Uzasadnienie
Urząd Skarbowy w P. postanowieniem z 2 sierpnia 1996 r. na podstawie art. 64 par. 2 i 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./ oraz par. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 lipca 1990 r. w sprawie opłat za czynności egzekucyjne oraz sposobu prowadzenia publicznej licytacji i trybu postępowania przy przechowywaniu i egzekucyjnej sprzedaży niektórych rodzajów ruchomości /Dz.U. nr 47 poz. 281 ze zm./ - obciążył Bank R. Spółka Akcyjna w P. kosztami postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko Czesławowi A. w kwocie 10.517,28 zł.
W uzasadnieniu tego postanowienia podano, że organ egzekucyjny obciążył wierzyciela kosztami egzekucyjnymi za czynności dokonane na podstawie tytułu wykonawczego nr 10W/449/93, których nie można dochodzić od zobowiązanego z uwagi na brak majątku ruchomego, od którego można skierować postępowanie egzekucyjne.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł Bank Z. Spółka Akcyjna Oddział w P. jako następca prawny Banku R. podkreślając, że nałożone na wierzyciela koszty postępowania egzekucyjnego są niewspółmierne do wysokości dochodzonej należności i do wykonywanych przez organ egzekucyjny czynności.
Izba Skarbowa w P. postanowieniem z 25 września 1996 r. utrzymała w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że w wyniku podjęcia czynności egzekucyjnych dokonano zajęcia wynagrodzenia za pracę Czesława A., które okazało się nieskuteczne, ponieważ zobowiązany został zwolniony z pracy. Próby dokonania zajęcia ruchomości znajdujących się w posiadaniu zobowiązanego lub spisania protokołu o stanie majątkowym okazały się również bezskuteczne z uwagi na nieobecność zobowiązanego w miejscu zamieszkania. Bezskuteczne było również zajęcie świadczenia rentowego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ze względu na wysokość świadczenia, które jest zwolnione spod egzekucji. 8 lutego 1996 r. poborca skarbowy sporządził protokół o stanie majątkowym zobowiązanego, z którego wynika, że nie posiada on majątku ruchomego, do którego można byłoby skierować egzekucję. W związku z tym, postanowieniem z 14 czerwca 1996 r. Urząd Skarbowy w P. umorzył postępowanie egzekucyjne.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Bank Z. Oddział w P. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucając organom egzekucyjnym naruszenie przepisów prawa materialnego powołanych w ich postanowieniach. Skarżący Bank podniósł, że wybierając formę egzekucji administracyjnej zakładał, że będzie ona skuteczniejsza i tańsza od egzekucji komorniczej. W momencie złożenia wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego sytuacja ekonomiczna dłużnika była zdecydowanie lepsza od jego sytuacji materialnej w czerwcu 1996 r., prowadził on bowiem działalność gospodarczą oraz otrzymywał stałe wynagrodzenie. Skarżący zarzucił ponadto, że bezczynność organu egzekucyjnego przyczyniła się do niewyegzekwowania należności i środków na pokrycie postępowania egzekucyjnego.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i podkreślił, że organy egzekucyjne prowadząc egzekucję należności pieniężnych mogą stosować jedynie środki egzekucyjne wymienione w art. 67 powołanej ustawy, przy czym nie mogą przewidywać, który z tych środków okaże się skuteczny.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zaskarżone postanowienie Izby Skarbowej w P. nie narusza prawa.
Z niespornych okoliczności niniejszej sprawy, nie podważonych przez skarżący Bank wynika, że zobowiązany nie posiada majątku ruchomego, do którego można by skierować egzekucję, zaś jego świadczenie rentowe z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z uwagi na jego wysokość, jest zwolnione z egzekucji. Stosownie do treści art. 64 par. 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./ - wierzyciel pokrywa również koszty postępowania egzekucyjnego, jeżeli nie mogą być one ściągane od zobowiązanego. Powołany przepis cytowanej ustawy nie uzależnia obowiązku pokrycia kosztów postępowania egzekucyjnego przez wierzyciela od efektywności tego postępowania.
Jakkolwiek można zgodzić się z wierzycielem, że postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Urząd Skarbowy w P. cechowało się przewlekłością, która umożliwiła być może zobowiązanemu uniknięcie skutków egzekucji, to jednak należy mieć na uwadze, że organ egzekucyjny musi ograniczyć swoje działania do środków egzekucji administracyjnej należności pieniężnych wskazanych w art. 67 cytowanej ustawy. Organ egzekucyjny podejmował próby /nieskuteczne/ wykorzystania tych środków w celu wyegzekwowania od zobowiązanego obciążającej go należności.
Podkreślić należy, że organ egzekucyjny nie może z urzędu lub na wniosek zrezygnować z kosztów postępowania egzekucyjnego określonych rozporządzeniem Ministra Finansów z 4 lipca 1990 r. w sprawie opłat za czynności egzekucyjne oraz sposobu przeprowadzenia publicznej licytacji i trybu postępowania przy przechowywaniu i egzekucyjnej sprzedaży niektórych rodzajów ruchomości /Dz.U. 1990 nr 47 poz. 281 ze zm./ - z uwagi na nieskuteczność egzekucji.
Z tych przyczyn uznając skargę za niezasadną, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368/ - należało skargę oddalić.