Uzasadnienie
Prawomocnym wyrokiem z dnia 22 lutego 2002 r. - sygn. akt III SA 1979/00 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. M. na decyzję Izby Skarbowej z dnia "[...]" r. nr "[...]" w przedmiocie odmowy przyznania ulgi inwestycyjnej (k. 57-63 akt III SA 1979/00).
W dniu 25.03.2009r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga S. M., przekazana następnie zgodnie z właściwością Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie, o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2002r. o sygn. akt III SA 1979/00.
Wraz ze skargą, skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy – zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, adwokata, doradcy podatkowego. W oświadczeniu o stanie majątkowym i rodzinnym wnioskodawca podał, iż jedynym dochodem rodziny są renty (skarżącego i jego małżonki) w wysokości 1.187 zł brutto. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostają dwie osoby: skarżący i jego żona. Wnioskodawca posiada mieszkanie o powierzchni 49,2 m2 oraz niewykorzystywaną posesję warsztatową (pustostany). Argumentując wniosek wskazał na trudną sytuację rodzinną, pogarszający się stan zdrowia oraz zobowiązania podatkowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje
Na wstępie należy wyjaśnić, że w razie złożenia skargi do sądu administracyjnego wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, wniosek ten podlega rozpoznaniu w pierwszej kolejności, albowiem od wyników tego wstępnego postępowania zależy postępowanie dalsze. Wynika to z uregulowania zawartego w art. 220 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm., cyt. dalej jako p.p.s.a.), zgodnie z którym "Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata" – oczywiście z wyłączeniem sytuacji, w której Sąd na wniosek osoby wnoszącej skargę przyzna prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Zasady, tryb i przesłanki przyznawania prawa pomocy uregulowane zostały w art. 243 – 257 p.p.s.a.. Zgodnie z art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi. Do postępowania ze skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji (art. 276 p.p.s.a.).
Oczywista bezzasadność skargi zachodzi wówczas, gdy obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie, bez dokonywania głębszej analizy prawnej, wyklucza możliwość uznania żądania strony skarżącej, co zachodzi przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia z uwagi na przesłanki wymienione w art. 58 §1 p.p.s.a.. Tego rodzaju sytuacja zachodzi w rozpoznawanej sprawie.
Zgodnie z art. 270 p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Wznowienie postępowania polega na ponownym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem, w przypadku zajścia ustawowych przyczyn wznowienia.
W myśl art. 280 § 1 p.p.s.a. sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Zgodnie zaś z art. 278 p.p.s.a. po upływie pięciu lat od uprawomocnienia się orzeczenia nie można żądać wznowienia, z wyjątkiem przypadku, gdy strona była pozbawiona możności działania lub nie była należycie reprezentowana.
W świetle powyższych regulacji warunkiem dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania jest spełnienie dwóch przesłanek - wniesienie skargi w terminie i oparcie na ustawowej podstawie wznowienia.
W niniejszej sprawie oczywista bezzasadność skargi S. M. ma przyczynę procesową. Wniesiona bowiem w dniu 25 marca 2009r. skarga o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2002 r. została złożona z uchybienie terminu określonego w art. 278 p.p.s.a. (po upływie pięciu lat), co uniemożliwia jej rozpoznanie. Jednocześnie zaznaczyć należy, iż skarżący nie był pozbawiony możliwości działania w sprawie, o wznowienie której wniósł – w toku postępowania składał pisma procesowe, a także stawił się na rozprawie w dniu 22 lutego 2002r..
Skarga o wznowienie jest więc oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 247 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy skarżącemu nie przysługuje prawo pomocy zarówno w celu popierania takiej skargi, jak również w celu wniesienia środków odwoławczych (skargi kasacyjnej) od postanowienia odrzucającego skargę z tego powodu.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 247 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.