Uzasadnienie
Pismem z dnia 28 października 2015 r. M. G., R. G. i E. B. (dalej jako skarżący), reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na uchwałę Rady Miejskiej w Nysie z dnia 27 sierpnia 2015 r. Nr X/118/15 w sprawie zmiany uchwały Rady Miejskiej w Nysie z dnia 30 listopada 2001 r. Nr XLIX/580/2001 w sprawie ustalenia wysokości stawek opłaty targowej.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Nysy wniósł o jej odrzucenie, względnie oddalenie. Wyjaśnił m.in., że skargę należy uznać za bezprzedmiotową, bowiem od dnia 1 stycznia 2016 r. zasadniczej zmianie ulega - stanowiący podstawę prawną zaskarżonej uchwały - przepis art. 15 ust 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 849, ze zm.) [dalej jako: u.p.o.l.], co powoduje, że dotychczas obowiązująca w kwestii opłaty targowej uchwała Rady Miejskiej w Nysie z dnia 30 listopada 2001 r. Nr XLIX/580/2001 w sprawie ustalenia wysokości stawek opłaty targowej (Dz. Urz. Woj. Opol. Nr 122, poz. 1180 ze zm.) wraz ze wszystkimi uchwałami ją zmieniającymi (w tym zaskarżoną uchwałą, która miała wejść w życie z dniem 1 stycznia 2016 r.) tracą moc.
W piśmie z dnia 26 listopada 2015 r. organ poinformował, że w dniu 26 listopada 2015 r. podjęta została nowa uchwała Rady Miejskiej w Nysie z dnia 26 listopada 2015 r. Nr XIV/178/15 w sprawie opłaty targowej (Dz. Urz. Woj. Opol. z dnia 9 grudnia 2015 r., poz. 2889). Zgodnie z § 10 tej uchwały traci moc uchwała Rady Miejskiej w Nysie z dnia 30 listopada 2001 r. Nr XLIX/580/2001 w sprawie ustalenia wysokości stawek opłaty targowej, co jest równoznaczne z utratą mocy obowiązującej zaskarżonej uchwały.
Pismem z dnia 11 stycznia 2016 r. pełnomocnik skarżących cofnął skargę, wnosząc o wydanie postanowienia o umorzeniu postępowania oraz o zasądzenie od skarżonego organu na rzecz każdego ze skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów poniesionej opłaty sądowej od skargi i wydatku związanego z udzieleniem pełnomocnictwa jak i kosztów zastępstwa według norm przepisanych. Podniósł, że skoro po wniesieniu przedmiotowej skargi podjęta została nowa uchwała Rady Miejskiej w Nysie z dnia 26 listopada 2015 r. Nr XIV/178/15 w sprawie opłaty targowej, której treść jest zgodna z postulatami skarżących, to koniecznym stało się złożenie oświadczenia o cofnięciu skargi i wniosku o umorzenie postępowania. Uzasadniając wniosek o zwrot kosztów postępowania pełnomocnik wskazał, że to działanie skarżonego organu wywołało konieczność zainicjowania postępowania sądowego. Pomimo zmiany treści przepisów u.p.o.l., które weszła w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. na mocy ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 1045), organ podjął zaskarżoną uchwałę z dnia 27 sierpnia 2015 r., która przewidywała wyższe stawki opłaty targowej.
Do dnia wniesienia skargi (31 października 2015 r.) organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa (skierowane w dniu 7 września 2015 r.), jak i nie poinformował skarżących, że zostanie podjęta nowa uchwała w sprawie ustalenia wysokości stawek opłaty targowej, w związku z czym wniesienie przedmiotowej skargi było konieczne i uzasadnione.
W piśmie z dnia 13 stycznia 2016 r. Burmistrz Nysy poinformował, że zaskarżona uchwała nie wywołała żadnych skutków prawnych, w szczególności na jej podstawie nie pobierano opłaty targowej w wyższej wysokości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wobec skutecznego cofnięcia skargi postępowanie w sprawie należało umorzyć.
Stosownie do art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270) [dalej jako: p.p.s.a] sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania jeżeli:
- 1. skarżący skutecznie cofnął skargę,
- 2. w razie śmierci strony, jeśli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania,
- 3. gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Jak wynika z treści art. 60 p.p.s.a. skarżący może cofnąć skargę, a czynność ta wiąże Sąd. Jednakże Sąd uzna cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności.
W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie cofnięcie skargi nie budzi wskazanych wyżej wątpliwości, albowiem analiza akt sprawy oraz zaskarżonej uchwały nie daje podstaw do oceny, by cofnięcie skargi zmierzało do obejścia prawa, bądź do utrzymania w mocy aktu administracyjnego dotkniętego wadą nieważności.
Zatem wola skarżących, jako dysponentów skargi jest dla Sądu wiążąca. Związanie to jest wynikiem przyjętej zasady, że strona skarżąca może rozporządzać wniesioną przez siebie skargą od chwili jej wpływu do organu do czasu jej rozpoznania przez sąd pierwszej instancji.
Ponieważ cofnięcie skargi jest rezygnacją strony z kontynuowania wszczętego przez nią postępowania przed sądem administracyjnym, oświadczenie strony złożone w tym przedmiocie należy uznać za dopuszczalne.
Nie dopatrując się zatem okoliczności przemawiających za niedopuszczalnością cofnięcia skargi, Sąd postępowanie w sprawie umorzył na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a, który to przepis stanowi, że Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę.
Odnosząc się do wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, wskazać należy, że w sytuacji, w której Sąd umorzy postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. nie zachodzą podstawy do zasądzenia zwrotu kosztów na rzecz skarżących (por. postanowienie NSA z dnia 25 maja 2007 r., sygn. akt II OZ 461/07, niepubl.). Zgodnie z przepisem art. 209 p.p.s.a. wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204. Stosownie zatem do wskazanego przepisu sąd zobligowany jest do rozstrzygnięcia wniosku strony o zwrot kosztów w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę (art. 200 p.p.s.a.) oraz w orzeczeniach, o którym mowa w art. 201, 203 i 204 p.p.s.a. Oznacza to, iż rozstrzygnięcie o kosztach należy zamieścić w sentencji każdego wyroku sądu l instancji uwzględniającego skargę oraz wyroku NSA, wydanego w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej uwzględniającego tę skargę oraz ją oddalającego.
Ponadto należy je zawrzeć w postanowieniach o umorzeniu postępowania ale tylko wtedy gdy umorzenie nastąpiło w wyniku zastosowania przez organ autokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.), a także przeprowadzenia skutecznej mediacji (art. 118 § 2 p.p.s.a.), o których mowa w art. 201 p.p.s.a. Brak jest natomiast podstaw do orzekania o zwrocie kosztów postępowania między stronami w innych orzeczeniach, kończących postępowanie w danej instancji, niż wymienione w art. 209 p.p.s.a., tj. np. w przypadku umorzenia postępowania wskutek cofnięcia skargi przez skarżącego.
Natomiast w razie umorzenia postępowania na skutek cofnięcia skargi Sąd zobligowany jest do zamieszczenia z urzędu w postanowieniu o umorzeniu postępowania orzeczenia o zwrocie wpisu sądowego, przy czym zwrotu tego dokonuje się z kasy Sądu.
W zakresie zwrotu wpisu zastosowanie znajduje zatem przepis art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przewidujący, że sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Z tych przyczyn Sąd działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 i § 2 w zw. z art. 60 p.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji. O zwrocie uiszczonego wpisu Sąd orzekł jak w pkt II sentencji w oparciu o przepis art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a.