Uzasadnienie
Postanowieniem z 26 lutego 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę M. P. na czynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 24 lipca 2025 r. w przedmiocie pobrania kwoty zwrotu podatku na poczet mandatów karnych.
Orzeczenie stało się prawomocne z dniem 9 kwietnia 2026r.
Pismem z dnia 1 lipca 2026r. skarżący wniósł skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia, którą skierował bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału Informacji Sądowej NSA z dnia 3 lipca 2026 r., Naczelny Sąd Administracyjny przekazał przedmiotową skargę kasacyjną według właściwości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 176 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.) skarga kasacyjna powinna zawierać:
- 1) oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części;
- 2) przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie;
- 3) wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.
Poza wymaganiami, o których stanowi art. 176 § 1 p.p.s.a., skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma strony oraz zawierać wniosek o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy (art. 176 § 2 p.p.s.a.). Jeżeli skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176 p.p.s.a., innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Skarga kasacyjna, które nie zawiera przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia jest skargą kasacyjną z innych przyczyn niedopuszczalną w rozumieniu art. 178 p.p.s.a. i na tej podstawie podlega odrzuceniu.
Ponadto skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia, który w myśl art. 175 § 1 p.p.s.a. może być sporządzony jedynie przez adwokata lub radcę prawnego, a w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami przez doradcę podatkowego (art. 175 § 3 pkt 1 p.p.s.a.). Tak więc uprawnionymi do sporządzenia skargi kasacyjnej są wyłącznie podmioty wymienione w art. 175 § 1 – 3 p.p.s.a. Niesporządzenie skargi przez któryś z wymienionych podmiotów jest brakiem, który nie podlega uzupełnieniu w trybie określonym w art. 49 p.p.s.a.
Z powołanych wyżej przepisów wynika, że w dacie wniesienia skargi kasacyjnej, pismo to musi już zawierać określone elementy, w tym przytoczenie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie, jak również być sporządzona przez podmiot do tego uprawniony. Pozostałe elementy składowe skargi kasacyjnej mają charakter braków formalnych i mogą zostać uzupełnione na skutek wezwania Sądu.
W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna wniesiona w dniu 1 lipca 2026 r. - od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 26 czerwca 2026 r. została sporządzona i podpisana przez M. P., który nie posiadał uprawnień w rozumieniu art. 175 § 1-3 p.p.s.a. Skarga kasacyjna nie spełniała więc ustawowego obowiązku przymusu adwokacko - radcowskiego, określonego w art. 175 § 1 p.p.s.a. Brak w tym zakresie ma charakter nieusuwalny, co oznacza, że nie podlega uzupełnieniu.
Pogląd ten został zaaprobowany w orzecznictwie sądowym gdzie stwierdzono, iż sporządzenie skargi kasacyjnej przez stronę z naruszeniem przewidzianego w art. 175 § 1 p.p.s.a. przymusu adwokacko-radcowskiego obarczone jest brakiem, który nie podlega uzupełnieniu w trybie określonym w art. 49 p.p.s.a. i skutkuje na podstawie art. 178 p.p.s.a. odrzuceniem skargi kasacyjnej (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2004 r., FSK 3/04, M. Prawn. 2004/5/202, B. Gruszczyński, w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat,M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., wyd. VII, WKP 2018/el., komentarz do art. 175, teza 3).
Jednocześnie w skardze nie przytoczono podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, a skarżący ograniczył się jedynie do opisu stanu faktycznego sprawy z którym się nie zgadza oraz zwrócił się z prośbą o zwrot kwoty 898,00 zł pobranej przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z nadpłaty podatku z rozliczenia PIT.
Wobec powyższego, w zaistniałym stanie faktycznym, zarówno brak przytoczenia w skardze podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, jak również niesporządzenie skargi przez pełnomocnika wymienionego w art. 175 § 1-3 p.p.s.a. wyklucza merytoryczne rozpatrzenie nadzwyczajnego środka odwoławczego i skutkuje odrzuceniem skargi kasacyjnej na podstawie art. 178 p.p.s.a. Wniesiona przez skarżącego skarga kasacyjna jest dotknięta brakami istotnym i nienaprawialnym w trybie właściwym do usuwania braków formalnych, a w związku z tym, jako niedopuszczalna podlega ona odrzuceniu na podstawie art. 180 w zw. z art. 178 ustawy p.p.s.a. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 178 p.p.s.a. w zw. z art. 176 § 1 p.p.s.a. i art. 175 § 1 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.
Na marginesie dodać należy, że skarga kasacyjna została wniesiona z uchybieniem terminu do jej wniesieni, to już po dniu stwierdzenia prawomocności orzeczenia o odrzuceniu skargi, co nastąpiło z dniem 9 kwietnia 2026r.