Wyrok WSA w Łodzi z 5 sierpnia 2020 r., I SA/Łd 655/19

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I

Rozpoznanie

na rozprawie w dniu 05 sierpnia 2020 r.

Sprawa

sprawy ze skargi M. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] UNP: [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn oddala skargę.

Skład

Przewodnicząca: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk - Drozda Sędziowie: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski (spr.) Sędzia WSA Bożena Kasprzak
specjalista Małgorzata Kowalczyk protokolant

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z [...]. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i ustalił M. M. (dalej również: "podatniczce" albo "stronie") zobowiązanie podatkowe w podatku od spadków i darowizn w wysokości 1100 zł.

Postanowieniem Sądu Rejonowego w B. I Wydział [...] z [...]. sygn. akt. [...], podatniczka nabyła w 1/3 części prawo do spadku po zmarłym 28 lutego 2016 r. ojcu – M. M. Orzeczenie uprawomocniło się 28 października 2016 r. W dniu 17 października 2018 r. podatniczka złożyła zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy i praw majątkowych SD-3, w którym wykazała nabycie:

• 1/6 części gospodarstwa rolnego o pow. 1,0969 ha zabudowanego budynkiem mieszkalnym o pow. użytkowej 108,80 m2, położonego w miejscowości K. przy ul. A 42B, gm. K. określając wartość udziału na kwotę 65.835 zł (w tym wartość budynku mieszkalnego określoną na kwotę 32.400 zł),
• 1/3 części samochodu ciężarowego marki mercedes Vito, określając wartość udziału na kwotę 283 zł.

Wobec stwierdzenia, iż zadeklarowana wartość samochodu nie odpowiada jego wartości rynkowej, Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. wezwał stronę do podwyższenia zadeklarowanej wartości tego udziału do kwoty 1.933 zł.

W odpowiedzi podatniczka stwierdziła, że samochód był niesprawny technicznie, lecz podwyższyła deklarowaną wartość udziału do kwoty 900 zł na osobę. Organ uznał argumentację podatniczki i przyjął zadeklarowaną wartość samochodu, jako zgodną z wartością rynkową.

Dodatkowo organ włączył do podstawy opodatkowania kwotę 280 zł, tj. 1/3 kwoty 839,34 zł, odpowiadającej stanowi rachunku bankowego prowadzonego na rzecz M. M. w Banku A S.A. na dzień zgonu (zaświadczenie banku z 19 listopada 2018 r., k. 21 akt administracyjnych sprawy).

Wobec dokonanych ustaleń faktycznych, Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. przyjął do opodatkowania łączną wartość nabytej przez spadkobierców masy spadkowej w kwocie 67.015 zł. i na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1, art. 4a ust. 3, art. 5, art. 6 ust. 1 pkt 1, ust. 4, art. 7 ust. 1-3, art. 8 ust. 1,3 i 4, art. 9 ust. 1 pkt 1, art. 14, art. 15 ust. 1 i 3 ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 644 ze zm., dalej w skrócie: "u.p.s.d.") ustalił podatniczce zobowiązanie podatkowe w kwocie 3.400 zł.

Na podstawie art. 14 ust. 3 pkt 1 u.p.s.d. w związku z art. 9 ust. 1 pkt 1 u.p.s.d.

z podstawy opodatkowania wyłączono kwotę wolną od podatku dla osób zaliczonych do I grupy podatkowej w wysokości 9.637 zł.

W odwołaniu podatniczka zarzuciła decyzji organu I instancji:

1. naruszenie prawa procesowego, tj. art. 122 Ordynacji podatkowej, poprzez:

• brak przeprowadzenia postępowania dowodowego i uwzględnienia zameldowania i zamieszkiwania przez stronę w odziedziczonej nieruchomości oraz brak uwzględnienia faktu, iż nabyty udział w nieruchomości stanowi jedyny przysługujący odwołującej się tytuł prawny do lokalu, co pozwała na skorzystanie z ulgi mieszkaniowej przewidzianej w art. 16 u.p.s.d.
• pominięcie okoliczności dotyczących stanu zdrowia odwołującej oraz jej rzeczywistej wiedzy na temat daty uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, pozwalających na ocenę, że odwołująca złożyła zgłoszenie nabycia spadku w ustawowym terminie,

