. dla Skarżącego uwzględnił ustalenia kontroli Urzędu Kontroli Skarbowej w Cz. oraz decyzję Drugiego Urzędu Skarbowego w Cz. w zakresie wysokości przychodu, kosztów i dochodu s.c. "T." z siedzibą w G. Przeprowadzenie kontroli przez Urząd Skarbowy w Cz. w s.c. "T." nie stoi w sprzeczności z obowiązującymi przepisami prawnymi w tym zakresie. Zgodnie z art. 23 par. 1 pkt 2 Kpa właściwość miejscową organu administracji państwowej ustala się w sprawach dotyczących prowadzenia zakładu pracy według miejsca, w którym zakład jest prowadzony. W załączniku PIT-B, do zeznania o wysokości dochodu osiągniętego w 1994 r., wykazanym miejscem prowadzenia działalności s.c. "T." jest miejscowość G., która leży w zakresie miejscowego działania Urzędu Skarbowego w Cz.

Zatem działania organu podatkowego polegające na uwzględnieniu w decyzji ustalającej wysokość zobowiązania, ustaleń Urzędu Skarbowego w Cz. w zakresie dochodu s.c. "T." nie naruszyły obowiązujących przepisów.

Poza wniesieniem odwołań od decyzji Urzędu Skarbowego w R., Skarżący na etapie postępowania podatkowego, toczącego się przed organem podatkowym I instancji, nie składał żadnych wniosków dowodowych.

Organy podatkowe nie uznały zarzutu dotyczącego naruszenia art. 75 par. 1 Kpa oraz art. 77 par. 1 Kpa poprzez dopuszczenie dowodu w sprawie, jak podnosi Skarżący, z decyzji Drugiego Urzędu Skarbowego w Cz. ustalającej podatek dochodowy za 1994 r. drugiemu ze wspólników s.c. "T.".

Izba Skarbowa uważa, iż organ podatkowy nie ograniczył się wyłącznie do stwierdzeń Drugiego Urzędu Skarbowego w Cz., ale wykorzystał "ustalenia" tego Urzędu dotyczące ww. Spółki dla ustalenia wielkości zobowiązania w podatku dochodowym za 1994 r. Oceny Urzędu Skarbowego w Cz. odnosiły się do działalności Spółki, której Skarżący był wspólnikiem. Urząd Skarbowy w R. opierał się na nich z uwagi na wpływ na wielkość przychodu i kosztów uzyskania przychodów Spółki. Na organach podatkowych ciąży obowiązek określenia zobowiązań podatkowych, w wysokości faktycznie odpowiadającej przychodom z różnych źródeł.

Podstawową kwestią jest stwierdzenie rzeczywistości wielkości podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym. Urząd Skarbowy w R. podjął wszelkie działania zmierzające do ustalenia rzeczywistej podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych za 1994 r. w stosunku do Skarżącego.

Izba Skarbowa nie zgadza się z zarzutem naruszenia art. 107 par. 1 i par. 3 Kpa z uwagi na to, że decyzja organu podatkowego I instancji zawiera pełne uzasadnienie faktyczne i prawne.

Na podstawie tych materiałów jako bezpodstawny uznaje się zarzut naruszenia par. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 21 grudnia 1991 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 124 poz. 553 ze zm./ odnośnie ustalenia wartości początkowej środków trwałych. Urząd Skarbowy w przedmiotowej decyzji nie uznał za koszty uzyskania przychodów kwoty 2.122.614.600 zł, zaewidencjonowanej tytułem odpisów amortyzacyjnych od zawyżonej wartości początkowej środków trwałych użytkowanych w latach poprzednich, jak i zakupionych w 1994 r. oraz obcych środków trwałych użytkowanych przez firmę na podstawie umowy użyczenia. Spółka cywilna "T." w 1994 r. kontynuowała w stosunku do środków trwałych użytkowanych w latach poprzednich, odpisy amortyzacyjne od wartości zaktualizowanej na dzień 1.07. 1993 r. i według stawki ustalonej na ten dzień.

Zgodnie z par. 14 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 marca 1992 r. w sprawie składników majątkowych uznawanych za środki trwałe oraz trybu i terminów aktualizacji wyceny środków trwałych /Dz.U. nr 30 poz. 130 ze zm./, jednostki dokonują aktualizacji środków trwałych według stanu na dzień 1 stycznia 1993 r. w terminie do dnia 31 maja 1993 r.

Natomiast wartość początkową środków trwałych nabytych po dniu 1.07.1993 r. i w 1994 r., s.c. "T." ustaliła według wyceny biegłego, a nie ceny nabycia, mimo nabycia środków trwałych w drodze kupna.

W tym przypadku ma zastosowanie przez art. par. 5 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 21 grudnia 1991 r. w sprawie wykonania (...) zgodnie z którym za wartość początkową środków trwałych uważa się w fazie nabycia w drodze kupna ich cenę nabycia tj. cenę wynikającą z rachunku lub innego dokumentu, powiększona o koszty uboczne związane z zakupem, powstałe do chwili przekazania środka trwałego do użytkowania, jak koszty transportu, ubezpieczenia w drodze, cła, montażu itp.

