Uzasadnienie
A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, złożyła na urzędowym formularzu PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia za poszczególne miesiące 2009 roku w podatku od towarów i usług nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia oraz orzeczenia o obowiązku zapłaty podatku.
We wniosku tym skarżąca wskazała, że przedmiotem jej działalności jest produkcja gotowych wyrobów tekstylnych. Wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 50.000 zł. Nie posiada rachunków bankowych. Jednocześnie Spółka nie podała wartości środków trwałych ani zysku (straty) za ostatni rok obrotowy, powołując się na brak danych w tym zakresie. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała dodatkowo, że zakończyła działalność w 2013 roku. Jej właściciel i prezes wyjechał do Pakistanu. Spółka nie posiada środków trwałych i finansowych ani ruchomości, a konto bankowe zostało zamknięte. Aktualnie toczą się postępowania podatkowe w zakresie podatku VAT za poszczególne lata w Urzędzie Kontroli Skarbowej w Ł..
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 18 kwietnia 2016 roku wezwano pełnomocnika skarżącej Spółki do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej, w tym do złożenia odpisu ostatniego posiadanego bilansu oraz rachunku zysków i strat Spółki, wskazania źródła i kwoty środków wydatkowanych miesięcznie na finansowanie bieżącej działalności Spółki, w tym także na pokrycie kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru, nadesłania odpisu ostatniego złożonego przez Spółkę zeznania podatkowego oraz przedstawienia dokumentów potwierdzających fakt zrezygnowania przez skarżącą z rachunku bankowego, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
Wezwanie w powyższych kwestiach wraz ze stosownym pouczeniem o skutkach jego niewykonania zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 21 kwietnia 2016 roku.
W zakreślonym terminie, który upłynął z dniem 28 kwietnia 2016 roku, strona skarżąca nie nadesłała wymaganych przez referendarza sądowego dodatkowych dokumentów dotyczących jej sytuacji majątkowej i zdolności płatniczych, szczegółowo wskazanych w zarządzeniu z dnia 18 kwietnia 2016 roku.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została uregulowana w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.".
Przepis art. 244 tej ustawy stanowi, że prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie zaś do przepisu art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje, zgodnie z § 2 tego artykułu, zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast, według § 3 powołanego artykułu, zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki przyznania prawa pomocy osobie prawnej, w tym także spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, określa natomiast przepis art. 246 § 2 p.p.s.a. I tak, przyznanie pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym natomiast – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Jednocześnie wyjaśnić należy, że zawarty w przepisie art. 246 § 2 p.p.s.a. zwrot "gdy wykaże" oznacza, że na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Od Referendarza sądowego zależy natomiast uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
W niniejszej sprawie z oświadczeń skarżącej zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy bezspornie wynika jedynie, że przedmiotem prowadzonej przez nią działalności jest produkcja gotowych wyrobów tekstylnych. Wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 50.000 zł.
Pozostałe okoliczności wobec niewykonania zarządzenia Referendarza sądowego z dnia 18 kwietnia 2016 roku, w tym zwłaszcza nieprzedstawienia aktualnego bilansu oraz rachunku zysku i strat Spółki oraz odpisu ostatnio złożonego przez Spółkę zeznania podatkowego, a ponadto niewskazania kwoty środków przeznaczanych na finansowanie bieżącej działalności Spółki, w tym pokrycie kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru, w ocenie referendarza sądowego rozpoznającego niniejszy wniosek, nie zostały należycie przez skarżącą wyjaśnione. Tym samym uznać należało, że skarżąca nie wykazała, iż znajduje się w trudnej sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Podkreślić przy tym należy, że referendarz sądowy nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości strony nie są wystarczająco wyjaśnione, gdyż uchyla się ona od złożenia stosownych oświadczeń i żądanych informacji w tym przedmiocie. Sprawą wnioskodawcy jest bowiem wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.
AKE.