2. naruszenie przepisów prawa materialnego:

• art. 4a ust. 1 i ust. 2 u.p.s.d. poprzez przyjęcie, że 6-miesięczny termin przewidziany na złożenie zgłoszenia nabycia upłynął, podczas gdy należało uznać, że w przypadku odwołującej się, zgłoszenie zostało złożone w ustawowym terminie,
• art. 16 u.p.s.d. poprzez naliczenie stronie podatku od odziedziczonej części nieruchomości.

W uzasadnieniu odwołania podatniczka podniosła, że nie wiedziała w ogóle o toczącym się postępowaniu spadkowym, ani też kiedy postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku stało się prawomocne oraz nie rozumiała konsekwencji prawnych tej okoliczności z uwagi na trudną sytuację zdrowotną związaną z zaburzeniami psychicznymi.

Po rozpoznaniu odwołania, opisaną na wstępie decyzją Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i ustalił podatniczce zobowiązanie w podatku od spadków i darowizn w kwocie 1.100 zł., uznając, że strona spełnia warunki ulgi opisanej w art. 16 u.p.s.d.

Dokonując oceny zgromadzonego materiału dowodowego, organ odwoławczy oparł się na ustaleniach faktycznych poczynionych przez organ I instancji, uzupełnionych przez oświadczenia i dokumenty złożone przez stronę w toku postępowania odwoławczego.

Z uwagi na oświadczenie podatniczki zawarte w odwołaniu oraz poświadczenie faktu zameldowania na pobyt stały w miejscowości K., ul. A. 42b, organ podzielił zarzut odwołania dotyczący naruszenia art. 16 u.p.s.d., uznając, że strona spełnia kryteria przyznania ulgi mieszkaniowej i odliczył od podstawy opodatkowania wartość całego nabytego udziału w budynku mieszkalnym w kwocie 32.400 zł.

Wobec treści pisma podatniczki z 2 lipca 2019 r., precyzującego, iż samochód mercedes Vito zakupiony był ze środków wspólnych zmarłego M. M. i jego małżonki, organ zaliczył do podstawy opodatkowania zadeklarowaną wartość nabytego udziału w 1/6 cz., a więc w kwocie 450 zł.

Ustosunkowując się do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 4a ust. 1 u.p.s.d. organ uznał, że strona nie spełnia warunków do skorzystania ze zwolnienia uregulowanego w tym przepisie, gdyż nie zgłosiła nabycia spadku w terminie sześciu miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego, czyli od dnia uprawomocnienia się postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku. W przedmiotowej sprawie 6-miesięczny termin rozpoczął bieg 28 października 2016 r., bowiem od tego dnia postanowienie sądu stwierdzające nabycie spadku stało się prawomocne i upłynął 28 kwietnia 2017 r. Natomiast zeznanie podatkowe podatniczki zostało złożone 17 października 2018 r., a więc po 6 miesiącach. Organ skonstatował zatem, że M. M. nie dopełniła jednego z warunków art. 4a ust. 1 pkt 1 u.p.s.d., czego skutkiem była utrata prawa do zwolnienia. Konsekwencją tego było opodatkowanie ww. nabycia według zasad określonych dla I grupy podatkowej z uwzględnieniem stawek podatków właściwych dla tej grupy nabywców (art. 15 ust. 1 u.p.s.d.) i minimum podatkowego wynikającego z art. 9 ust. 1 pkt 1 u.p.s.d.

