Wyrok WSA w Lublinie z 14 maja 2010 r., I SA/Lu 33/10

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie

Rozpoznanie

w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 maja 2010 r.

Sprawa

sprawy ze skargi I. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zwrotu wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz I. K. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk (sprawozdawca), Sędziowie WSA Wojciech Kręcisz,, NSA Anna Kwiatek
Stażysta Małgorzata Siwiec protokolant

Uzasadnienie

Uzasadnianie

Z akt sprawy wynika, że dnia 24.03.2006r. I. i T. małż. K. złożyli wniosek o zwrot niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym poniesionych w okresie od 1.05.2004r. do 31.12.2007r. w związku z budową budynku mieszkalnego prowadzoną w okresie od 2004r. do 10.03.2006r.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] określił kwotę zwrotu na 20.552 zł i decyzja ta stała się ostateczna.

Postanowieniem z dnia [...] na wniosek strony organ podatkowy I instancji wznowił postępowanie zakończone ww. decyzją ostateczną i po przeprowadzeniu postępowania, decyzją z dnia 30.

4. 2009r., działając na podstawie art. 245 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 6 w zw. z art. 3, art. 4, art. 5 oraz art. 7 ustawy z dnia 29.08.2005r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym (Dz. U. Nr 177, poz.1468), uchylił w całości swoją decyzję z dnia [...] nr [...] określającą kwotę zwrotu części wydatków poniesionych za zakup materiałów budowlanych w kwocie 20.552 zł i określił I. i T. K. kwotę zwrotu tych wydatków na 20.803 zł.

Od tej decyzji I. i T. małż. K. wnieśli odwołanie, w którym podnosili, iż w całości nie zgadzają się z ustaleniami organu I instancji dotyczącymi poniesionych wydatków remontowych, bowiem wszystkie te wydatki nie miały żadnego związku z nowobudowanym budynkiem mieszkalnym, a jedynie dotyczyły "przywrócenia prawidłowości użytkowania" już istniejącego budynku.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w [...], po rozpatrzeniu powyższego odwołania uchylił decyzję organu I instancji w całości i określił kwotę zwrotu wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych w wysokości 21.599 zł.

Organ odwoławczy podał, iż istotą sporu w sprawie było prawidłowe ustalenie, czy wydatki na zakup materiałów budowlanych, udokumentowane przez wnioskodawców 14 fakturami VAT, należało uznać za przeznaczone na remont i modernizację budynku mieszkalnego w [...] oraz remont lokalu mieszkalnego w [...] ul.[...], czy też dotyczą one rozbudowy budynku mieszkalnego w [...]. Przytaczając treść art. 3 ust. 1, ust. 2 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 2005r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym (Dz.U.Nr 177, poz. 1468 z późn.zm.) wskazał, że przepisy tej ustawy nie zawierają definicji remontu i rozbudowy, w związku z czym poszukiwać ich należy w innych gałęziach prawa, w szczególności więc w przepisach prawa budowlanego. Definicje te zawiera art. 3 pkt 8 i art. 3 ust. 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm.). W związku z tym wskazał, iż z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że zgodnie z decyzją Starosty Powiatowego w [...] z dnia [...] znak [...] udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwóch budynków gospodarczych oraz szczelnego osadnika ścieków został również m.in. rozbudowany, należący do małż. K., budynek mieszkalny poł. W [...]. Wnioskodawcy w piśmie z dnia 24.06.2008r. wyjaśniali, że w 2004r. przeprowadzono remont mieszkania w [...] przy ul. [...] oraz "starego" domu mieszkalno-rekreacyjnego w [...].

Remont ten dotyczył wymiany uszkodzonego komina, wymiany blachy dachu, wymiany rynien, podbicia dachu panelem brązowym, obicia sufitów w kuchni, łazience i jadalni, wymiany schodów na pierwsze piętro i strych, przeprowadzono remont łazienki, pomieszczenia piwnicznego z hydroforem w starym domu – co dokumentują złożone faktury. Ponadto wykonano remont mieszkania w [...] - obicia sufitów w kuchni, łazience i przedpokoju – co dokumentują złożone w związku z tym faktury.

