Postanowienie WSA w Lublinie z 12 lipca 2018 r., I SA/Lu 261/18

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie

Rozpoznanie

w dniu 12 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym

Sprawa

sprawy ze skargi R. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od listopada 2012 do czerwca 2014 r. w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Skład

sędzia WSA Halina Chitrosz-Roicka przewodniczący

Uzasadnienie

W skardze na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. w przedmiocie określenia R. C. podatku od towarów i usług za okres od listopada 2012 do czerwca 2014 r. zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek, pełnomocnik skarżącego wskazał, że w jego ocenie zaistniała przesłanka wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji gdyż jej wykonanie rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i skutkuje możliwością spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ryzyka wystąpienia tych okoliczności pełnomocnik upatruje w znacznej kwocie wynikającego z zaskarżonej decyzji zobowiązania podatkowego (38.730.078 zł), wielokrotnie przewyższającej wartość majątku skarżącego. Pełnomocnik argumentował również, że kwota podatku do zapłaty określona na podstawie art. 108 ustawy o podatku od towarów i usług "dotyczy świadczenia, które skarżący już raz uiścił, regulując płatności na rzecz swych kontrahentów".

Odnosząc się do sytuacji materialnej i życiowej skarżącego, pełnomocnik wskazał, że od 9 lutego 2009 r. (z załączonego CIDG wynika, że 9 lutego 2017 r.) nie prowadzi on działalności gospodarczej. Zaprzestanie jej prowadzenia związane było z długotrwałymi kontrolami prowadzonymi w firmie, które poza utrudnianiem i dezorganizacją bieżącej działalności doprowadziły do ujawnienia jej tajemnic handlowych (kontrahentów, marże), a w konsekwencji do "wyeliminowania" jej z łańcucha dostaw. Obecnie jedynym niewielkim dochodem skarżącego jest wynagrodzenie z umowy o pracę zawartej z NO.1 Contact sp. z o.o. Uzyskiwane z tego tytułu środki nie są jednak w stanie zaspokoić podstawowych potrzeb czteroosobowej rodziny skarżacego, w tym dwójki małoletnich dzieci.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 - dalej p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Jak wynika z treści ww. przepisu, ustawodawca rygorystycznie wyznaczył podstawy wstrzymania wykonania zaskarżonych do sądu administracyjnego - aktu lub czynności, uzależniając tę możliwość od wystąpienia wyjątkowych okoliczności jak: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niewątpliwie, taka redakcja przepisu stanowiącego podstawę wystąpienia do sądu z wnioskiem o wstrzymanie wykonalności zaskarżonego aktu (czynności) koresponduje z treścią art. 61 § 1 p.p.s.a., z którego wynika, że zasadą jest wykonalność objętych skargą aktów lub czynności.

Interpretując wskazany wyżej przepis należy mieć na względzie, że ocena, czy grożąca szkoda jest znaczna, możliwa jest wyłącznie na podstawie analizy okoliczności konkretnej sprawy i można o niej mówić wówczas, gdy rozmiary szkody wywołane wykonaniem zaskarżonego aktu (czynności) są większe niż zwykle wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Zaś trudne do odwrócenia skutki to takie skutki wykonania zaskarżonej decyzji (aktu, czynności), które wprawdzie można odwrócić, ale przy podjęciu nadmiernego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2014 r., sygn. akt II OZ 66/14, LEX nr 1435122).

Jak podkreśla się w orzecznictwie, argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu (czynności) musi w sposób przekonywujący wskazywać na konkretne relacje pomiędzy brakiem wstrzymania wykonania tego aktu (czynności), a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2014 r., sygn. akt II OZ 296/14, LEX nr 1447312).

W stanie faktycznym sprawy, pełnomocnik skarżącego wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując na wysokość zobowiązania podatkowego z niej wynikającego i obawę o brak środków na bieżące utrzymanie w przypadku wszczęcia postępowania egzekucyjnego.

Dokonując oceny tak sformułowanego wniosku, nawet uwzględniając złożone w postępowaniu w przedmiocie prawa pomocy dokumenty, Sąd nie znalazł podstaw do objęcia strony ochroną tymczasową na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. W ocenie Sądu, pełnomocnik skarżącego nie wykazał bowiem, niebezpieczeństwa wystąpienia konkretnej szkody, jak też, nieodwracalnego skutku, co jest warunkiem przyznania tego rodzaju ochrony.

W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że powołane we wniosku okoliczności, w postaci wysokości spornego zobowiązania, same w sobie nie mogą zostać uznane za okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Sama wysokość zobowiązania podatkowego nie może automatycznie przesądzać o zasadności złożonego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Każda bowiem decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość w postaci określonego skutku faktycznego w finansach zobowiązanego. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji (o czym Sąd nie przesądza na tym etapie postępowania) spowoduje konieczność zwrotu wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami.

Dodać również trzeba, że pogorszenie się warunków egzystencji wnioskodawcy nie stanowi, samo w sobie, powodu do wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lipca 2014 r., sygn. akt II FZ 678/14, LEX nr 1492959).

Oceniając w tym kontekście, przedstawione we wniosku i formularzu PPF okoliczności, zauważyć trzeba, że trudno sobie wyobrazić jakie ewentualne trudne do odwrócenia skutki mogłaby wywołać egzekucja administracyjna spornego zobowiązania w sytuacji gdy skarżący nie posiada żadnego majątku ruchomego, nieruchomego, żadnych praw majątkowych ani oszczędności. Podobnie zresztą należy ocenić wystąpienie w sprawie przesłanki wystąpienia znacznej szkody związane z ewentualnym wszczęciem egzekucji administracyjnej, w sytuacji gdy skarżący otrzymuje jedynie niewielkie kwoty z umowy o pracę, służące utrzymaniu czteroosobowej rodziny a organ egzekucyjny zobligowany jest do prowadzenia postępowania z poszanowaniem zasady zagwarantowania minimum egzystencji dłużnikowi.

Za niezrozumiały, uwzględniając specyfikę podatku od towarów i usług, należy uznać podniesiony we wniosku argument, że wynikający z decyzji podatek skarżący już raz uiścił, regulując płatności na rzecz kontrahentów. Kwestie merytorycznej oceny decyzji organów pozostają bowiem na obecnym etapie postępowania poza kontrolą sadu.

W związku z powyższym działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.