Organ podkreślił, że termin wynikający z art. 4a ust. 1 pkt 1 u.p.s.d. jest terminem materialnym, który jest nieprzywracalny, co przesądza o tym, że wskazywane przez podatniczkę przyczyny jego uchybienia pozostają bez wpływu na ocenę jego zachowania i końcowe rozstrzygniecie. Powołując się na przykłady orzeczeń sądów administracyjnych organ uznał także, że w sprawie nie mógł mieć zastosowania art. 4a ust. 2 u.p.s.d., gdyż spadkobierca, który był uczestnikiem postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, nie może (powołując się na ten przepis) twierdzić, że o terminie uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku dowiedział się później, niż ono faktycznie nastąpiło. Wobec powyższego, nieznajomość przepisów prawa, niewiedza o toczącym się postępowaniu sądowym, ani nawet zaburzenia psychiczne nie mogą mieć wpływu na ocenę zachowania terminu w sytuacji, gdyż podatniczka była stroną postępowania o stwierdzenie nabycia spadku.

W skardze do wojewódzkiego sądu administracyjnego podatniczka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 4a ust. 1 i ust. 2 u.p.s.d. poprzez błędne przyjęcie, że 6-miesięczny termin przewidziany na zgłoszenie nabycia spadku upłynął, podczas gdy oświadczenie skarżącej zostało złożone w ustawowym terminie. W uzasadnieniu podatniczka powtórzyła argumentację odwołania, podkreślając, że nie była świadoma uchybienia jakimkolwiek terminom i obowiązkom podatkowym a w chwili stwierdzenia nabycia spadku jej stan psychiczny wykluczał prawidłowe rozeznanie w sytuacji i możliwość dowiedzenia się o konieczności złożenia oświadczenia o nabyciu spadku. Oświadczyła także, że nie wiedziała, iż postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku stało się prawomocne oraz nie rozumiała konsekwencji prawnych tej okoliczności. Skarżąca stwierdziła, że nieświadomość konieczności złożenia zgłoszenia nabycia spadku w ustawowym terminie nie wynika z ignorancji, lecz była spowodowana stanem chorobowym.

Na potwierdzenie podnoszonych okoliczności podatniczka złożyła kopię orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności oraz karty leczenia szpitalnego z okresu poprzedzającego śmierć ojca, z których wynika, że cierpiała na zaburzenia związane z zespołem paranoidalnym. Ponadto skarżąca oświadczyła, że w dacie śmierci ojca, z uwagi na konflikty rodziców, zamieszkiwała w schronisku dla kobiet bezdomnych w Ł. Dopiero po pewnym czasie powróciła do domu rodzinnego, była w stanie pokierować swoim postępowaniem w sposób racjonalny i złożyć zgłoszenie podatkowe. W takiej sytuacji, zdaniem skarżącej, złożone zgłoszenie podatkowe należy uznać za dokonane w ustawowym terminie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Sąd zważył, co następuje

Skarga jest nieuzasadniona, bowiem odwoławczy organ podatkowy nie naruszył ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów proceduralnych w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Spór między stronami dotyczy prawidłowości zastosowania przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. art. 15 ust. 1 u.p.s.d., a więc zasad ogólnych opodatkowania spadku nabytego przez córkę i braku zastosowania w zaistniałym stanie faktycznym zwolnienia podatkowego uregulowanego w art. 4a u.p.s.d.

Na podstawie złożonego przez skarżącą 17 października 2018 r. zeznania podatkowego na druku SD-3 o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych oraz prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w B. I Wydział [...] o stwierdzeniu nabycia spadku z [...]. sygn. akt: [...], organy ustaliły, że podatniczka nabyła w drodze dziedziczenia 1/3 części spadku po zmarłym 28 lutego 2016 r. ojcu – M. M. Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 u.p.s.d. nabycie w drodze dziedziczenia przez osoby fizyczne własności znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej rzeczy lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium RP podlega opodatkowaniu. Stosownie do art. 14 u.p.s.d. wysokość tego podatku ustala się w zależności od grupy podatkowej, do której zaliczony jest nabywca a zaliczenie do odpowiedniej grupy podatkowej następuje według osobistego stosunku nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte rzeczy i prawa majątkowe. Zgodnie z ust. 3 tego przepisu, skarżąca, jako córka spadkodawcy, zaliczona jest do I grupy podatkowej.

