Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO), po rozpatrzeniu odwołania H. W. (podatniczka, skarżąca), utrzymał w mocy nakaz płatniczy z dnia [...] stycznia 2015 r. wydany przez Prezydenta Miasta w sprawie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na 2015 r. w kwocie 378,00 zł.
Zaskarżona decyzja wydana została w wyniku ponownego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy w związku z uchyleniem pierwotnej decyzji tego organu z dnia 27 maja 2015 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie (WSA) wyrokiem z dnia 24 lutego 2016 r., sygn. akt I SA/Lu 810/15.
Z uzasadnienia zaskarżonej aktualnie decyzji i akt sprawy wynika, że nakazem płatniczym z [...] stycznia 2015 r. Prezydent Miasta ustalił podatniczce kwotę łącznego zobowiązania pieniężnego, na którą składał się podatek rolny i podatek od nieruchomości. Podatek rolny w kwocie 325,69 zł został obliczony przez zastosowanie stawki 153,425 (2,5 q x 61,37) zł za hektar przeliczeniowy do podstawy opodatkowania stanowiącej użytki rolne będące gospodarstwem rolnym w znaczeniu podatkowym stanowiącej 2,1228 ha przeliczeniowego. Powierzchnia gospodarstwa rolnego ogółem stanowiła 1,3455 ha rzeczywistego, a do ustalenia podstawy opodatkowania przyjęto 1.352 ha rzeczywiste, natomiast podatek od nieruchomości w kwocie 51,83 zł został wymierzony od budynków mieszkalnych i ich części o powierzchni użytkowej 71 m2 przez zastosowanie stawki 0,73 zł/m2. Organ podatkowy zwolnił z podatku grunty stanowiące nieużytki, użytki ekologiczne o powierzchni 159 m2 oraz budynki gospodarcze o powierzchni użytkowej 215 m2. W odwołaniu skarżąca zarzuciła, że wymiar podatku rolnego powinien być dokonany od 1.3614 ha fizycznych, zgodnie ze stanem jej faktycznego posiadania.
Powyższy nakaz płatniczy SKO utrzymało w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, po rozpoznaniu skargi, wyrokiem z dnia 24 lutego 2016 r., sygn. akt I SA/Lu 810/15 uchylił decyzję SKO z uwagi na konieczność dokonania w sprawie jednoznacznych ustaleń w zakresie stanu faktycznego i przedstawienia dokładnych wyliczeń w zakresie powierzchni działek przyjętych do opodatkowania.
SKO po ponownym przeanalizowaniu całości materiału dowodowego z uwzględnieniem zaleceń zawartych w wyroku sygn. akt I SA/Lu 810/15 utrzymało rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy.
W pierwszej kolejności wskazano, iż stosownie do art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz.1287, ze zm. – dalej: "u.p.g.k.") podstawą wymiaru podatków są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, przy czym wypis z rejestru gruntów i budynków ma moc dokumentu urzędowego, co oznacza, że stosownie do art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej (Dz.U. 2015, poz. 613 ze zm. – dalej: "O.p"). stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. W niniejszej sprawie nie został przeprowadzony dowód przeciwny w rozumieniu art.194 § 3 O.p.
