Wyrok WSA w Lublinie z 27 maja 2015 r., I SA/Lu 522/15

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie

Rozpoznanie

w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 maja 2015 r.

Sprawa

sprawy ze skargi A. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz A. P. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Skład

Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Fita, Sędziowie SO del. Monika Kazubińska-Kręcisz (sprawozdawca), WSA Andrzej Niezgoda
Sekretarz sądowy Kamil Rutkowski protokolant

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012r., nr[...] Dyrektor Izby Skarbowej w L. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] marca 2012r., nr [...], w przedmiocie zarzutów na powadzenie egzekucji administracyjnej.

W uzasadnieniu powołanego postanowienia organ wskazał, że A. P. wniósł do organu egzekucyjnego - Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych nr [...]i nr [...], wystawionych przez wierzyciela - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w L., zaś organ egzekucyjny, po uzyskaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela w zakresie tych zarzutów, postanowieniem z dnia [...] marca 2012r. uznał zarzuty za nieuzasadnione.

Organ wskazał również, iż w zażaleniu zobowiązany zarzucił naruszenie art.98 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 8 z 2005r., poz.60 ze zm./, zwanej dalej "O.p.", w związku z art.1031 § 2 i art.1032 § 1 Kodeksu cywilnego, a także art.122 i art.194 § 1 O.p., art.33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. Nr 229 z 2005r., poz.1954 ze zm./, zwanej dalej "u.p.e.a.", oraz art.33 § 3 i 4 O.p. i powołał się na ograniczenie odpowiedzialności spadkobiercy, który spłacił długi spadkowe do wysokości różnicy pomiędzy ustaloną w spisie inwentarza wartością stanu czynnego spadku a wartością spłaconych długów.

Przedstawiając uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia, odwołując się do brzmienia art.34 § 1 u.p.e.a. i wskazując, że zobowiązany jako podstawę zarzutów wskazał art.33 pkt 1 oraz pkt 3 i 7 u.p.e.a., Dyrektor Izby Skarbowej w L. podniósł, że postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011r., nr [...], wierzyciel uznał zarzuty zobowiązanego za nieuzasadnione, a postanowienie to utrzymane zostało w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] lutego 2012r., nr [...], jest ono zatem ostateczne i wiążące dla organu egzekucyjnego. Dodatkowo zauważył, że w postanowieniach wydanych w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów odniesiono się do zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów, w tym także do kwestii wpłaty przez zobowiązanego w dniu 21.06.2011r. kwoty 7314,22 zł na rachunek bankowy [...] Urzędu Skarbowego w L..

W skardze wniesionej na postanowienie, o którym mowa wyżej, A. P. zarzucił, analogicznie jak w zażaleniu, naruszenie w szczególności: - art.98 § 1 i 2 O.p. w związku z art.1031 § 2 K.c. przez nierespektowanie przez organ egzekucyjny ograniczenia odpowiedzialności strony za długi zmarłego S. P. do wartości stanu czynnego spadku przyjętego z dobrodziejstwem inwentarza oraz nieuwzględnienie wartości tego stanu czynnego spadku, a także faktu, że z kwoty objętej spisem inwentarza podlegają zaspokojeniu lub już zostali zaspokojeni także inni wierzyciele, w konsekwencji zaś okoliczności, że w dacie wszczęcia egzekucji kwota zobowiązań, za które strona odpowiada, została w całości zaspokojona, chociaż okoliczności te wykazane zostały dokumentami, w tym urzędowymi, i znane były organowi egzekucyjnemu już w dacie wszczęcia egzekucji; - art.1032 § 1 K.c. w związku z art.98 § 1 O.p. przez nieuwzględnienie zarzutu, iż zobowiązany zrealizował zobowiązania w kwocie odpowiadającej wartości stanu czynnego spadku; - art.122 i art.194 § 1 O.p., jak też art.191 O.p., art.33 pkt 1 u.p.e.a., art.33 § 3 i 4 i art.59 § 1 pkt 1 O.p. przez niedokonanie ustaleń w zakresie wartości czynnej spadku, pominięcia faktu prowadzenia wobec zobowiązanego także innych postępowań egzekucyjnych oraz faktu zaspokojenia zobowiązania [...] Urzędu Skarbowego w L. w kwocie 7314,22 zł, jak też wszczęcia przez stronę postępowania w przedmiocie zabezpieczenia wykonania decyzji nakładających na dłużnika obowiązek podatkowy.