Zasadnicze stawki podatku od spadków i darowizn zostały wskazane w art. 15 u.p.s.d. Ust. 1 tego przepisu wskazuje, że podstawowe stawki tego podatku dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej wynoszą od 3% do maksymalnie 7%, w zależności od podstawy opodatkowania, przy czym pewna kwota jest wolna od opodatkowania.

Skarżąca twierdzi natomiast, że organ nieprawidłowo zastosował ogólną stawkę podatku, gdyż w stanie faktycznym sprawy winno znaleźć zastosowanie zwolnienie podatkowe uregulowane w art. 4a u.p.s.d.

Stosownie do treści art.4a ust.1 pkt 1 u.p.s.d., zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez m.in. zstępnych, jeżeli – w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia – zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4.

W sytuacji zaś, gdy nabywca dowiedział się o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych po upływie powyższego terminu zwolnienie, o którym mowa w ust.1, stosuje się gdy nabywca zgłosi te rzeczy lub prawa majątkowe naczelnikowi urzędu skarbowego nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedział się o ich nabyciu, oraz uprawdopodobni fakt późniejszego powzięcia wiadomości o ich nabyciu (art. 4a ust.2 u.p.s.d.). Przepis ten znajdzie więc zastosowanie jedynie wtedy, gdy z istoty danego stanu faktycznego wynika, że nabywca dowiedział się o fakcie nabycia później niż w przypadkach określonych w ust.1 pkt 1.

Wskazane w powyższych przepisach terminy zgłoszenia nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych są terminami materialnymi, a zatem nie podlegają przywróceniu. Konsekwencją uchybienia tym terminom jest utrata prawa do zwolnienia i obowiązek uiszczenia podatku według ogólnych zasad przewidzianych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej (art. 4a ust.3 u.p.s.d.). Zwolnienia od tych ogólnych zasad opodatkowania są zatem obwarowane spełnieniem dodatkowych przesłanek, opisanych szczegółowo w treści odpowiadających im przepisów, zaś obowiązkiem organów podatkowych w każdej indywidualnej sprawie podatkowej jest poczynienie szczegółowych ustaleń faktycznych odnośnie przytoczonych wyżej okoliczności. Od ich wystąpienia uzależniona jest możliwość zwolnienia od opodatkowania.

Odnosząc się do podniesionych zarzutów skargi, należy najpierw zwrócić uwagę, że są one nielogiczne. Skarżąca zarzuca zaskarżonej decyzji naruszenie zarówno art. 4a ust. 1, jak i ust. 2 u.p.s.d., a zatem dwóch odrębnych przepisów, które w niniejszej sprawie nie mogły zostać jednocześnie naruszone. Obydwa przepisy wskazują na 6-miesięczny termin na zgłoszenie organowi nabytych praw majątkowych, jako warunek uzyskania prawa do zwolnienia podatkowego, aczkolwiek każdy z nich normuję inną i alternatywną sytuację a 6-miesięczny termin na zgłoszenie nabycia prawa majątkowego liczony jest inaczej. Po pierwsze, nie można jednocześnie naruszyć obydwu tych przepisów, ponieważ ust. 2 ma zastosowanie jedynie wtedy, kiedy nie ziści się norma prawna zawarta w ust. 1 lub 1a. Po drugie zaś, w przypadku spadkobrania przepis art. 4a ust. 1 wskazuje na termin 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, natomiast przepis art. 4a ust. 2 u.p.s.d. wymaga zachowana 6-miesięcznego terminu, ale od dnia dowiedzenia się o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych.

W skardze skarżąca twierdzi jednocześnie, że "dochowała terminu" oraz wskazuje na przyczyny uzasadniające brak jego dochowania, nie precyzując wyraźnie, o jaki termin (wynikający z jakiego przepisu) jej chodzi. Treść skargi wskazuje jednak na to, że podatniczka zmierza do udowodnienia zachowania terminu opisanego w art. 4a ust. 2 u.p.s.d., uzasadniając brak dochowania terminu uregulowanego w art. 4a ust. 1 u.p.s.d.