Dalej organ wskazał, że z danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków wynika, że podatniczka jest właścicielką nieruchomości gruntowych położonych w L.:
- - nr 113/1 położonej w obrębie Z. przy ul. L., stanowiącej użytki rolne R-ll (grunty orne II klasy jakościowej) o powierzchni 0,5256 ha rzeczywistych,
- - nr 228 położonej w obrębie Z. w pobliżu ul. M., stanowiącej użytki rolne R-ll (grunty orne II klasy jakościowej) o powierzchni 0,2539 ha rzeczywistych,
- - nr 149 położonej w obrębie Z. przy ul. K. o powierzchni 0,4330 ha rzeczywistych, obejmującej użytki SR-lllb o powierzchni 0,0331 ha rzeczywistych, Rll - 0,1929 ha rzeczywistych, S-Rllla - 0,0883 ha rzeczywistych, B- Rllla - 0,0783 ha rzeczywistych i SRIVa- 0,0404 ha rzeczywistych, na której znajdują się budynki: mieszkalny o powierzchni 94 m2; gospodarcze, produkcyjne, usługowe dla rolnictwa o powierzchniach 92 m2 (budynek gospodarczy) i 121 m2 (stodoła),
- - nr 150/1 położonej w obrębie Z. przy ul. K. o powierzchni 0,0797 ha rzeczywistych, stanowiącej użytki R-ll o powierzchni 0,0296 ha rzeczywistych; Rllla o powierzchni 0,0046 ha rzeczywistych; Rlllb o powierzchni 0,0011 ha rzeczywistych; RIVa o powierzchni 0,0181 ha rzeczywistych; B- Rllla o powierzchni 0,0263 ha rzeczywistych, na której znajduje się budynek gospodarczy, produkcyjny, usługowy dla rolnictwa o powierzchni użytkowej 34 m2 (komórka),
- - nr 246/1 położonej w obrębie Z. w pobliżu ul. K. o powierzchni 0,0400 ha rzeczywistych, stanowiącej użytki RIVa o powierzchni 0,0238 ha rzeczywistych, Lz-ŁVI o powierzchni 0,0003 ha rzeczywistych, nieużytki N o powierzchni 0,0159 ha rzeczywistych,
- - nr 63 położonej w obrębie Z. przy ul. K o powierzchni 0,0253 ha rzeczywistych, stanowiącej użytki R-ll,
- - nr 64/1 położonej w obrębie 54 Z. przy ul. K. o powierzchni 0,0039 ha rzeczywistych, stanowiącej użytki R-ll.
Organ wskazał też, że z Informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych złożonej przez podatniczkę 17 marca 2004 r. (stanowiącej deklarację podatkową w świetle art. 3 pkt 6 O.p.) wynikało, że wykazała ona do opodatkowania podatkiem od nieruchomości budynki i ich części o powierzchni 71 m2, nieużytki o powierzchni 163 m2, stodołę o powierzchni 112 m2, oborę o powierzchni 91 m2, komórkę służącą wyłącznie do celów gospodarstwa rolnego o powierzchni 12 m2.
Podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych, jest ustalany w drodze decyzji przez organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania (art. 6 ust.7 u.p.o.l.). Zobowiązanie podatkowe osoby fizycznej z tytułu podatku od nieruchomości za dany rok powstaje w następstwie doręczenia podatnikowi decyzji ustalającej wysokość należności podatkowej (art. 21 §1 pkt 2 O.p.). Domniemanie rzetelności deklaracji na podatek może być obalone w postępowaniu podatkowym, gdy zostanie przeprowadzony dowód, z którego wynika, iż dane zawarte w deklaracji, mogące mieć wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego, są niezgodne ze stanem faktycznym.
Organ odwoławczy wskazał, że powierzchnia budynków wskazana w decyzji I instancji jest zgodna z deklaracją podatkową a różnica z danymi z ewidencji budynków wynika jedynie z faktu, iż powierzchnia użytkowa nie jest tożsama z powierzchnią zabudowy. W tej części zatem deklaracja podatkowa objęta jest domniemaniem rzetelności.
Różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną (163 m2) i powierzchnią z urzędowej ewidencji gruntów (159 m2), występuje w części dotyczącej powierzchni nieużytków. Przyczyny takiego stanu rzeczy należy upatrywać w przeprowadzonej w latach 2012 - 2013 modernizacji tej ewidencji, połączonej z opracowaniem projektu operatu opisowo - kartograficznego, który mocą obwieszczenia Prezydenta Miasta z dnia [...] czerwca 2013 r. (Dz. Urz. Woj.[..]. z 2013 r., poz. 3436) stał się operatem ewidencji gruntów i budynków. Organ podatkowy ustalił zatem obszar nieużytków na podstawie aktualnego rejestru gruntów i budynków (k. -31). Dotyczy to nieużytków N o powierzchni 0,0159 ha rzeczywistych, które znajdują się na działce nr 246/1 położonej w obrębie Z. w pobliżu ul. K. Dalej organ wyjaśniał, że zgodnie z wypisem z ewidencji gruntów działki H. W. zajmują ogółem powierzchnię 1.3614 ha rzeczywistych (0,5256+0,2539+0,5819).
