Uzasadnienie
Decyzją z dnia "[...]" Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy wydaną wobec M.O. decyzję z dnia "[...]" w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek.
W dniu 3 grudnia 2008 r. I.O. wniosła w imieniu M.O. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na powyższą decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Pismem z dnia 23 grudnia 2008 r. wezwano skarżącego, pod rygorem odrzucenia skargi, do uzupełnienia w terminie 7 dni braku formalnego skargi poprzez przedłożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w jego imieniu bądź podpisanie osobiście przez niego skargi. Wezwanie to zostało przesłane na podany w skardze adres, jednakże mimo dwukrotnego awizowania skarżący nie odebrał pisma.
W związku z powyższym wezwaniem z dnia 21 stycznia 2009 r. Sąd zobowiązał I.O. do uzupełnienia w terminie 7 dni braku formalnego skargi poprzez przedłożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu M.O. przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi bądź do własnoręcznego podpisania skargi przez skarżącego, pod rygorem odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a. Wezwanie to zostało doręczone w dniu 27 stycznia 2009 r.
W wyznaczonym terminie I.O. złożyła pełnomocnictwo udzielone jej przez M.O., upoważniające do reprezentowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi w sprawie ze skargi z dnia 3 grudnia 2008 r. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia "[...]".
W aktach administracyjnych sprawy znajduje się wyrok Sądu Okręgowego w z dnia "[...]", sygn. akt "[...]", o rozwiązaniu przez rozwód małżeństwa I.O. z M. O. Mając na względzie powyższe, pismem z dnia 31 marca 2009 r. zobowiązano I.O. do wyjaśnienia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi, czy pozostaje w związku małżeńskim z M.O. Jednocześnie pouczono, iż stosownie do treści art. 35 p.p.s.a. pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również rodzice, małżonek rodzeństwo oraz zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne.
Biorąc pod uwagę informację zawartą w skardze, iż skarżący przebywa na terytorium Wielkiej Brytanii, pismem z dnia 31 marca 2009 r., skierowanym na adres strony podany w skardze, poinformowano skarżącego, iż zgodnie z art. 299 p.p.s.a. strona zamieszkała za granicą, jeżeli nie ustanowiła pełnomocnika do prowadzenia sprawy, obowiązana jest wraz z wniesieniem skargi ustanowić pełnomocnika do doręczeń. Pismo to również pomimo dwukrotnego awizowania nie zostało przez skarżącego odebrane.
Następnie wezwaniem z dnia 18 maja 2009 r. zobowiązano I.O. do podania, w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma, aktualnego miejsca pobytu lub zamieszkania skarżącego na terenie Wielkiej Brytanii. Wezwanie to zostało doręczone w dniu 21 maja 2009 r., jednakże mimo upływu terminu w nim wyznaczonego, I.O. nie udzieliła na nie odpowiedzi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Skargę należało odrzucić.
Zgodnie z art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna zawierać elementy wskazane w tym przepisie, m.in. powinna zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy, określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. Jednakże skarga powinna czynić również zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Wymagania te zostały określone w art. 46 p.p.s.a. W myśl tego przepisu każde pismo strony powinno zawierać m.in. podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.).
Stosownie do art. 35 § 1 p.p.s.a. pełnomocnikiem strony będącej osobą fizyczną może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, a także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne.
Cytowany przepis ogranicza krąg osób, które mogą występować w charakterze pełnomocników procesowych i pełnomocników do poszczególnych czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym, do wymienionych w nim podmiotów. Oznacza to, że osoby niewymienione w tym przepisie nie mogą występować w charakterze pełnomocnika strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ponadto wyliczenie zawarte w przytoczonym wyżej przepisie ma charakter wyczerpujący w tym sensie, że osoba niespełniająca wymagań w nim oznaczonych nie może działać jako pełnomocnik procesowy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, choćby nawet udzielone jej zostało pełnomocnictwo do działania za mocodawcę na podstawie art. 98 Kodeksu cywilnego.
Wskazać w tym miejscu należy, iż sąd z urzędu obowiązany jest do czuwania nad prawidłowością zastępstwa procesowego stron. Dopuszczenie do działania w charakterze pełnomocnika strony osoby, która nie może być pełnomocnikiem, jest przyczyną nieważności postępowania (art. 183 § 2 pkt 2 w zw. z art. 271 pkt 2, por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28 lipca 2004 r., sygn. akt III CZP 32/04, Biuletyn SN z 2004 r., nr 7, poz. 8).
W przedmiotowej sprawie I.O., wezwana do przedłożenia zgodnego z art. 35 p.p.s.a. pełnomocnictwa procesowego do działania przez wojewódzkim sądem administracyjnym albo też do osobistego podpisania skargi przez skarżącego, nie uzupełniła istniejącego braku formalnego skargi. Skutku w tym zakresie nie odniosły również wezwania kierowane na adres strony podany w skardze. Ponadto skarżący nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku ustanowienia pełnomocnika do doręczeń w kraju (art. 299 p.p.s.a.). W tych okolicznościach należało uznać, iż skarga nie może otrzymać dalszego biegu.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, której braków formalnych nie uzupełniono w wyznaczonym terminie. W myśl art. 58 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem, przy czym odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.