Ustosunkowując się do tak postawionych zarzutów i argumentacji skargi należy w pierwszym rzędzie stwierdzić, że w analizowanej sprawie organy prawidłowo ustaliły, że nabycie przez podatniczkę spadku nastąpiło w drodze spadkobrania. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 4a ust. 1 pkt 1 u.p.s.d., aby skorzystać z omawianego zwolnienia spadkobierca ma obowiązek zgłoszenia tego faktu naczelnikowi właściwego urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku. W stanie faktycznym sprawy sześciomiesięczny termin rozpoczął swój bieg 28 października 2016 r., tzn. w dniu uprawomocnienia się postanowienia sądu stwierdzającego nabycie przez M. M. praw do spadku po zmarłym ojcu – M. M., i upłynął 28 kwietnia 2017 r. Natomiast zeznanie podatkowe na druku SD-3 zostało przez skarżącą złożone 17 października 2018, a więc po upływie tego 6-miesięcznego terminu.

Sąd w składzie rozpoznającym sprawę podziela stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., że uchybienie terminowi wskazanemu w art. 4a ust. 1 u.p.s.d. jest bezsprzeczne. Jego materialnoprawny charakter przesądza o tym, że biegnie on niezależnie od innych okoliczności, w tym okoliczności osobowych. Załączone do skargi karty leczenia szpitalnego i inne okoliczności osobowe nie mają zatem znaczenia dla ustalenia jego dochowania. Dotyczą one zresztą lat 2014 i 2015, tj. okresów wcześniejszych, niż istotny w sprawie okres 6 miesięcy od uprawomocnienia się postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku (między 28 października 2016 r. a 28 kwietnia 2017 r.).

Jak wskazano powyżej, z samej treści skargi wynika, że uchybienia temu terminowi nie kwestionuje również sama skarżąca i uzasadnia je stanem chorobowym związanym głównie z jej stanem psychicznym w czasie i po zakończeniu postępowania sądowego o stwierdzenie nabycia spadku, skutkującym brakiem świadomości zarówno samego faktu postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, jak i kończącego je postanowienia sądu, a także brakiem świadomości konieczności złożenia oświadczenia podatkowego. Poza tym podatniczka sama w skardze zarzuca organowi naruszenie art. 4a ust. 2 u.p.s.d., a zatem wskazuje na sytuację, w której zgłoszenia dokonano już po terminie wynikającym z art. 4 ust.1 u.p.s.d. Skarżąca podnosi ponadto, że w dacie śmierci spadkodawcy nie zamieszkiwała w domu rodzinnym, a powróciła do niego dopiero "po pewnym czasie" i dopiero wtedy była w stanie pokierować racjonalnie własnym postępowaniem i złożyć wymagane zgłoszenie.

W takiej sytuacji, zgodnie z powoływanym przez skarżącą przepisem art. 4a ust. 2 u.p.s.d., 6-miesięczny termin na zgłoszenie nabytych rzeczy lub praw majątkowych liczyłby się od dnia, w którym dowiedziałaby się o ich nabyciu pod warunkiem, że uprawdopodobniłaby fakt późniejszego powzięcia wiadomości o ich nabyciu.

Z brzmienia tego przepisu wynika zatem wyraźnie, że w rozpatrywanej sprawie, obowiązek uprawdopodobnienia, że w określonym momencie w czasie późniejszym, niż 6-miesięcy po uprawomocnieniu się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, podatniczka bez swojej winy dowiedziała się o nabytych prawach majątkowych, a następnie, że zachowała 6 miesięczny termin na zawiadomienie organu o nabytych składnikach majątku należy do podatniczki.

W tym zakresie, Sąd w składzie rozpoznającym sprawę stoi na stanowisku, że skarżąca nie uprawdopodobniła ani konkretnego momentu, w którym miałaby się dowiedzieć od nabytych prawach majątkowych, ani też zachowania 6-miesięcznego terminu od tego momentu. W przypadku braku uprawdopodobnienia początku biegu terminu, nie można zresztą w ogóle ustalić i ocenić, czy został on zachowany.

