Wyrok WSA w Poznaniu z 9 września 2015 r., I SA/Po 252/15

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu

Rozpoznanie

na rozprawie w dniu 09 września 2015r.

Sprawa

sprawy ze skargi A sp. z o. o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2007 I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej A sp. z o. o. kwotę [...] zł ([...] złote 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Skład

Sędzia WSA Waldemar Inerowicz przewodniczący, sprawozdawca
Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz
Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska
st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak protokolant

Uzasadnienie

Wnioskiem z dnia 24 grudnia 2012 r. X. Sp. z o.o. Oddział w X. (obecnie Y. Sp. z o.o. Oddział w X.) wystąpiła do Burmistrz Miasta i Gminy A. o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2007 r. w wysokości [...] zł oraz o zwrot nadpłaty. Jednocześnie spółka złożyła korektę deklaracji na podatek od nieruchomości za 2007 r., w której umniejszyła podstawę opodatkowania budowli.

Decyzją z dnia [...], nr [...], Burmistrz Miasta i Gminy A. stwierdził nadpłatę w podatku od nieruchomości za 2007 r. w wysokości [...] zł.

W motywach rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że w wyniku przeprowadzonego względem spółki postępowania podatkowego wydał decyzja z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], określająca spółce wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2007 r. w kwocie [...] zł. Stwierdzono, że określenie spółce wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2007 r. ww. decyzją spowodowało powstanie nadpłaty w podatku od nieruchomości, albowiem pomiędzy podatkiem wykazanym w deklaracji za 2007 r. i wpłaconym w kwocie [...] zł, a podatkiem należnym określonym w decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. w kwocie [...] zł, wystąpiła różnica w wysokości [...] zł, która stanowiła nadpłatę w podatku od nieruchomości.

Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie w odwołaniu spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, zażądała uchylenia decyzji organu I instancji, zarzucając jej naruszenie:

• art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 1 a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 ze zm. - w skrócie: "u.p.o.l."), poprzez błędną wykładnię definicji "budowla" prowadzącą do wniosku, że stacje redukcyjno-pomiarowe powinny podlegać obowiązkowi opodatkowania podatkiem od nieruchomości,
• art. 3 ust. 1 lit. b i art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm. - w skrócie: "P.b.") poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że obiektami budowlanymi są urządzenia techniczne niezależnie od części budowlanych tych urządzeń i w konsekwencji pominięcie braku związku technicznego pomiędzy urządzeniami technicznymi a ich częścią budowlaną,
• art. 3 ust. 1 lit. b i art. 3 pkt 3 P.b. poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że obiektami budowlanymi są urządzenia techniczne mimo braku związku technicznego pomiędzy urządzeniami technicznymi a ich częścią budowlaną, a tym bardziej siecią gazową,
• art. 120, art. 121, art. 122, art. 124, art. 125 oraz art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm. - w skrócie: "O.p.").

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...], nr [...], utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że Burmistrz Miasta i Gminy A., w wyniku przeprowadzonych czynności sprawdzających, zakwestionował prawidłowość złożonej przez spółkę skorygowanej deklaracji podatkowej dotyczącej podatku od nieruchomości za 2007 r., a przez to i złożonego wraz z tą deklaracją wniosku o stwierdzenie nadpłaty. W związku z tym organ I instancji przeprowadził wobec spółki odrębne postępowanie w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 r. i kwestię tę rozstrzygnął decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...]. SKO podkreśliło, że od tego rozstrzygnięcia zależała ocena zasadności wniosku spółki o stwierdzenie i zwrot nadpłaty. Mając zaś na względzie, że w decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. organ I instancji, działając na podstawie art. 21 § 3 O.p., uwzględnił w części złożoną przez spółkę korektę deklaracji, to w konsekwencji ustalenia te uwzględnił rozstrzygając w przedmiocie nadpłaty.

W skardze z dnia 16 grudnia 2014 r. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu spółka, reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła o uchylenie powyższej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Kwestionowanej decyzji zarzuciła naruszenie:

• art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. przez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż urządzenia techniczne stanowią budowle podlegające opodatkowaniu, mimo, że nie są one w ogóle obiektami budowlanymi ani urządzeniami budowlanymi;
• art. 3 pkt 1 lit. b) i art. 3 pkt 3 P.b. przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że obiektami budowlanymi są urządzenia techniczne niezależnie od części budowlanych tych urządzeń i w konsekwencji pominięcie braku związku technicznego pomiędzy urządzeniami technicznymi a ich częścią budowlaną;
• art. 1a ust. 1 pkt 2 oraz art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 1 lit. a) P.b. poprzez przyjęcie za podstawę opodatkowania wartości urządzeń technicznych zlokalizowanych wewnątrz budynków, podczas gdy stanowią one przedmiot opodatkowania łącznie z budynkiem, co oznacza, że podstawą opodatkowania powinna być powierzchnia użytkowa tego budynku;
• art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 1 lit. a) i art. 3 pkt 2 P.b. poprzez uznanie, iż stacja redukcyjno-pomiarowa spełnia definicję budowli bez wcześniejszego rozstrzygnięcia, czy stacja spełnia definicję budynku;
• art. 3 pkt 1 lit. b) P.b. w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. poprzez przyjęcie, że punkty redukcyjno-pomiarowe stanowią całość techniczno-użytkową z budowlą gazociągu, pomimo, że punkty te nie są w ogóle styczne z budowlą (gazociągiem), a jedynie z urządzeniem budowlanym (przyłączem).
• art. 120 oraz art. 121 § 1 O.p. poprzez wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz poprzez oparcie jej na decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości naruszającej przepisy prawa podatkowego i budowlanego;
• art. 122 O.p. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, gdyż organ nie zbadał, czy stacje redukcyjno-pomiarowe spełniają cechy budynku;
• art. 124 O.p. poprzez niewykazanie spółce istnienia powiązań o charakterze technicznym pomiędzy elementami budowlanymi i niebudowlanymi spornych obiektów, a tym samym niewyjaśnienie zasadności podjętego rozstrzygnięcia w sprawie;
• art. 197 § 1 w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez niewyczerpujące zgromadzenie materiału dowodowego w sprawie wskutek braku powołania biegłego.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. podtrzymało stanowisko oraz argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazane.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd w pierwszej kolejności uwzględnił znaną mu z urzędu okoliczność, że wyrokiem tut. Sądu z dnia 14 sierpnia 2015 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Po 259/15, została uchylona zarówno decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], nr [...], jak i poprzedzająca ją decyzja Burmistrza Miasta i Gminy A. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], określająca skarżącej spółce zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2007 r. W motywach ww. orzeczenia Sąd stwierdził, że przedmiotowe zobowiązanie spółki wygasło na skutek przedawnienia z dniem 31 grudnia 2012 r., a w toku ponownego postępowania Burmistrz Miasta i Gminy A. będzie zobowiązany do wydania decyzji, w której umorzy postępowanie w sprawie.

Zdaniem Sądu, powołany wyżej wyrok ma kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, albowiem w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. jednoznacznie stwierdziło, że ocena zasadności wniosku spółki o stwierdzenie i zwrot nadpłaty była zależna od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy A. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], mocą której określono spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2007 r., a rozstrzygnięcie to zostało uwzględnione w zaskarżonej decyzji.

Takie stanowisko znajduje uzasadnienie przede wszystkim w treści art. 212 O.p., zgodnie z którym, organ podatkowy, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia. A zatem organy podatkowe obu instancji zasadnie odwołały się do treści wcześniej wydanej decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, przy rozstrzyganiu wniosku o stwierdzenie nadpłaty.

Mając zaś na względzie, że decyzja, która de facto stanowiła podstawę rozstrzygnięcia decyzji będącej przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie, została wyeliminowana z obrotu prawnego na mocy wyroku tut. Sądu z dnia 14 sierpnia 2015 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Po 259/15, tym samym konieczne stało się uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w przedmiocie nadpłaty.

Jednocześnie Sąd rozpoznający niniejszą sprawę stwierdza, że pomimo, iż w wyroku tut. Sądu z dnia 14 sierpnia 2015 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Po 259/15, orzeczono, że w toku ponownego postępowania w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 r. Burmistrz Miasta i Gminy A. będzie zobowiązany do wydania decyzji, w której umorzy postępowanie w sprawie, to okoliczność ta w żaden sposób nie pozbawia organu podatkowego prawa do rozpoznania złożonego przez skarżącą wniosku o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2007 r. Wskazać bowiem należy, że z akt sprawy wynika bezsprzecznie, iż skarżąca wniosek o zwrot nadpłaty złożyła w dniu 24 grudnia 2012 r., a więc przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2007 r., a fakt ten ma najistotniejsze znaczenie w rozpoznawanej sprawie.

W kontekście poczynionych wyżej rozważań, w szczególności zaś terminu złożenia przez skarżącą wniosku o stwierdzenie i zwrot nadpłaty, podnieść należy, że zgodnie z art. 79 § 2 O.p. prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego (w badanej sprawie po 31 grudnia 2012 r.). Natomiast w wyniku złożenia takiego wniosku przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania (co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie, albowiem skarżąca złożyła przedmiotowy wniosek w dniu 24 grudnia 2012 r.) organ podatkowy orzeka o wysokości nadpłaty bądź odmawia jej stwierdzenia w całości lub w części. Jest to możliwe także po upływie terminu przedawnienia. Zwrócić jednak należy uwagę, że z powołanego wyżej przepisu wynika, iż termin przedawnienia zobowiązania jest datą graniczną, po której nie można już zgłosić żądania zwrotu nienależnie zapłaconego podatku. Prawo podatnika do żądania zwrotu nadpłaconego bądź nienależnie zapłaconego podatku jest zatem ograniczone czasowo. Podkreślenia wymaga, iż ustawodawca wyraźne wskazał, że tylko w wypadku zgłoszenia wniosku przed upływem terminu przedawnienia organ ma prawo badania wysokości zobowiązania w celu stwierdzenia, czy podatek nie został nadpłacony bądź zapłacony nienależnie. W tym miejscu należy jednak zaakcentować, że badanie to będzie ograniczone wyłącznie do tych okoliczności, które wynikają z wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Organ nie ma bowiem w takim wypadku obowiązku, a przede wszystkim możliwości wszczęcia postępowania podatkowego w przedmiocie wysokości zobowiązania podatkowego (por. uchwałę NSA z dnia 27 stycznia 2014 r., sygn. akt II FSK 5/12, publ. na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Brak podstaw prawnych do prowadzenia przez organy postępowania podatkowego w przedmiocie określenia skarżącej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 r. został jednoznacznie stwierdzony przez tut. Sąd w wyroku z dnia 15 sierpnia 2014 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Po 259/15.

W takiej sytuacji bezprzedmiotowe jest odnoszenie się przez Sąd do zarzutów zawartych w skardze.

W toku ponownego rozpoznania sprawy organy podatkowe uwzględnią przedstawioną wyżej ocenę prawną, w tym dokonaną przez Sąd wykładnię art. 79 § 2 O.p.

W tym stanie rzeczy, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - w skrócie: "P.p.s.a."). W przedmiocie kosztów orzeczono w oparciu o treść art. 200 oraz art. 205 § 2 P.p.s.a.