Po odliczeniu nieużytków powierzchnia użytków rolnych wynosi 1,3455 ha rzeczywistych (1.3614 - 0,0159) i stanowią one gospodarstwo rolne w znaczeniu podatkowym - art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969, ze zm. – dalej: "u.p.r"). Ponieważ znajdujące się na działce 246/1 użytki o powierzchni 0,0003 ha rzeczywistego sklasyfikowane jako Lz-ŁVI objęte są zwolnieniem z podatku rolnego (art. 12 ust.1 pkt 1 u.p.r), zatem zasadnie zostały one przez organ podatkowy pominięte przy ustalaniu podstawy opodatkowania.
Dalej organ wskazał, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 2 ust. 2 u.p.o.l.), a w myśl art. 7 ust.1 pkt 10 u.p.o.l. zwolnione są z podatku od nieruchomości są grunty stanowiące nieużytki, co oznacza, że wszystkie grunty podatniczki nie są objęte zakresem podatku od nieruchomości.
Zaznaczono dalej, że podstawa opodatkowania gospodarstwa rolnego w znaczeniu podatkowym to liczba hektarów przeliczeniowych (art. 4 ust.1 pkt 1 u.p.r.), przy czym ustalenie liczby tych hektarów wymaga zastosowania przeliczników określonych w art. 4 ust. 5 u.p.r. z uwzględnieniem przynależności gospodarstwa rolnego do II okręgu podatkowego. Daje to podstawę opodatkowania 2,1228 ha przeliczeniowych.
Roczna stawka podatkowa stosowana do obliczenia podatku rolnego od gruntów gospodarstwa rolnego stanowi równowartość kwotową 2,5 kwintali żyta (art. 6 ust.1 pkt 1 u.p.r.). Średnia cena skupu żyta podana w Komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 20 października 2014 r. w sprawie średniej ceny skupu żyta za okres 11 kwartałów będącej podstawą do ustalenia podatku rolnego na rok podatkowy 2015 (M.P. z 2014 r., poz. 935) wynosi 61,37 zł za 1 dt i podatek rolny w kwocie 325,69 zł został wymierzony z uwzględnieniem tej stawki odniesionej do podstawy opodatkowania.
Podatek od nieruchomości należny od podatniczki, zgodnie z wypisem z kartoteki budynków (k. 29, 30) obejmuje budynek mieszkalny, budynek gospodarczy, stodołę i komórkę. Budynki gospodarcze lub ich części położone na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej zwolnione są z podatku od nieruchomości (art. 7 ust. 1 pkt 4 u.p.o.l.), co oznacza, że organ podatkowy zasadnie zastosował to zwolnienie do budynku gospodarczego, stodoły i komórki, a opodatkował jedynie budynek mieszkalny. Ponieważ podatnik rzetelnie zadeklarował do opodatkowania powierzchnię użytkową budynku mieszkalnego, organ podatkowy wymierzył podatek od nieruchomości należny zgodnie z przepisami prawa podatkowego od 71 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego w kwocie 51,83 zł przez zastosowanie właściwej stawki 0,73 zł/m2, która jest zgodna z § 1 uchwały nr 1178/XLV/2014 Rady Miasta L. z dnia 16 października 2014 r. w sprawie określenia wysokości rocznych stawek podatku od nieruchomości na 2015 r. (Dz.Urz. Woj. L.. 2014.3377 z 27.10.2014 r.).
W skardze na powyższą decyzję H. W. wniosła o uchylenie decyzji z powodu jej niezgodności z prawem oraz o przyjęcie "za podstawę wymiaru podatku rolnego od nieruchomości rok 2009" oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W uzasadnieniu wyjaśniała, że powierzchnia gospodarstwa rolnego wynosi 1.3614 ha a do ustalenia podstawy przyjęto 1.3455 ha.
