Uzasadnienie
Skarżący – M. B. pismem z 4 grudnia 2020 r. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z 22 października 2020 r., w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu podatku od towarów i usług. Jednocześnie skarżący zwrócił się z wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Postanowieniem z 26 marca 2021 r. starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy.
Orzeczenie powyższe zostało zaskarżone sprzeciwem, po rozpatrzeniu którego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu postanowieniem z 25 maja 2021 r. zmienił zaskarżone postanowienie i przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając go z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych ponad kwotę 250 zł
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 25 maja 2021 r., wydanym na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) /dalej zwane ppsa/, skarżący wezwany został do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 250 zł, stosownie do prawomocnego postanowienia Sądu z 25 maja 2021 r. W wezwaniu zawarto pouczenie o wysokości, trybie i terminie uiszczenia wpisu, a nadto wskazano skutki niedopełnienia tego obowiązku w postaci odrzucenia skargi.
Ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 23 akt sądowych) wynika, że korespondencja zawierająca powyższe wezwanie była dwukrotnie awizowana (w dniach 1 i 9 czerwca 2021 r.) i została odebrana 16 czerwca 2021 r. przez upoważnioną do odbioru korespondencji Z. B. Natomiast skarżący uiścił wymagany wpis od skargi 23 czerwca 2021 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skargę należało odrzucić.
Badanie merytoryczne skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności pod względem formalnym. Dlatego też sąd zobligowany jest do zbadania czy skarga nie zawiera braków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 1-6 oraz w art. 220 § 3 ppsa.
Zgodnie z tym ostatnim przepisem, skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 ppsa).
Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie.
Skarżący został wezwany do uzupełnienia braków fiskalnych skargi i pouczony o skutkach niezastosowania się do wezwania. Zawarte w aktach dowody, bezsprzecznie wskazują, że doręczenia przesyłki zawierającej powyższe wezwanie nastąpiło skutecznie 15 czerwca 2021 r., w trybie tzw. doręczenia zastępczego wynikającego z art. 73 ppsa. Z przepisu tego wynika, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72 (tj. w sposób właściwy lub zastępczy), pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej, dokonując jednocześnie zawiadomienia adresata o tym fakcie (§ 1). Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe - na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2).
W przypadku niepodjęcia pisma w tym terminie pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (§ 4).
Z treści art. 73 § 1 i § 4 ppsa wynika zatem, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia tj. awizo. Od tej też daty na zawiadomieniu należy liczyć czternastodniowy termin do przyjęcia fikcji prawnej doręczenia pisma. Fikcja ta polega na przyjęciu za udowodniony fakt, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, a zatem z tą datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe.
Zgodnie z informacjami zamieszczonymi na zwrotnym potwierdzeniu odbioru oraz wydruku z systemu śledzenia przesyłek, korespondencja sądowa była dwukrotnie awizowana: po raz pierwszy 1 czerwca 2021 r. i po raz drugi 9 czerwca 2021 r. Uwzględniając zatem zasadę wynikającą z art. 73 § 4 ppsa przesyłkę tą należało uznać za doręczoną w dniu 15 czerwca 2021 r., tj. z upływem czternastu dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej. Wprawdzie następnego dnia, tj. 16 czerwca 2021 r. przesyłkę odebrała w urzędzie pocztowym osoba upoważniona przez skarżącego (Z. B.), jednakże fakt ten nie uchyla skutków doręczenia wynikających z powołanych wyżej przepisów.
Wskazać bowiem należy, że w ugruntowanym już orzecznictwie sądowoadministracyjnym (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 września 2018 r., sygn. akt II FZ 540/18, z 6 listopada 2017 r. sygn. akt II FZ 621/17, z 3 lipca 2017 r. sygn. akt II FZ 300/17, z 15 lutego 2016 r. sygn. akt II FSK 1761/15, z 30 października 2014 r. sygn. akt I FZ 313/14, wszystkie dostępne na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl) uznaje się, iż odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się fikcja prawna doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałej fikcji.
Również wtedy, gdy adresat odbierze przesyłkę już po czternastu dniach, w dalszym ciągu będzie miała zastosowanie wynikająca z tego przepisu fikcja prawna wcześniejszego doręczenia. W tym zakresie jej skutki nie przestają wywoływać skutków prawnych wcześniejszego doręczenia przesyłki. Innymi słowy, późniejsze odebranie na żądanie strony pisma, a więc po upływie terminu, o którym mowa w art. 73 § 3 ppsa, na skutek jego przetrzymywania przez operatora pocztowego, nie niweczy skutków doręczenia pisma w trybie art. 73 ppsa. Dlatego też, fakt odebrania pisma z urzędu pocztowego przez pełnomocnika pocztowego skarżącego po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 ppsa, nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 ppsa.
Mając zatem na względzie, że wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi doręczone zostało skarżącemu w trybie art. 73 § 1 i 4 ppsa 15 czerwca 2021 r., siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu od skargi minął 22 czerwca 2021 r. Uznać zatem należało, że przelewając w dniu 23 czerwca 2021 r. na konto tut. Sądu kwotę 250 zł tytułem należnego wpisu, skarżący uczynił to po upływie ustawowego terminu. Oznacza to, że czynność ta jest bezskuteczna, co wynika z art. 85 ppsa.
Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 oraz art. 220 § 3 ppsa, Sąd skargę odrzucił.