Uzasadnienie
Adwokat T.R., pełnomocnik skarżącego M.P., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej.
Wraz ze skargą nie przedłożono pełnomocnictwa, a jedynie powołano się w jej treści na pełnomocnictwo "w aktach sprawy". W związku z tym w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I wezwano pełnomocnika skarżącego do złożenia, w terminie 7 dni, pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi, pod rygorem odrzucenia skargi.
W odpowiedzi pismem z dnia 11 maja 2015 r. pełnomocnik poinformował, że dołączone do skargi pełnomocnictwo ogólne obejmuje w ostatnim wersie oświadczenia mocodawcy również reprezentowanie mocodawcy przed sądami administracyjnymi. W ocenie pełnomocnika, nie zaistniał tym samym brak formalny uniemożliwiający nadanie sprawie dalszego biegu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Artykuł 37 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., wymaga, aby pełnomocnik przy pierwszej czynności procesowej dołączył do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Zaś art. 46 § 1 pkt 4 i § 3 p.p.s.a. zobowiązuje pełnomocnika składającego pismo procesowe w imieniu strony do dołączenia pełnomocnictwa, jeśli wcześniej nie złożył on pełnomocnictwa.
Podkreślenia wymaga, że p.p.s.a. reguluje prawa i obowiązki stron (i ich pełnomocników) jedynie w postępowaniu sądowym. Nie można zatem mieć wątpliwości, że wymienione wcześniej przepisy wymagają złożenia pełnomocnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a nie w innym postępowaniu, w szczególności podatkowym.
Zdaniem Sądu, właśnie ze względu na odrębność postępowania sądowego od postępowania administracyjnego, złożenie do akt administracyjnych pełnomocnictwa, z którego wynika umocowanie także do reprezentowania strony przed sądem administracyjnym nie wypełnia obowiązku określonego w art. 37 § 1 p.p.s.a. – tj. obowiązku dołączenia do akt sprawy pełnomocnictwa. Z treści tego przepisu wynika, że przy pierwszej czynności sądowej pełnomocnik ma obowiązek złożyć pełnomocnictwo, do akt sprawy sądowoadministracyjnej, jako sprawy nowej i odrębnej od sprawy administracyjnej.
Nie można utożsamiać wskazanej w art. 37 § 1 p.p.s.a. pierwszej czynności procesowej z czynnością dokonaną przed organami podatkowymi (p. postanowienie NSA z dnia 26 marca 2015 r., sygn. akt II FSK 4024/14, opubl.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Trzeba również zauważyć, ze zgodnie z art. 12a § 1 p.p.s.a., dla każdej sprawy z zakresu, o którym mowa w art. 1, tworzy się akta. Przy czym nie można pominąć, że celem powołanych wyżej przepisów jest m.in. pozostawienie w aktach sądowych pełnomocnictwa dla osoby reprezentującej stronę, w sytuacji gdy po prawomocnym zakończeniu postępowania, akta administracyjne są zwracane do organu podatkowego.
Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 5 września 2008 r. w sprawie o sygn. akt I FSK 536/08 (Lex nr 440115), że: "Zwalnia od obowiązku złożenia pełnomocnictwa sytuacja, gdy pełnomocnik przedtem złożył to pismo w danej sprawie sądowoadministracyjnej, a nie w jakiejkolwiek sprawie. Nie zwalnia od obowiązku przedłożenia pełnomocnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym ani fakt, iż pełnomocnictwo przedłożono w postępowaniu administracyjnym, ani złożenie tegoż dokumentu do innej sprawy sądowoadministracyjnej z upoważnieniem do występowania we wszystkich sprawach przed sądami administracyjnymi". NSA wskazał przy tym, że "stronie wezwanej do usunięcia braków formalnych złożonego pisma nie przysługuje jakikolwiek margines interpretacyjny odnośnie do sposobu wykonania wezwania, jeżeli zawiera ono w sposób szczegółowy i wyraźny czynności, których dopełnienie jest wymagane do nadania sprawie dalszego biegu".
Ponadto wskazać należy, że niezależnie od tego, iż obowiązek złożenia do akt sądowych pełnomocnictwa wynika jednoznacznie z art. 37 § 1 p.p.s.a., potrzeba złożenia do akt sądowych pełnomocnictwa, które złożono już wcześniej do akt administracyjnych na użytek postępowania podatkowego, wynika także z tego, że udzielenie pełnomocnictwa, jakkolwiek by ono nie było szerokie, stwarza jedynie możliwość posłużenia się tym pełnomocnictwem. Nie można bowiem wykluczyć sytuacji, gdy po zakończeniu postępowania administracyjnego pełnomocnik strony dochodzi do wniosku, że nie może dalej jej reprezentować na etapie postępowania sądowego. Na decyzję osoby umocowanej do działania w imieniu i na rzecz strony może złożyć się bardzo wiele czynników, w tym zdrowotnych, osobistych czy związanych z utratą uprawnień do wykonywania zawodu.
Również z powyższych względów nie można zatem zgodzić się ze stanowiskiem, że w przypadku złożenia do akt administracyjnych pełnomocnictwa zawierającego umocowanie do reprezentowania przed sądami administracyjnymi, przepisy p.p.s.a. nie przewidują obowiązku złożenia pełnomocnictwa.
Takie rozumienie powyższych unormowań potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych (np. postanowienia NSA z dnia 7 kwietnia 2006 r. sygn. akt II OSK 270/06, z dnia 18 maja 2006 r. sygn. akt I FSK 389/05, z dnia 24 kwietnia 2007 r. sygn. akt I GSK 1616/06, oraz nowsze: z dnia 17 grudnia 2013 r., sygn. akt II FSK 3487/13, z dnia 11 lutego 2014 r., sygn.. akt II FSK 3769/13, z dnia 7 sierpnia 2014 r., sygn. akt I FSK 1175/14, opubl.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zauważenia przy tym wymaga, że wbrew temu na co wskazał pełnomocnik w piśmie z dnia 11 maja 2015 r., analiza akt sądowych nie potwierdza, by pełnomocnictwo zostało dołączone do skargi. W treści skargi powołano się bowiem jedynie na "pełnomocnictwo w aktach sprawy", którymi to aktami nie mogły być akta sądowe, skoro zostały one założone dopiero na skutek wniesienia skargi. Ze skargi nie wynika też, by pełnomocnictwo zostało złożone jako załącznik do skargi.
W związku z tym, że do skargi nie dołączono pełnomocnictwa, a jedynie powołano się na jego złożenie do bliżej nieokreślonych akt sprawy, Sąd wezwał pełnomocnika skarżącego do złożenia w terminie 7 dni pełnomocnictwa procesowego, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie do usunięcia braków skargi doręczone zostało pełnomocnikowi w dniu 30 kwietnia 2015 r. (dowód: k. 13 akt sądowych). Wyznaczony termin upłynął bezskutecznie, gdyż do dnia 7 maja 2015 r. brak formalny skargi nie został usunięty.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, której braków formalnych nie uzupełniono w wyznaczonym terminie. W myśl art. 58 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem, przy czym odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1. sentencji postanowienia.
Stosownie zaś do art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, wobec czego na podstawie przywołanego przepisu, orzeczono jak w pkt 2. sentencji postanowienia.