Zwolnienie z podatku gruntów na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.r. powinno dotyczyć powierzchni nie 0,0003 ha, lecz 0,0004 ha – zgodnie z ewidencją gruntów z 8 kwietnia 2013 r. Podobnie, zgodnie z ewidencją gruntów na ten dzień, zwolnienie nieużytków na podstawie art. 7 ust.1 pkt 10 u.p.o.l. dotyczy gruntu o powierzchni nie 159 m2 a 163 m2. Deklaracja podatkowa złożona w 2004 r. zgodna jest ze stanem faktycznym. Z tych powodów skarżąca niniejszą decyzją "nie jest usatysfakcjonowana, ponieważ nie odpowiada ona obowiązującym przepisom prawnym".
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a." ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Dokonując oceny prawidłowości stanowiska organów przywołać należy treść art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, który stanowi, że podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Użyty w tym przepisie zwrot "wymiar podatku" należy interpretować w ten sposób, iż przy ustalaniu zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, w podatku rolnym i podatku leśnym winny zostać uwzględnione zarówno elementy przedmiotowe, jak i podmiotowe zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Informacje dotyczące funkcji (użytkowego przeznaczenia) zarówno gruntu, jak i budynku (lokalu) mają dla organu podatkowego charakter wiążący i nie mogą być przezeń samodzielnie korygowane w ramach postępowania podatkowego, bez zmiany tych wpisów w ewidencji gruntów (np. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2015 r., sygn. akt II FSK 3182/12).
Oznacza to, że informacje ujęte w operacie ewidencyjnym nieruchomości, dotyczące w szczególności powierzchni czy też przeznaczenia gruntu i budynku, wprowadzone do rejestru przez właściwego starostę w ramach postępowania prowadzonego na podstawie przepisów u.p.g.k., wywierają skutki materialnoprawne mające również wpływ na zawartość danych ewidencji podatkowej nieruchomości (por. art. 7a ust. 2 u.p.o.l.). Z ust. 2 art. 7a u.p.o.l. wynika, że ewidencja podatkowa nieruchomości zawiera dane o podatnikach i przedmiotach opodatkowania.
Organ podatkowy - przy wymiarze podatku od nieruchomości - związany jest zawartymi w ewidencji gruntów i budynków informacjami o wielkości i przeznaczeniu gruntów i danych tych nie może korygować w toku prowadzonego postępowania podatkowego (np. na podstawie art. 194 § 3 O.p.) Zdaniem Sądu, dyspozycja art. 21 ust. 1 u.p.g.k. nie wymaga dalszej wykładni stanowiąc wprost o tym, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią m.in. podstawę wymiaru podatku. Przez podstawę wymiaru podatku należy rozumieć zarówno określenie przedmiotu opodatkowania, zaliczenie go do właściwej stawki podatkowej, jak i objęcie określonych gruntów zwolnieniem od opodatkowania (por. wyrok NSA z 15 kwietnia 2008 r., II FSK 372/07, LEX nr 490966; wyrok NSA z 3 marca 2005 r., FSK 912/04, LEX nr 164493; wyrok WSA w Gdańsku z 22 marca 2007 r., II SA/Gd 297/06, LEX nr 334273).
Organy podatkowe nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż aktualne dane z ewidencji. Ewidencja jest bowiem urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji.
W aktach sprawy zgromadzonych przez organ w niniejszej sprawie znajduje się wypis z rejestru gruntów, sporządzony według stanu na dzień 5 marca 2015 r. Na ten wypis powołuje się organ w uzasadnieniu decyzji, wskazując stronie szczegółowo numery kart dokumentu i podając, że zgodnie z zapisami ewidencji powierzchnia nieużytków (działka 246/1), oznaczona jako N (Nieużytki) to 0,0159 ha. Bezpodstawne są zatem twierdzenia strony, iż organ przyjął w decyzji podatkowej nieprawidłową powierzchnię nieużytków, bo winna to być – zdaniem skarżącej – powierzchnia 163 m2 (0,0163 ha). Twierdzenia strony w tym zakresie są gołosłowne, nie odnoszą się do konkretnych danych wynikających z ewidencji a jedynie sprowadzają się do negowania danych przyjętych przez organ i wyrażenia poglądu o poprawności złożonej przez nią w 2004 roku informacji podatkowej. Organ tymczasem wyjaśnił podatniczce, że w latach 2012-2013, zatem już po złożeniu informacji podatkowej przez skarżącą, została przeprowadzona modernizacja ewidencji połączonej z opracowaniem projektu operatu opisowo - kartograficznego, który mocą obwieszczenia Prezydenta Miasta z dnia 13.06.2013 r. (Dz. Urz.
Woj. [...] z 2013 r., poz. 3436) stał się operatem ewidencji gruntów i budynków. Obszar nieużytków (N) o powierzchni 0,0159 ha został więc prawidłowo przyjęty na podstawie aktualnego rejestru gruntów i budynków.
Według wypisu z ewidencji gruntów działki skarżącej zajmują ogółem powierzchnię 1,3614 ha (to jest: 0,5256 ha – działka 113/1 plus 0,2539 ha – działka 228 plus 0,4330 ha - działka nr 149 plus 0,0797 ha - działka nr 150/1 plus 0,0400 ha - działka nr 246/1 plus i 0,0253 – działka nr 63 plus 0,0039 ha - działka nr 64. Po odliczeniu nieużytków o pow. 0,0159 ha położonych na działce nr 246/1. powierzchnia użytków rolnych wynosi 1.3455 ha.
Organy podatkowe zasadnie przy ustalaniu podstawy opodatkowania pominęły grunty zadrzewione i zakrzewione o pow. 0,0003 ha, położone na działce 246/1 które na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.r. ustawodawca objął zwolnieniem z podatku rolnego.
Prawidłowo w ten sposób organ ustalił, że opodatkowaniem podlega gospodarstwo rolne o pow. 1,3452 ha rzeczywistych. Nie oznacza to jednak, jak wynika z treści skargi, że jest to sumaryczna wielkość gruntów należących do skarżącej. Jak wyżej wskazano, dla potrzeb ustalenia podstawy opodatkowania nie wzięto pod uwagę gruntów objętych zwolnieniem podatkowym i wyłączonym z opodatkowania. Mając na uwadze, że w przypadku powierzchni gruntów, spełniających pojęcie gruntu gospodarstwa rolnego, podstawa opodatkowania traci swój wymiar wyznaczony wyłącznie poprzez powierzchnię wynikającą z ewidencji gruntów i budynków na rzecz podstawy opodatkowania określonej według hektarów przeliczeniowych, organ zasadnie ustalił podstawę opodatkowania na 2,1228 ha przeliczeniowe.
Za prawidłowe należy ocenić wywody organu odnoszące się do zadeklarowanych budynków skarżącej, co do zwolnienia z podatku od nieruchomości budynków gospodarczych na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. i opodatkowania budynku mieszkalnego o pow. 71 m2 powierzchni użytkowej budynku. Kwestia ta została prawidłowo oceniona przez organ i nie była sporna pomiędzy stronami.
Oceniając przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji argumentację dokonaną w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, stwierdzić należy, że organ odwoławczy zrealizował zalecenia zawarte w wyroku WSA z dnia 24 lutego 2016 r. Postępowanie podatkowe spełnia wymogi wynikające z art. 121 § 1, art. 124, art. 187 § 1 O.p. Pomimo, że decyzja nie jest dla podatniczki satysfakcjonująca, to nie sposób uznać, że została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa. Wbrew sugestiom skargi, dokonanej przez organ odwoławczy ocenie zebranego materiału dowodowego nie można zarzucić dowolności. Decyzja będąca aktualnie przedmiotem kontroli została bowiem prawidłowo umotywowana, zawiera zarówno pełne uzasadnienie faktyczne jak i prawne. W swojej decyzji organ odwoławczy opisał stan faktyczny w sposób wyczerpujący, a prawne uzasadnienie decyzji spełnia wymogi art. 210 § 4 O.p.
Mając powyższe okoliczności na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił jako niezasadną.