Uzasadnienie
Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w P. uchwałą nr 53/98 z 14 stycznia 1998 r., na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych /Dz.U. nr 85 poz. 428 ze zm./, wskazało Radzie Miasta w P. nieprawidłowość w uchwale Rady Miasta nr LXVI/492/l 1/97 z 30 grudnia 1997 r. w sprawie budżetu Miasta P. na rok 1998, polegającą m.in. na przekazaniu Zarządowi kompetencji Rady zastrzeżonych przepisami art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "c" ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. 1996 nr 13 poz. 74 ze zm./ do jej wyłącznej kompetencji, w części obejmującej zaciąganie zobowiązań w zakresie inwestycji i remontów o charakterze długoterminowym, w ramach sumy określonej przez Radę na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 10 ustawy o samorządzie terytorialnym, co jest sprzeczne z przepisami art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "c" tej ustawy.
Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej wezwało Radę Miasta P. do usunięcia w terminie do 2 lutego 1998 r. powyższych nieprawidłowości, pod rygorem skutków określonych w art. 12 ust. 2 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych.
Wskazane przez Regionalną Izbę Obrachunkową nieprawidłowości dotyczyły par. 11 uchwały budżetowej, zgodnie z którym Zarząd Miasta może samodzielnie zaciągać zobowiązania długoterminowe na zadania majątkowe o charakterze wieloletnim, do wysokości 30.000.000 zł, a na remonty - do wysokości 8.000.000 zł.
Rada Miasta uchwałą nr LXVIII/497/11/98 z 17 lutego 1998 r., na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 4 ustawy o samorządzie terytorialnym oraz art. 7, art. 8, art. 9 ust. 1, art. 37 i art. 47 ustawy z dnia 5 stycznia 1991 r. - Prawo budżetowe /Dz.U. 1993 nr 72 poz. 344 ze zm./, wprowadziła w uchwale nr LXVI/492/11/97 z 30 grudnia 1997 r. w sprawie budżetu Miasta P. na rok 1998 zmiany, polegające m. in. na nadaniu par. 11 pkt 1 uchwały budżetowej następującego brzmienia:
"Wysokość sumy, do której Zarząd może samodzielnie zaciągnąć zobowiązania wynosi:
- - 30.000.000 zł - dla zadań majątkowych o charakterze wieloletnim,
- - 8.000.000 zł - dla zadań związanych z obsługą majątku gminy".
Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w P. uchwałą nr 633/98 z 4 marca 1998 r., na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych, orzekło nieważność postanowienia par. 11 pkt 1 uchwały Rady Miasta nr LXVIII/497/11/98 z 17 lutego 1998 r. w sprawie zmian w budżecie Miasta P., w części obejmującej wyrażenie "30.000.000 zł dla zadań majątkowych o charakterze wieloletnim" i wyrażenie "ważniejszych remontów", jako sprzecznych z postanowieniem art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "c" ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym.
Zdaniem Regionalnej Izby Obrachunkowej, uchwała Rady Miasta z 17 lutego 1998 r. nie usunęła wskazanej uchwałą Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej z 14 stycznia 1998 r. sprzeczności z prawem, polegającej na przekazaniu Zarządowi wyłącznej kompetencji Rady, zastrzeżonej dla niej przepisem art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "c" ustawy o samorządzie terytorialnym, w części obejmującej zaciąganie zobowiązań w zakresie inwestycji i remontów o charakterze długoterminowym, w ramach sumy określonej przez Radę na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 10 ustawy o samorządzie terytorialnym.
W ocenie Izby, suma ustalona w par. 11 uchwały Rady Miasta nie może odnosić się do wydatków majątkowych, gdyż do wyłącznej kompetencji rady należy zaciąganie zobowiązań w zakresie inwestycji i remontów o wartości przekraczającej granicę ustalaną corocznie przez radę gminy - zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "c" ustawy o samorządzie terytorialnym. Wyłączność kompetencji rady gminy oznacza, że o każdym zaciąganym zobowiązaniu w zakresie uregulowanym w art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "c" ustawy o samorządzie terytorialnym może rozstrzygać tylko rada, z wyłączeniem innych organów, także zarząd gminy. Rada Miasta w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na rozstrzygnięcie nadzorcze Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej zawarte w uchwale nr 633/98 z 4 marca 1998 r. zarzuciła mu niezgodność z prawem poprzez błędne zastosowanie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "c" ustawy o samorządzie terytorialnym i wniosła o jego uchylenie.
