Wyrok WSA w Lublinie z 23 października 2013 r., I SA/Lu 964/12

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie

Rozpoznanie

w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 października 2013r.

Sprawa

sprawy ze skargi R. N. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. oddala skargę; II. przyznaje na rzecz adwokata M. N. kwotę [...], w tym należny podatek VAT, tytułem wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Małysz (sprawozdawca), Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz, WSA Małgorzata Fita
Referent Paulina Nagajek protokolant

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...], nr [...], wydanym na podstawie, między innymi, art.228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012r. poz.749), zwanej dalej "O.p.", sprostowanym postanowieniem z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że odwołanie R. N. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], nr [...], wniesione zostało z uchybieniem terminu określonego w art.223 § 2 pkt 1 O.p.

Z uzasadnienia powyższego postanowienia wynika, że wymienioną decyzją z dnia [...], nr [...], Naczelnik Urzędu Skarbowego określił wysokość zobowiązania R.N. w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007r. oraz wysokość odsetek za zwłokę od zaliczek, które nie zostały zapłacone w terminie płatności.

Przesyłka zawierająca decyzję, o której mowa, nadana została na adres podatnika w Urzędzie Pocztowym w dniu 23.05.2012r. i w dniu 25.05.2012r., wobec nieobecności adresata, była awizowana. Powtórnie awizowano przesyłkę w dniu 4.06.2012r., zaś jej zwrot do nadawcy nastąpił w dniu 9.06.2012r.

Wobec powyższego, przesyłkę należało uznać za doręczoną zgodnie z art.150 § 2 O.p. w dniu 8.06.2012r.

Od wymienionej decyzji organu I instancji podatnik wniósł odwołanie z dnia 17.08.2012r., w którym zarzucił, że jest ona niesłuszna i krzywdząca, a jej uzasadnienie nie jest wystarczające i nie wyjaśnia, jakie okoliczności stanowiły podstawę rozstrzygnięcia. Jednocześnie podatnik złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Z datownika pocztowego na kopercie zawierającej tę korespondencję wynika, że nadano ją w dniu 17.08.2012r.

Odwołując się do treści art.223 § 1 i § 2 pkt 1 oraz art.228 § 1 pkt 2 O.p. Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, że odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie decyzji, a uchybienie terminu do wniesienia odwołania stwierdza organ odwoławczy w formie postanowienia. Wyjaśnił przy tym, że dla wydania takiego postanowienia istotne jest tylko ustalenie faktu wniesienia odwołania z uchybieniem terminu, a zaistnienie takiego faktu obliguje organ odwoławczy do wydania postanowienia, o jakim mowa.

Uwzględniając powyższe organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie podatnika wniesione zostało 56 dni po upływie terminu wynikającego z art.223 § 2 pkt 1 O.p.

Jednocześnie organ zauważył, że postanowieniem z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej odmówił przewrócenia podatnikowi terminu do wniesienia odwołania, o którym mowa wyżej.

W skardze wniesionej na powyższe postanowienie R. N. zarzucił, że przy jego wydaniu pominięto wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona, a przepisy prawa i okoliczności sprawy uzasadniające wydanie zaskarżonego postanowienia zostały jasno i dostatecznie wyczerpująco wyjaśnione w uzasadnieniu tego postanowienia.

Art.223 § 2 pkt 1 O.p. stanowi, że odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Można przy tym dodać, że do obliczenia tego terminu zastosowanie znajdują regulacje art.12 O.p., z których wynika w szczególności, że jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło, a upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu (§ 1), że jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy (§ 5), a także że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało, miedzy innymi, nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego albo złożone w polskim urzędzie konsularnym (§ 6 pkt 2).

Jednocześnie z art.228 § 1 pkt 2 O.p. wynika, że organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.

Zauważyć należy, że wniesienie odwołania z zachowaniem ustawowego terminu albo z jego uchybieniem należy do sfery faktów. Gdy zaś organ odwoławczy ustali, że odwołanie nie zostało wniesione w terminie określonym w art.223 § 2 pkt 1 O.p. ma obowiązek wydać postanowienie, o którym mowa w art.228 § 1 pkt 2 O.p.

Z akt sprawy niniejszej wynika, co prawidłowo odnotowano w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że decyzja organu I instancji z dnia [...], nr [...], doręczana była za pośrednictwem Poczty Polskiej (por.: art.144 O.p.) na adres skarżącego przez niego samego wskazywany (por.: art.145 § 1 i art.148 § 1 O.p.). Przy tym, ponieważ w dniu 25.05.2012r. doręczyciel został pod tym adresem drzwi zamknięte, pozostawił na tych drzwiach zawiadomienie o oczekiwaniu przesyłki na odbiór w Urzędzie Pocztowym D., a w dniu 4.06.2012r. pozostawił kolejne zawiadomienie w tym przedmiocie. Niepodjęcie przesyłki przez adresata spowodowało jej zwrot do nadawcy w dniu 9.06.2012r.

Opisany tok czynności doręczenia ocenić należy jako realizujący wymogi opisane w art.150 O.p., zgodnie z którym - w przypadku doręczania pisma przez pocztę - w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art.148 § 1 lub art.149 poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej (§ 1 pkt 1) i zawiadamia adresata dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1, przy czym powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni (§ 1a), zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2).

W konsekwencji uznać należy, że skuteczne doręczenie skarżącemu decyzji organu I instancji, o której mowa wyżej, nastąpiło - jak to wynika z art.150 § 2 zdanie ostatnie O.p. - z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, tj. z dniem 8.06.2012r., zaś 14 dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 22.06.2012r.

W sprawie poza sporem pozostaje, że we wskazanym terminie odwołanie nie zostało wniesione, a datą jego wniesienia jest dzień 17.08.2012r. (por.: art.12 § 6 O.p.).

Wobec powyższego należy uznać, że wydanie zaskarżonego postanowienia było uzasadnione w świetle art.228 § 1 pkt 2 w związku z art.223 § 2 pkt 1 O.p.

Oceny, że zaskarżone postanowienie wydane zostało bez naruszenia prawa, nie zmienia okoliczność, że skarżący wniósł odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Stwierdzenie uchybienia terminu jest bowiem powiązane z rozstrzygnięciem w przedmiocie przywrócenia terminu w taki sposób, że gdyby nie zaistniało uchybienie terminu, to nie byłoby możliwe przywrócenie tego terminu, a jednocześnie przywrócenie uchybionego terminu uchyla skutki tego uchybienia. Zatem gdy, jak w stanie niniejszej sprawy, odwołanie wnoszone jest wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, jedynie w razie wydania rozstrzygnięcia o przywróceniu uchybionego terminu późniejsze wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu uważać można za bezprzedmiotowe. Sytuacja taka nie miała jednak miejsca w niniejszej sprawie - z jej akt wynika, że w dniu [...] Dyrektor Izby Skarbowej wydał ostateczne (por.: art.163 § 2 O.p.) postanowienie nr [...], odmawiające R. N. przewrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...], nr [...], a postanowienie to doręczone zostało skarżącemu, w trybie art.150 § 1-2 O.p., w dniu 10.10.2012r.

Wobec niestwierdzenia ustawowych podstaw do uwzględnienia skargi należało ją oddalić na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz.270 ze zm.).

Rozstrzygnięcie w przedmiocie wynagrodzenia dla adwokat M. N., wykonującej zawód w ramach własnej kancelarii adwokackiej, za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną skarżącemu w ramach prawa pomocy znajduje uzasadnienie w art.250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 19 oraz § 2 ust.1-3 i § 18 ust.1 pkt 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013r. poz.461).