Uzasadnienie
Decyzją z dnia "[...]"Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił E.S. (dalej jako: strona, skarżący) prawa do przeliczenia i ustalenia nowej wysokości świadczenia - renty inwalidzkiej przyznanej rozstrzygnięciem z "[...]". Jako podstawę prawną orzeczenia ZUS wskazał art. 107-113 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2016r., poz. 887, ze zm.). W pouczeniu jako organ odwoławczy wymieniono Sąd Okręgowy- Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Zawarto też informację, że odwołanie wnosi się za pośrednictwem organu rentowego.
Na powyższą decyzję E. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie.
W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o odrzucenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej powoływanej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Natomiast przepis art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Przedmiotem skargi jest decyzja odmawiająca skarżącemu prawa do przeliczenia i ustalenia nowej wysokości świadczenia – renty inwalidzkiej. Treść skargi wniesionej do tutejszego Sądu, nie mieści się w katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego. Obowiązujący stan prawny nie upoważnia do zakwalifikowania przedmiotowej skargi do spraw, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a.
Postępowanie przed Zakładem Ubezpieczeń Społecznych w sprawach rozstrzyganych w drodze decyzji podlega co do zasady ustawie z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., dalej powoływanej jako K.p.a.) Stosownie do art. 180 § 1 K.p.a. w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy K.p.a., chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania w tych sprawach. Wynikające z art. 180 § 1 K.p.a. ustalenie odrębności zasad w sprawach ubezpieczeń społecznych zostało skonkretyzowane w art. 181 K.p.a., który wyłącza stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie, w jakim określają one organy odwoławcze. W myśl tego przepisu organy odwoławcze właściwe w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych określają przepisy odrębne, a ponadto, do postępowania przed tymi organami stosuje się odpowiednio przepis art. 180 § 1 K.p.a.
Zgodnie z przepisem art. 83 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2016r. poz. 963 ze zm.) Zakład wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących wymiaru świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Z kolei przepis art. 83 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych stanowi, że od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego, a wyjątki od tej zasady enumeratywnie wymienione zostały w art. 83 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Według tego przepisu od decyzji przyznającej świadczenie w drodze wyjątku oraz od decyzji odmawiającej przyznania takiego świadczenia, a także od decyzji w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, odwołanie, o którym mowa w ust. 2, nie przysługuje. Stronie przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego.
Otwarta jest administracyjna droga postępowania w sytuacji przewidzianej w art. 83a ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Według tego przepisu decyzje ostateczne Zakładu, od których nie zostało wniesione odwołanie do właściwego sądu, mogą być z urzędu przez Zakład uchylone, zmienione lub unieważnione, na zasadach określonych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisu tego nie stosuje się w postępowaniu o ustalenie uprawnień do emerytur i rent i ich wysokości.
Z powołanych wyżej przepisów wynika zatem, że w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych właściwe są sądy powszechne z wyjątkami wynikającymi z art. 83 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Wśród tych wyjątków nie ma spraw o ustalenie wysokości emerytur i rent. Spraw tych nie dotyczy również przepis art. 83a ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Sprawa o przeliczenie renty jest w istocie sprawą o ustalenie jej wysokości. Biorąc pod uwagę omówione wyżej przepisy należy stwierdzić, że sprawa taka nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a.