W związku z powyższym, brak jest podstaw prawnych do uznania za koszty uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od wartości początkowej zaktualizowanej na dzień 1.07.1993 r. i odpisów wyliczonych według zmiennych stawek amortyzacyjnych w ciągu roku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Przedmiotem sporu są w istocie rzeczy wyłącznie składniki podstawy opodatkowania wynikające z działalności gospodarczej s.c. "T." w której skarżący jako wspólnik uczestniczył.

Nie ulega wątpliwości, że postępowanie dowodowe w tym przedmiocie przeprowadzały zasadniczo inne aniżeli orzekające w sprawie niniejszej organy administracji.

UKS w Cz. przesłał wprawdzie - z pismem z dnia 16.01.1996 r. wyciąg z wyniku kontroli oraz załączniki do protokołu kontroli jednakże zważyć należy, że:

a/ materiały te nie były dostatecznie kompletne.

Nie zawierały m. in. opinii biegłych - znaczących - zdaniem skarżącego - dla rozstrzygnięcia spornego zagadnienia podstaw i prawidłowości amortyzacji b/ obszernego pisma procesowego z dnia - data wpływu do II US w Cz. - 14.12.1995 r., w którym skarżący i jego wspólnik przedstawili "pełen wykaz zarzutów wraz z uzasadnieniem wobec wyniku kontroli" odnośnie s.c. "T." c/ Urząd Skarbowy w R. i Izba Skarbowa w P.-T. powołując się na decyzje zapadłe w częstochowskich organach administracji /podatkowej/ w stosunku do wspólnika skarżącego nie zauważają, że ostateczna i wykonana w stosunku do tegoż wspólnika decyzja Drugiego Urzędu Skarbowego w Cz. z dnia 18.07.1997 r. (...) nie jest /całkowicie/ tożsama z ustaleniami i wynikami dokumentów kontroli skarbowej i z wcześniejszą decyzją z dnia 29.05.1996 r. (...), które zostały przedstawione w niniejszym postępowaniu d/ wzmiankowanej w pkt c decyzji nie towarzyszyło też przedstawienie organowi podatkowemu w R. materiałów postępowania administracyjnego w którym i na podstawie których została ona wydana.

Zważyć również należy, że w przypadkach gdy skarżący występował z odwołaniem - zarzutami, zastrzeżeniami - odnośnie niniejszego postępowania Urząd Skarbowy w R. występował do Drugiego Urzędu Skarbowego w Cz. aby ten ustosunkował się do stanowiska strony.

Jak słusznie zauważa skarżący wydana w pierwszej instancji decyzja podatkowa w istocie rzeczy powiela "mechanicznie'` treść decyzji Drugiego Urzędu Skarbowego w Cz., wydanej w stosunku do wspólnika strony w zakresie wspólnego przedsięwzięcia gospodarczego w ramach działalności gospodarczej s.c. "T.".

W świetle powyższego niewątpliwe jest, że organy podatkowe rozstrzygały w sprawie na podstawie niekompletnego materiału - tak, co do zakresu i treści dowodów, które mogły mieć znaczenie dla merytorycznego orzeczenia jak i odnośnie stanowiska strony, które wymagało pełnego i własnego ustosunkowania się i rozważenia przez podmiot właściwy do wydania decyzji.

Decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego orzeczona wobec jednego ze wspólników spółki cywilnej nie posiada mocy formalnie wiążącej w odrębnym postępowaniu podatkowym w stosunku do innego wspólnika i nie może stanowić wystarczającej podstawy dowodowej w tym postępowaniu, jeżeli z naruszeniem art. 7, art. 75 par. 1, art. 77 par. 1, art. 80 i art. 107 par. 3 Kpa prowadzone postępowanie nie uwzględnia rzeczywiście wszystkich istotnych dla mającego zapaść rozstrzygnięcia materiałów na podstawie których decyzję tą wydano.

Wydanie decyzji administracyjnej służy załatwieniu indywidualnej sprawy obywatela w konkretnym suwerennym postępowaniu /art. 104 par. 1 w zw. z art. 1 par. 1 ust. 1 in fine Kpa/.

W postępowaniu tym organ administracji może wykorzystać dowodowo dane zgromadzone w innym postępowaniu /art. 75 par. 1 Kpa/ jednakże powyższe jak i okoliczność zapoznania się z decyzją rozstrzygającą w analogicznym stanie faktycznym nie zwalnia go od obowiązku aby w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy /art. 77 par. 1 Kpa/ i dokonać w jego przedmiocie własnych ocen faktycznych i prawnych /art. 80 i art. 107 par. 3 Kpa/.

To z materiałami postępowania które jej dotyczy: strona jest zapoznana i z nimi /ewentualnie/ polemizuje tak samo jak służy jej prawo do odwołania czy też skargi sądowoadministracyjnej w stosunku do ustaleń i ocen, które na podstawie zgromadzonego i przeanalizowanego materiału dowodowego przedstawiły w decyzjach - w ramach własnych: uprawnień, obowiązków i odpowiedzialności orzekające w konkretnej indywidualnej sprawy organy - gospodarz rozstrzyganego sporu prawnego.

Zważywszy na powyższe jak również na wykazaną niekompletność materiału uniemożliwiającego, zdaniem Sądu, na obecnym ocenianym etapie postępowania rozstrzygnięcie ad meritum, dla doprowadzenia w sprawie do stanu zgodności z prawem z mocy art. 22 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 22 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd orzekł jak w sentencji.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.