Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie (dalej jako SKO, Kolegium, organ II instancji) wydało 5 stycznia 2024 r. decyzję w przedmiocie określenia podmiotowi: C. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. (dalej jako skarżąca, spółka, podatnik, strona) wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości i podatku rolnym na 2022 r. Decyzję SKO skierowało do radcy prawnego jako pełnomocnika podatnika i doręczyło 10 stycznia 2024 r. za pośrednictwem operatora pocztowego pod adresem kancelarii pełnomocnika.
Pismem z 9 lutego 2024 r. radca prawny spółki wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej jako WSA) w Olsztynie na powołaną decyzję Kolegium z 5 stycznia 2024 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest niedopuszczalna, dlatego podlega odrzuceniu.
Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność. Ustala, czy nie zachodzi jedna z przesłanek odrzucenia skargi, jakie zostały enumeratywnie wymienione w art. 58 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935), dalej "p.p.s.a.". Stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a.
Z kolei na podstawie art. 211 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 ze zm.), dalej "O.p.", decyzję doręcza się stronie na piśmie. Organ podatkowy, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia, o czym stanowi art. 212 zdanie pierwsze O.p. Nie ma w przedmiotowej sprawie zastosowania wyjątek z art. 212 zdanie drugie, że decyzje, o których mowa w art. 67d, wiążą organ podatkowy od chwili ich wydania. Art. 67d O.p. odnosi się bowiem wyłącznie do umorzenia zaległości podatkowej z urzędu, natomiast zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja dotyczy określenia wysokości zobowiązania podatkowego. Dopiero więc w dacie doręczenia decyzji stronie wchodzi ona do obrotu prawnego jako akt administracyjny załatwiający konkretną sprawę indywidualnego podmiotu. W konsekwencji nie jest możliwe skorzystanie z prawa do zaskarżenia decyzji, która nie została jeszcze wprowadzona do obrotu prawnego.
W świetle art. 145 § 1 O.p. pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela – temu przedstawicielowi. Treść § 2 stanowi zaś, że jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Zacytowane przepisy określają zatem, że aby uznać doręczenie za skuteczne, musi zostać ono dokonane do właściwych podmiotów. Przed skierowaniem pisma do strony organ winien ustalić, czy działa ona osobiście, przez przedstawiciela, czy też przez ustanowionego pełnomocnika, i nadać korespondencję do odpowiedniego podmiotu i na właściwy adres.
Wobec tego, że decyzja podatkowa wiąże od chwili jej doręczenia stronie, w rozpoznawanej sprawie przy badaniu terminowości wniesienia skargi istotnego znaczenia nabiera kwestia doręczenia zaskarżonego rozstrzygnięcia albo aktu. Od stwierdzenia, czy doszło do doręczenia, zależy ocena skuteczności wniesienia skargi. Przywołany przepis początek biegu terminu, a w konsekwencji prawo do wniesienia skargi, ściśle wiąże z faktem prawidłowego doręczenia skarżonego rozstrzygnięcia. Wniesienie skargi przed doręczeniem stronie rozstrzygnięcia podlegającego zaskarżeniu do sądu administracyjnego nie rodzi skutków prawnych (por. m.in. postanowienia NSA z 27 marca 2019 r., I GSK 325/19; z 23 października 2020 r., II FSK 1601/18; z 28 października 2020 r., II OSK 2477/20). Nie może wywołać skutku prawnego w postaci otwarcia terminu do wniesienia skargi doręczenie zaskarżonego aktu prawnego niewłaściwemu adresatowi (por. postanowienie WSA w Gliwicach w z 4 września 2023 r., I SA/Gl 902/23).
Badając z urzędu dopuszczalność skargi Sąd uznał, że nie doszło do prawidłowego doręczenia decyzji SKO z 5 stycznia 2024 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości i podatku rolnym na 2022 r. Spowodowało to, że skarżony akt w ogóle nie wszedł do obrotu prawnego. Zaskarżona decyzja została skierowana do radcy prawnego spółki jako jej pełnomocnika. Przesyłkę pocztową, zawierającą omawianą decyzję, zaadresowano i doręczono na adres kancelarii pełnomocnika. W przesłanych tut. Sądowi wraz ze skargą aktach podatkowych sprawy nie ma pełnomocnictwa, które obligowałoby Kolegium do doręczenia zaskarżonej decyzji radcy prawnemu jako pełnomocnikowi podatnika. W tej sytuacji organ miał obowiązek skierowania decyzji i doręczenia jej bezpośrednio podatnikowi.
Przy czym Sąd jedynie informacyjnie podaje, że w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 102/24 w aktach podatkowych znajduje się pełnomocnictwo udzielone przez stronę radcy prawnemu, jednak wyłącznie do reprezentowania spółki w ramach postępowania w podatku od nieruchomości i podatku rolnym na 2021 r., zaś w sprawie dotyczącej podatku od nieruchomości za 2022 r. pełnomocnictwo nie zostało udzielone.
Zaskarżona decyzja nie została doręczona stronie i tym samym nie weszła do obrotu prawnego. Oznacza to, że wniesienie skargi w niniejszej sprawie nastąpiło przed rozpoczęciem biegu terminu zaskarżenia tej decyzji, a więc przedwcześnie. Skargi wniesione przed rozpoczęciem terminu do ich wniesienia są skargami przedwczesnymi i podlegają odrzuceniu jako niedopuszczalne (postanowienie NSA z 19 maja 2022 r., I OSK 662/22).
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł w sentencji postanowienia o odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej.
Przywoływane wyżej orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.