Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 220 § 3 oraz art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), odrzucił skargę [...] na wskazaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu. Odpis postanowienia wraz z pouczeniem o trybie i terminie złożenia skargi kasacyjnej skutecznie doręczono skarżącej na adres w Polsce podany w skardze w dniu [...] kwietnia 2015 r. (k. 33 akt sąd.).
W piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r. strona skarżąca podała adres do korespondencji w [...] i jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy.
Zarządzeniami z dnia [...] maja 2015 r., [...] sierpnia 2015 r. oraz [...] maja 2016 r. Sąd wezwał skarżącą do podania, czy pismo z dnia [...] kwietnia 2015 r. należy traktować jako skargę kasacyjną od postanowienie WSA z dnia 24 marca 2015 r., które doręczono [...] kwietnia 2015 r. na adres podany w skardze wraz z warunkami, jakie należy spełnić przy wnoszeniu tego środka odwoławczego, pod rygorem uznania w/w pisma za skargę kasacyjną. Jednocześnie Sąd wezwał skarżącą do nadesłania wypełnionego urzędowego formularza o przyznanie prawa pomocy, który po wypełnieniu należało przesłać Sądowi - w terminie dwóch miesięcy, licząc od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Odpis powyższego zarządzenia skutecznie doręczono skarżącej w dniu [...] maja 2016 r. (k. 57-58 akt sąd.). Do dnia [...] lipca 2016 r. skarżąca nie odpowiedziała na powyższe wezwanie, a zatem pismo z dnia [...] kwietnia 2015 r. zostało zakwalifikowane jako skarga kasacyjna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje
Skarga kasacyjna podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej: "P.p.s.a."), wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Stosownie do art. 175 § 1 i § 3 P.p.s.a. skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego (tzw. "przymus adwokacki"), jak również przez doradcę podatkowego - w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami, a w sprawach własności przemysłowej - przez rzecznika patentowego. Przymus adwokacki nie dotyczy natomiast sędziów, prokuratorów, notariuszy, radców Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesorów lub doktorów habilitowanych nauk prawnych, występujących w charakterze strony, jej przedstawiciela lub pełnomocnika.
Wyjątek od obowiązku sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika odnosi się także do sytuacji, gdy skargę tę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (art. 175 § 2 P.p.s.a.).
W rozpatrywanej sprawie skargę kasacyjną od postanowienia z dnia [...] marca 2015 r. skarżąca sporządziła osobiście, co nie spełnia powyższego wymogu, mimo że została o nim pouczona przy doręczeniu odpisu zaskarżonego postanowienia. Podkreślenia wymaga, że skarżąca nie wskazała, aby należała do określonego w art. 175 P.p.s.a. kręgu podmiotów uprawnionych do sporządzania skargi kasacyjnej. Nie wynika to również z akt administracyjnych i sądowych sprawy. Uwzględniając te okoliczności stwierdzić należy, że sporządzenie skargi kasacyjnej osobiście przez skarżącą skutkować musi uznaniem jej za niedopuszczalną.
Niezależnie od powyższego należy wyjaśnić, że w stanie prawnym obowiązującym do dnia 22 września 2015 r. strona, mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę zagranicą, obowiązana była ustanowić w kraju pełnomocnika do doręczeń. Stosownie bowiem do art. 299 § 1 P.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym do dnia 22 września 2015 r., jeżeli strona mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę za granicą nie ustanowiła pełnomocnika do prowadzenia sprawy mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce, obowiązana jest wraz z wniesieniem skargi ustanowić pełnomocnika do doręczeń mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce.
Natomiast zgodnie z art. 299 § 2 P.p.s.a., w razie niedopełnienia obowiązku, o którym mowa w § 1, sąd wzywa stronę, aby uzupełniła ten brak w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. W dniu 22 września 2015 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny, ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2015, poz. 1311). Na mocy art. 15 pkt 2 powyższej nowelizacji przepis art. 299 § 1 P.p.s.a. został zmieniony i otrzymał brzmienie: "Stronie, która ma miejsce zamieszkania, miejsce zwykłego pobytu albo siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym i nie ustanowiła pełnomocnika do prowadzenia sprawy mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Rzeczypospolitej Polskiej, sąd doręcza pisma pocztą przesyłką poleconą za potwierdzeniem odbioru lub równoważną przesyłką".
W wyniku omawianej zmiany w stosunkach między sądem polskim a stroną, mającą miejsce zamieszkania, zwykłego pobytu lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, konieczne stały się tzw. efektywne doręczenia zarówno wówczas, gdy będzie to pierwsze doręczenie (doręczenie skargi lub wniosku), jak i kolejne doręczenia w toku postępowania.
W świetle powyższego w rozpatrywanej sprawie zarządzenie Sądu z dnia [...] maja 2016 r. o wezwaniu skarżącej do sprecyzowania charakteru pisma z dnia [...] kwietnia 2015 r. oraz do złożenia wniosku o prawo pomocy na urzędowym formularzu zostało doręczone bezpośrednio na podany w tym piśmie adres w [...] i skutecznie doręczone skarżącej w dniu [...] maja 2016 r. Do dnia rozpatrywania niniejszej sprawy skarżąca nie odpowiedziała na powyższe wezwanie.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 178 w zw. z art. 175 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.