W oparciu o powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.

Wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie sygn. akt I SA/Lu 574/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę A. P..

W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zgodnie z art.34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art.33 pkt 1-7, 9 i 10, /.../, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art.33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca, przy czym z § 2 tego artykułu wynika, że na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela przysługuje zażalenie, zaś z jego § 4 - że organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela.

Swąd podkreślił, że wydając postanowienie z dnia [...].03.2012r., utrzymane w mocy zaskarżonym postanowieniem, organ egzekucyjny związany był stanowiskiem wierzyciela wyrażonym w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2011r., utrzymanym w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] lutego 2012r., stwierdzającym, że zarzuty wniesione przez A.P. nie są uzasadnione.

Wobec przywołanej regulacji prawnej zawartej w art.34 § 1 in fine i § 4 u.p.e.a., Sąd uznał za niemające znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy podnoszone przez skarżącego argumenty odnoszące się do ograniczenia jego odpowiedzialności za długi zmarłego S.P. Bez wpływu na ocenę zaskarżonego postanowienia, jako odpowiadającego prawu, pozostawał także w ocenie Sądu fakt zaskarżenia przez A.P. postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] lutego 2012r, nr [...], w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie wniesionych przez A.P. zarzutów /sygn.akt I SA/Lu 326/12/, bowiem nie zmienia on okoliczności, że w dacie wydania zaskarżonego postanowienia, jak i poprzedzającego je postanowienia organu egzekucyjnego, w obrocie prawnym pozostawało wiążące organ egzekucyjny ostateczne postanowienie wierzyciela uznającego zarzuty za nieuzasadnione. W konsekwencji również dowody przywołane w skardze /k-5 akt sądowych, pkt III żądań skargi/, spośród których część znajduje się zresztą w aktach administracyjnych sprawy, nie mogły mieć zdaniem Sądu wpływu na wynik sprawy.

W rozpoznaniu skargi kasacyjnej od powyższego rozstrzygnięcia Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 lutego 2015 r. w sprawie sygn. akt II FSK 174/13 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnego w Lublinie do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu wskazano, iż na rozprawie w dniu 4 lutego 2015 r. Sąd postanowił o połączeniu rozpoznania niniejszej sprawy ze sprawą ze skargi kasacyjnej A.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w sprawie I SA/Lu 326/12, oddalającego jego skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Wyrokiem z dnia 4 lutego 2015 r. w sprawie sygn. akt II FSK 132/13 Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił skargę kasacyjną w tej sprawie. Tymczasem w ramach instytucji prawnej zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji, uregulowanej w art. 33 u.p.e.a. ustawodawca przewidział wypowiedź wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów, nadając jej sformalizowaną formę zaskarżalnego i poddanego kontroli sądowej postanowienia. Stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone m.in. na podstawie art. 33 pkt 1, 3, 7 tej ustawy, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, w tym zakresie wypowiedź wierzyciela jest dla organu wiążąca. Istotne jest zatem dla organu egzekucyjnego podejmującego rozstrzygnięcie w przedmiocie zarzutów na prowadzenie postępowania egzekucyjnego, aby stanowisko wierzyciela poddane kontroli sądowoadministracyjnej odpowiadało prawu. Naczelny Sąd Administracyjny we wskazanym wyżej wyroku podważył legalność wydanego postanowienia w przedmiocie stanowiska wierzyciela. Wynik tego postępowania miało zatem wpływ dla oceny zgodności z prawem rozstrzygnięcia wydanego w niniejszej sprawie. Rozstrzygnięcie jest bowiem zdeterminowane ostatecznym i odpowiadającym prawu postanowieniem w przedmiocie stanowiska wierzyciela.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy i wykonania wytycznych Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w sprawie sygn. akt I SA/Lu 532/15 uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. w przedmiocie stanowiska wierzyciela.

W tych okolicznościach, respektując stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego co do wzajemnego związku wskazanych spraw oraz bezpośredniego wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy stanowiska wierzyciela w przedmiocie zarzutów, zgodnie z treścią art. 190 p.p.s.a., Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. orzekł jak w wyroku.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni ostateczne rozstrzygnięcie w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, wydane z uwzględnieniem wytycznych wskazanych przez tut. Sąd w wyroku z dnia 27 maja 2015 r. w sprawie sygn. akt I SA/Lu 532/15 jako poprzedzające i determinujące rozstrzygnięcie w przedmiocie tych zarzutów.