W tej sytuacji powoływane przez skarżącą okoliczności osobowe musiały zostać uznane za bezskuteczne.

Przede wszystkim, zdaniem Sądu, nie ma żadnych podstaw, aby przyjąć, że skarżąca nie wiedziała o nabyciu spadku po zmarłym ojcu. W czasie, kiedy była zobowiązana do złożenia oświadczenia o nabyciu praw majątkowych nie była hospitalizowana, była zameldowana i zamieszkiwała w domu rodzinnym razem z bratem i matką, która podejmowała aktywne czynności związane ze stwierdzeniem nabycia spadku po ojcu, m.in. sprzedała jego samochód. W dniu 12 grudnia 2017 r. skarżąca wypłaciła z Banku B I Oddział w K. środki pieniężne zgromadzone na rachunku zmarłego ojca. Musiała zatem już wtedy mieć świadomość majątku pozostawionego przez ojca.

W tym świetle, Sąd wyraża przekonanie, że powoływane przez podatniczkę okoliczności związane z nieświadomością dotyczącą postępowania spadkowego, uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, jak również świadomością pozostawionych przez ojca składników majątku pozostają gołosłowne. Załączona do skargi kopia orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności skarżącej, (ważnego co prawda od 30 października 2009 r. do 30 kwietnia 2020 r.), nie potwierdza konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Skarżąca nie była zatem ubezwłasnowolniona a jej niepełnosprawność nie jest wynikiem obłożnej choroby.

Teoretycznie warunkiem możliwości zastosowania hipotezy przepisu art. 4a ust. 2 u.p.s.d. byłoby uprawdopodobnienie późniejszej daty powzięcia wiadomości o nabyciu składników majątkowych, jednak skarżąca nie wskazała i nie uprawdopodobniła konkretnej, późniejszej niż uprawomocnienie się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, daty powzięcia wiadomości o nabyciu majątku po ojcu, a jest to warunek konieczny zastosowania art. 4a ust. 2 u.p.s.d. (por. wyrok NSA z 20 października 2018 r., sygn. akt II FSK 2827/15, dostępny w internetowej bazie CBOIS). Nawet zresztą gdyby hipotetycznie przyjąć za taką datę dzień wypłaty przez skarżącą środków pieniężnych z rachunku bankowego zmarłego ojca, czyli 12 grudnia 2017 r. (choć sama skarżąca tej daty nie wskazuje), to jej oświadczenie podatkowe z 17 października 2018 r. zostało złożone po upływie 6-miesięcznego terminu od tego momentu. W sytuacji uchybienia terminowi określonemu w art. 4a ust. 2 u.p.s.d. orzecznictwo sądowoadministracyjne dodatkowo wskazuje, że niezależnie od przyczyn uchybienia termin ten upływa bezskutecznie, zaś określone w nim prawa strony wygasają (por. wyrok WSA w Gdańsku z 3 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Gd 813/14).

Abstrahując od powyższych rozważań należy uznać, że art. 4a ust. 2 u.p.s.d.

nie mógł zostać w sprawie zastosowany, gdyż skarżąca odziedziczyła majątek w drodze spadkobrania na podstawie prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku w postępowaniu, którego była uczestnikiem, nie sposób zatem przypuszczać, żeby nie wiedziała, że odziedziczyła pewien majątek po zmarłym ojcu, dom był "rodzinny", samochód był "ojca" i został sprzedany przez matkę, a środki pieniężne z rachunku zmarłego ojca wypłaciła sama skarżąca, wiedząc o jego śmierci.

Wobec powyższego, Sąd rozpoznający sprawę uznał, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego, zarówno w zakresie ustalenia podstawy opodatkowania, jak i stawki podatku, poprawnie ustalając wysokość zobowiązania podatkowego.

Z uwagi na powyższe należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325).

dch