Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 23 października 2014 r. o sygn. akt I SA/Ol 642/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie po rozpoznaniu sprawy ze skarg K. L. (zwanej dalej "skarżącą") na ww. decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członków zarządu spółki z o.o. za zaległości podatkowe, uchylił zaskarżone decyzje.
Od ww. wyroku skargę kasacyjną wniósł pełnomocnik skarżącej. Następnie pismem z dnia 19 stycznia 2015 r. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, załączając jednocześnie wypełniony formularz wniosku o przyznania prawa pomocy osobie fizycznej.
We wniosku skarżąca podała, iż od dnia 2 grudnia 2014 r. jest osobą bezrobotną. Decyzją z dnia "[...]" przyznano jej zasiłek, który w miesiącach styczeń - marzec 2015 r. będzie wynosić 831,10 zł brutto, zaś w miesiącach kwiecień- grudzień 2015 r. będzie wynosić 652,60 zł brutto. Skarżąca wskazała, że od dnia 1 stycznia 2013 r. do 1 grudnia 2014 r. była zatrudniona w Starostwie Powiatowym za wynagrodzeniem w wysokości 2240 zł. W wyniku zajęcia wynagrodzenia, od sierpnia 2014 r. pozostawała jej kwota w wysokości 1180 zł. Powyższa kwota nie wystarcza na utrzymanie rodziny, jak również na uiszczenie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach w/w podała, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z małoletnim synem. Ze złożonego oświadczenia wynika, że skarżąca nie posiada żadnych nieruchomości, jak również zasobów pieniężnych czy też przedmiotów wartościowych.
Skarżąca dodatkowo podała, że nie posiada zdolności kredytowej, jak też nie ma możliwości zaciągnięcia pożyczki od innych osób, która pozwoliłaby na opłacenie wpisów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a"), przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych następuje w sytuacji, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przede wszystkim należy podnieść, iż przyznanie prawa pomocy stanowi odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów sądowych przez strony postępowania, a w związku z tym nie może być stosowane powszechnie. Jak stwierdził bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 stycznia 2005r. (sygn. akt FZ 478/04, niepublik.) opłaty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowią odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia wynikającego z art. 84 ustawy zasadniczej. Dlatego, muszą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby czy osób na współobywateli. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżącego z obowiązku ich ponoszenia.
Zaznaczyć należy, iż przyznanie prawa pomocy ma charakter obligatoryjny w tym sensie, że spełnienie przesłanek określonych w tym unormowaniu zobowiązuje sąd do przyznania prawa pomocy w określonym zakresie. Celem tej instytucji jest bowiem zapewnienie realnego prawa do sądu stronie, która nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania.
Należy zauważyć, że jedyną przesłanką jaką przewiduje art. 246 § 1 pkt 2 w/w ustawy, jest sytuacja materialna wnioskodawcy i to ona decyduje o przyznaniu prawa pomocy. Ciężar udowodnienia okoliczności wskazujących na brak możliwości poniesienia kosztów postępowania spoczywa na stronie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy.
Oceniając przedstawioną wcześniej sytuację materialną skarżącej, Sąd uznał, iż zachodzą przesłanki uzasadniające zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych w postaci wpisu od skargi kasacyjnej. Wprawdzie skarżąca wykazała, że posiada dochody, jednakże sam fakt posiadania jakiegokolwiek majątku nie przesądza jeszcze o możliwości poniesienia kosztów sądowych. Skarżąca nie posiada lokat, ani też zapasów gotówki lub też wolnych od zajęć egzekucyjnych ruchomości i nieruchomości. Wobec powyższego stwierdzić należy, iż sytuacja skarżącej jest na tyle trudna, że uzasadnia przyznanie prawa pomocy we wskazanym zakresie częściowym. Zaznaczyć także wypada, że przedstawiony przez skarżącą stan majątkowy nie wskazuje na realną możliwość szybkiego uzyskania niezbędnych w tym celu środków.
Z tych też względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.