Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lubliniez 10 lipca 2009 r., sygn. akt I SA/Lu 734/08

Uzasadnienie

1. Zaskarżoną decyzją Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa / ARiMR / na mocy art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego / Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. /, w wyniku rozpatrzenia odwołania W.T., utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z [...] o odmowie przyznania W.T. jednolitej płatności obszarowej i płatności uzupełniających / do powierzchni grupy upraw podstawowych i do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych / na 2007 r.

Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR uzasadniał, że 7 maja 2007 r. S. T. złożył wniosek o przyznanie jednolitej płatności obszarowej i płatności uzupełniających na 2007 r. S. T. zmarł 25 czerwca 2007 r. / skrócony odpis aktu zgonu /, przed doręczeniem decyzji w sprawie wnioskowanych płatności.

Żona S.T., W. T. 20 lutego 2008 r. złożyła wniosek o przyznanie płatności wnioskowanych przez męża wobec jego zgonu.

W tych okolicznościach Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR ocenił, że wniosek W. T. został złożony po upływie dwumiesięcznego terminu z art. 22 ust. 1 ustawy z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej / Dz. U. Nr 35, poz. 217 ze zm./. Ocenił, że złożenie wniosku przez spadkobiercę o przyznanie płatności wnioskowanych przez spadkodawcę z uchybieniem terminu z art. 22 ust. 1 ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej stanowi podstawę odmowy przyznania spadkobiercy płatności wnioskowanych przez spadkodawcę.

1. 2. W. T. złożyła skargę na ostateczną decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR.

Argumentowała, że wspólnie z mężem prowadziła gospodarstwo rolne, obejmujące grunty wskazane we wniosku o płatności. Wniosek wysłała 7 maja 2007 r. jeszcze z mężem. Nie orientuje się w przepisach prawa. Jest spadkobierczynią męża. Jest w trudnej sytuacji życiowej, materialnej. Córka wymaga leczenia. Nie ma maszyn do prac polowych.

1. 3. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko, argumentację wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

1. 4. Skarga nie jest uzasadniona. Nie podważa legalności zaskarżonej decyzji.
2. 5. Skarżąca nie podważyła ustalenia organu, że 7 maja 2007 r. wpłynął wniosek S. T. o przyznanie jednolitej płatności obszarowej i płatności uzupełniających na 2007 r. Bezspornie wniosek S.T. o przyznanie jednolitej płatności obszarowej i płatności uzupełniających został złożony w czasie trwania małżeństwa. S.T. i o statusie wnioskodawcy zmarł 25 czerwca 2007 r. Do tej daty nie została doręczona S. T. decyzja w sprawie wnioskowanych płatności.
3. 6. W tych okolicznościach faktycznych postępowanie w sprawie wnioskowanych płatności zostało wszczęte przed 15 marca 2008 r., przed wejściem w życie ustawy z 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej / Dz. U. Nr 44, poz. 262 /. Stosownie do art. 4 ustawy zmieniającej z 29 lutego 2008 r. w postępowaniach w sprawach niezakończonych decyzją ostateczną do 15 marca 2008 r. mają zastosowanie przepisy ustawy zmienianej w brzmieniu sprzed nowelizacji.

Stosownie do art. 22 ust. 1 ustawy z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w brzmieniu obowiązującym do 15 marca 2008 r. / Dz. U. Nr 35, poz. 217, przy czym tytuł ustawy zmieniony wskazaną ustawą z 29 lutego 2008 r. / w przypadku śmierci rolnika, która nastąpiła w okresie od dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności do dnia doręczenia decyzji w sprawie przyznania płatności, płatności przysługują spadkobiercy, który: 1/ objął w posiadanie grunty rolne, których dotyczył wniosek o przyznanie płatności; 2/ spełnia warunki do przyznania płatności.

Stosownie do art. 22 ust. 2 tej ustawy w rozważanym brzmieniu w przypadku, o którym mowa w ust. 1, spadkobierca wstępuje do toczącego się postępowania na miejsce spadkodawcy na wniosek złożony w terminie 2 miesięcy od dnia otwarcia spadku.

W tym stanie prawnym złożenie wniosku przez spadkobiercę stosownie do art. 22 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego to jeden z ustawowych wymogów przyznania spadkobiercy płatności wnioskowanych przez spadkodawcę. Złożenie przez spadkobiercę wniosku po upływie terminu z art. 22 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego pozbawia spadkobiercę prawa do przyznania płatności wnioskowanych przez spadkodawcę. Spóźniony wniosek spadkobiercy stwarza sytuację prawną, w której spadkobierca wstępuje do toczącego się postępowania na miejsce spadkodawcy / staje się stroną postępowania w sprawie płatności /, ale nie nabywa uprawnienia do przyznania płatności wnioskowanych przez spadkodawcę.

W tym stanie prawnym spełnia kryterium legalności stanowisko organu, że wniosek spadkobiercy o przyznanie płatności wnioskowanych przez spadkodawcę złożony po upływie terminu z art. 22 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego wyłącza uprawnienie spadkobiercy do otrzymania płatności wnioskowanych przez spadkodawcę i uzasadnia odmowę przyznania spadkobiercy płatności wnioskowanych przez spadkodawcę. W takiej sytuacji spadkobierca nie dopełnił jednego z ustawowych wymogów przyznania płatności wnioskowanych przez spadkodawcę.

1. 7. Trudna sytuacja życiowa, materialna skarżącej oraz wskazywana przez nią nieznajomość ustawowych wymogów, rozstrzygających o prawie do przyznania spadkobiercy płatności wnioskowanych przez spadkodawcę, to okoliczności, które same nie podważają legalności zaskarżonej decyzji.
2. 8. Także późniejsze stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym mężu, wnioskodawcy, nie podważa legalności zaskarżonej decyzji / postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po S. T. zostało wydane 11 lutego 2008 r. /. Stosownie do art. 22 ust. 5 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku spadkobierca składający wniosek ma obowiązek przedstawić organowi w terminie 14 dni od uprawomocnienia się tego postanowienia. Sytuacja, w której spadkobierca wnioskodawcy nie dysponuje prawomocnym postanowieniem o stwierdzeniu nabycia spadku po wnioskodawcy w terminie z art. 22 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego została unormowana w art. 22 ust. 4 pkt 2 tej ustawy.
3. 9. Z tych względów niezasadna skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. /.