Wydatki te uwzględnione zostały przez małż. K. we wniosku VZM-1 w załączniku VZM-1/B z dnia 22.08.2008r., który był korektą pierwotnego wniosku z dnia 24.03.2006r., w którym wskazywano, że materiały wynikające z tych faktur zostały wykorzystane do wymiany kominka, wymiany blachy i rynien, podbicia dachu panelami, wymiany schodów, remont łazienki oraz wymiany okien. Wszystkie sporne faktury zostały wystawione w okresie 29.10.2004r. – 30.12.2004r. tj. w okresie trwania rozbudowy budynku mieszkalnego zgodnie z pozwoleniem na budowę z dnia 17.06.2004r. Wykonawca robót – P. A. zeznał, że od 2002r. państwo K. prowadzili remont. Jesienią 2003r. zaczął w nim uczestniczyć i pilotował docieplenie ścian, dachu, wykonanie pokrycia dachowego, przebudowanie komina, remont łazienki i kuchni. Prace te zakończone zostały do końca lipca 2004r. Inwestorzy najpierw wyremontowali stary budynek, a później zdecydowali o jego rozbudowie. W czerwcu opracował projekt rozbudowy budynku mieszkalnego oraz budowy dwóch budynków gospodarczo - garażowych. Zeznania te zgodne są z oświadczeniem wnioskodawcy z dnia 30.01.2009r. Oceniając powyższe organ odwoławczy podkreślił, iż nie sposób zanegować twierdzeniom wnioskodawców iż prace budowlane miały miejsce w istniejącym już budynku mieszkalnym. Zasadnie zatem organ podatkowy I instancji przyjął, iż materiały budowlane na te prace (szczegółowo opisane wraz z przyporządkowanymi im fakturami str. 6 zaskarżonej decyzji – akapit drugi) były związane z remontem istniejącego budynku mieszkalnego oraz lokalu mieszkalnego w [...] przy ul. [...]. Wysokość wydatków wyliczona przez organ I instancji jest prawidłowa, natomiast winny być one zakwalifikowane do "remontu", a nie "rozbudowy". W dalszej części organ odwoławczy podniósł, iż prawidłowo organ I instancji nie uznał wydatków poniesionych "na remont piwnicy i łazienki" w istniejącym domu mieszkalnym, skoro z decyzji z dnia 30.11.1994r. wynika, że wnioskodawcy nie posiadali pozwolenia na budowę domu podpiwniczonego, a projekt rozbudowy z czerwca 2004r. również nie przewidywał pomieszczenia piwnicznego. Przeprowadzone w trybie art. 229 Ordynacji podatkowej uzupełniające postępowanie dowodowe, w tym oględziny budynku w [...] wykazało, iż pomieszczenie pod kuchnią nie spełnia wymogów prawa budowlanego dotyczących lokalu piwnicznego i nie zostało ujęte w pozwoleniu na budowę. Ponadto remont tego pomieszczenia oraz remont łazienki miał miejsce w 2003r. lub na początku 2004r., a przedłożone faktury pochodzą z okresu 10-12.2004r. Remont łazienki przeprowadzono zaś do końca lipca 2004r. (świadek A.). Organ odwoławczy podzielił też stanowisko organu I instancji, iż nie można było uznać za uzasadnione odliczenia VAT z faktury z dnia 9.11.1004r. na zakup blachy (remont dachu był wykonany na początku 2004r, a poprawiany w lipcu 2004r.).

Organ odwoławczy uznał natomiast, iż wydatki na zakup blachy BPA 6020 MAT –poz. 2 faktury, gąsiorów, klinów PUS w kwocie brutto 2.822,18 – VAT 508,92 udokumentowane przedmiotową fakturą mogły być związane z remontem dachu. Za uzasadnione uznał również wydatki wynikające z faktury z dnia 10.11.2004r. Nr 0663/04/U na kwotę brutto 2830,73 zł, z dnia 28.12.2004r. Nr 3187/12/2004r. na kwotę brutto1.079,70 zł oraz z dnia 31.12.2004r. Nr 3233/12/2004r. na kwotę brutto 535,98 zł. Wydatki na wkręty farmerskie nie zaś są ujęte w załączniku do Obwieszczenia Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 30.12.2005r., gdyż do dnia 30.04.2004r. były opodatkowane stawką 22%, stąd nie mogły być uwzględnione. Schody (f-ra VAT z dnia 30.11.2004r.) zostały zamontowane w istniejącym budynku, co potwierdził świadek oraz dokonane oględziny budynku.