W uzasadnieniu skargi podniosła, że z treści art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "c" wynika jedynie, iż rada gminy posiada wyłączność w przypadku zobowiązań przekraczających granicę ustalaną corocznie przez siebie. Do tej granicy zarząd może samodzielnie zaciągać zobowiązania. Natomiast par. 11 pkt 1 uchwały budżetowej w brzmieniu nadanym mu uchwałą Rady Miasta z 17 lutego 1998 r. wyznacza właśnie granicę zaciąganych zobowiązań, przy czym nie zabrania on ustalania osobno granicy dla zadań majątkowych i dla ważniejszych remontów. Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w P. uchwałą nr 1197/98 z 6 maja 1998 r., na podstawie art. 113 par. 1 Kpa, sprostowało błędy pisarskie zawarte w rozstrzygnięciu nadzorczym - uchwała Kolegium nr 633/98 z 4 marca 1998 r. - między innymi w ten sposób, że w sentencji rozstrzygnięcia po wyrażeniu "par. 11 pkt 1 uchwały" dodaje się wyrażenie "budżetowej w brzmieniu ustalonym par. 1 ust. 4 uchwały z 17 lutego 1998 r."
W odpowiedzi na skargę Regionalna Izba Obrachunkowa wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. 1996 nr 13 poz. 74 ze zm./, do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, w tym w sprawach zobowiązań w zakresie podejmowania inwestycji i remontów o wartości przekraczającej granicę ustaloną corocznie przez radę gminy /pkt c/.
Z wykładni gramatycznej tego przepisu wynika, że rada gminy ustala corocznie granicę wartości inwestycji i remontów, po przekroczeniu której podejmowanie inwestycji i remontów wymaga uchwały rady. Do ustalonej przez radę gminy kwoty granicznej, zobowiązania w zakresie podejmowania inwestycji i remontów mogą być podejmowane przez zarząd gminy. par. 11 pkt 1 uchwały budżetowej Miasta P. na rok 1998 w brzmieniu określonym uchwałą Rady Miasta z 17 lutego 1998 r. ustala kwotę graniczną, do której zobowiązania w zakresie inwestycji i remontów może zaciągnąć samodzielnie Zarząd Miasta.
Oznacza to, że kompetencje stanowiące Rady w zakresie zaciągania zobowiązań dotyczących inwestycji i remontów do wartości określonej przez Radę przechodzą na Zarząd Miasta. Brak ustalenia kwoty granicznej oznaczałby pozostawienie kompetencji stanowiących w tym zakresie Radzie Miasta, a Zarząd miałby jedynie kompetencje wykonawcze. Należy zgodzić się ze stanowiskiem Regionalnej Izby Obrachunkowej, że art. 18 ust. 2 pkt 10 ustawy o samorządzie terytorialnym nie jest powiązany z art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "c" tej ustawy, gdyż ten ostatni samodzielnie rozstrzyga kwestię właściwości zarządu do zaciągania zobowiązań w zakresie podejmowania inwestycji i remontów o wartości nie przekraczającej granicy ustalonej corocznie przez radę gminy. Ustalenie tej granicy nie może być jednak dokonane bez uwzględnienia programu gospodarczego gminy, jak również postanowień ustawy o zamówieniach publicznych, a przede wszystkim powiązania kwoty granicznej ze środkami przewidzianymi na cele inwestycji i remontów w budżecie.
Te okoliczności nie zostały w zaskarżonym rozstrzygnięciu rozważone. Przede wszystkim z rozstrzygnięcia tego nie wynika, czy kwota ustalona przez Radę Miasta w uchwale budżetowej mieści się w wydatkach przewidzianych w budżecie na te cele.
Natomiast samo ustalenie kwoty, po przekroczeniu której zaciąganie zobowiązań w zakresie inwestycji i remontów należy do wyłącznej kompetencji Rady Miasta, nie narusza przepisu art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. "c" ustawy o samorządzie terytorialnym.
Z tych przyczyn Sąd, na podstawie art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze.