Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...]r. sygn. akt II FSK 283/05 po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia [...]r., sygn. akt I SA/Po 1835/02 w przedmiocie umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1993 w kwocie [...]zł uchylił zaskarżony wyrok w całości i sprawę przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania.
Przedmiotem rozpoznania w postępowaniu przed organami podatkowymi był wniosek podatnika z dnia [...]r. w sprawie zwrotu zapłaconych odsetek za zwłokę w podatku dochodowym za rok 1993. Drugi Urząd Skarbowy decyzją z dnia [...]r. umorzył postępowanie w sprawie jako bezprzedmiotowe. Od decyzji tej podatnik złożył odwołanie. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Izba Skarbowa uchyliła decyzję Urzędu Skarbowego i przekazała sprawę do ponownego rozpoznana, wskazując, że przed podjęciem rozstrzygnięcia należy wyjaśnić z udziałem strony zakres i podstawy żądania. Pismem z dnia [...]r. pełnomocnik strony wskazał, że podstawą prawną żądania zwrotu zapłaconych odsetek za zwłokę jest art. 67 ustawy Ordynacja podatkowa. Drugi Urząd Skarbowy decyzją nr [...] z dnia [...]r. odmówił umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1993. Decyzja ta została zaskarżona do Izby Skarbowej, która decyzją z dnia [...]r. nr [...] uchyliła decyzję Drugiego Urzędu Skarbowego i orzekła o umorzeniu postępowania w sprawie ze względu na jego bezprzedmiotowość.
Organ ustalił, że po doręczeniu decyzji w dniu [...]r. przez organ podatkowy decyzji wymiarowej za 1993 r. podatnik dokonał wpłat na poczet zaległości podatkowych w dniach [...] i [...]r. w łącznej kwocie [...]zł, która to kwota została zarachowana odpowiednio na należność główną i odsetki za zwłokę. W związku z czym w dniu [...]r. zobowiązanie wygasło wskutek zapłaty. Wniosek o umorzenie odsetek strona złożyła w dniu [...]r., czyli już po uiszczeniu całości zaległości podatkowej. Organ wskazuje, że w drodze egzekucji wyegzekwowano tylko kwotę [...]zł z powodu braku środków na rachunku, podatnik pozostałą część zaległości podatkowej uregulował dokonując przelewu środków ze wspólnego rachunku M. i M.I. Dlatego też organ podatkowy drugiej instancji uznał, że postępowanie w zakresie umorzenia odsetek za zwłokę uregulowanych przed dniem wszczęcia postępowania jest bezprzedmiotowe.
Strona złożyła na decyzję Izby Skarbowej skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...]r. uwzględnił skargę M.I. i uchylił decyzję Izby Skarbowej z dnia [...]r. Sąd stwierdził, że umorzenie przez organ drugiej instancji postępowania w sprawie narusza art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd uznał, że stanowisko organów podatkowych jest błędne, że zapłacenie przez podatnika zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę skutkuje bezprzedmiotowością postępowania w tej sprawie. Sąd podkreślił, że organ podatkowy pominął w swych rozważaniach, że zapłata odsetek nastąpiła w toku postępowania egzekucyjnego, zatem nie miała charakteru zapłaty dobrowolnej i tym samym nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania w sprawie umorzenia.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej uznał, że stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej jest trafne. W sprawie mamy do czynienia z bezprzedmiotowością postępowania o umorzenie odsetek za zwłokę, bowiem nie istnieje przedmiot postępowania, dla którego postępowanie zostało wszczęte. W myśl art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Skoro w dacie złożenia wniosku odsetki już nie istniały, ponieważ zostały przez podatnika uregulowane, postępowanie jest bezprzedmiotowe. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że zasadne byłoby stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, gdyby w niniejszej sprawie podatnik wcześniej złożył wniosek o umorzenie zaległości podatkowych czy odsetek za zwłokę, zaś wyegzekwowanie tych należności nastąpiłoby w trybie postępowania egzekucyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z brzmieniem art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) - sąd administracyjny, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W sprawie stan faktyczny jest bezsporny, strona nie kwestionuje faktu, że wniosek o umorzenie odsetek został złożony po wygaśnięciu zobowiązania wskutek zapłaty.
Naczelny Sąd Administracyjny dokonał odmiennej wykładni prawa od wykładni dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w uchylonym wyroku, uznając, że decyzja Izby Skarbowej umarzająca na podstawie art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej postępowanie w sprawie jako bezprzedmiotowe jest zgodna z obowiązującym prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając zatem ponownie skargę jest związany wykładnią zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego i nie może od niej odstąpić.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
/-/K. Nikodem /-/ W. Zygmont /-/ S. Zapalska
AR