W tej sytuacji organ odwoławczy dokonał ponownego wyliczenia kwoty zwrotu (str. 9 uzasadnienia) i określił ją na 21.598 zł, orzekając jak w decyzji.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosła I. K. Żądając uchylenia zaskarżonej decyzji wskazywała, że prawidłowo określono kwotę zwrotu w korekcie VZM złożonej w dniu 24.06.2008r., a organy podatkowe bezpodstawnie pozbawiły podatników prawa do zwrotu części wydatków poniesionych na remont mieszkania z powodu dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w toku postępowania oraz przy przeprowadzeniu postępowania dowodowego w znacznej części przed organem odwoławczym, bez uchylenia decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w [...] wnosił o jej oddalenie i podtrzymał ustalenia i wnioski zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Stwierdzić zatem należało, iż w sprawie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 2 powołanej wyżej ustawy, bowiem zaskarżona decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa.

Rażące naruszenie prawa jest wskazaną w art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji przesłanką stwierdzenia nieważności decyzji. Zachodzi ona wówczas, gdy treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią zastosowanego w niej przepisu prawa bądź wydano ją z pominięciem przepisu, który powinien zostać zastosowany, gdy w niebudzącym wątpliwości interpretacyjnych stanie prawnym treść decyzji stanowi negację całości lub części obowiązujących przepisów, gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zdarzeniu ustanowionemu w jednoznacznym przepisie prawnym, gdy wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa lub ich odmówiono albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem lub uchylono obowiązek (por. w szczególności: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 lutego 2007 r., sygn. akt II FSK 218/06 oraz "Ordynacja podatkowa. Komentarz" S. Babiarz i in., Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2007, str. 753-754).

Podstawą stwierdzenia nieważności decyzji może być rażące naruszenie każdego przepisu prawa, w tym również procesowego. Jednakże wada wskazująca na nieważność decyzji musi tkwić w samej decyzji.

Jak wynika z akt, postępowanie w sprawie niniejszej toczyło się w trybie nadzwyczajnym, określonym w Rozdziale 17 Działu IV Ordynacji podatkowej. W związku z tym i stosownie do art. 254 § 1 pkt 1 tej ustawy organ podatkowy I instancji, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 243 § 2 wydał decyzję z dnia [...], którą uchylił w całości swoją decyzję z dnia [...] nr [...] określającą kwotę zwrotu części wydatków poniesionych za zakup materiałów budowlanych w kwocie 20.552 zł i określił I. i T. K. kwotę zwrotu tych wydatków na 20.803 zł.

Na skutek wniesienia od tej decyzji odwołania, organ odwoławczy miał obowiązek ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, która była przedmiotem rozpatrzenia i rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji i wydania decyzji stosownie do treści art. 233 § 1 lub 2 Ordynacji podatkowej.

Podstawą wydania decyzji przez organ odwoławczy był przepis art. 233 § 1 pkt 2a Ordynacji podatkowej, w myśl którego organ odwoławczy uchyla decyzję organu pierwszej instancji w całości lub w części – i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy lub uchylając tę decyzję – umarza postępowanie. Jednakże z rażącym naruszeniem tego przepisu organ odwoławczy, uchylając w całości decyzję organu I instancji i rozstrzygając merytorycznie w sprawie, pominął treść art. 254 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, co spowodowało, że w obrocie prawnym pozostała ostateczna decyzja organu I instancji z dnia [...] nr [...], określająca I. i T. małż. K. kwotę zwrotu niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym poniesionych od 1.05.2004r. do 31.12.2007r. w związku z budową budynku mieszkalnego na 20.552zł.

W tej sytuacji, nie odnosząc się do zarzutów skargi jako przedwczesnych, należało stwierdzić, iż zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą, o której mowa w art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, co na podstawie art. 145 § 1pkt 2 w zw. z art. 152 oraz art. 200 i 205 § 2 powołanej na wstępie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prowadziło do orzeczenia jak w sentencji.