Uzasadnienie
Sygn. I SA/Po 803/04
Decyzją z dnia [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił A. i J. Cz. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2001 w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, że w oparciu o dokumenty źródłowe organ ustalił, że podatnik A.Cz.:
- - przekroczył wydatki o charakterze reprezentacyjnym o kwotę [...] zł.,
- - zawyżył koszty uzyskania przychodu o naliczone w kwocie [...] zł odpisy amortyzacyjne od zestawu komputerowego,
- - zaliczył do kosztów uzyskania przychodów fakturę VAT o nr. [...] z dnia [...] grudnia 2001r., wystawioną przez firmę "A" Sp. z o.o. w G. za sprzedaż różną w kwocie netto [...]zł z adnotacją "Rabat 7% od obrotów za okres 1-11. 2001r",
- - zaliczył do kosztów uzyskania przychodów łącznie kwotę [...] zł za usługi konsultingowe i doradztwo w zakresie przekształcenia firmy oraz za wykonanie opracowania pt. "Mała przedsiębiorczość w Polsce w dziedzinie handlu wewnętrznego", które wykonywało Towarzystwo B SA w K. W odwołaniu od powyższej decyzji A. i J. Cz. zarzucili jej naruszenie art. 24 a § 1, art. 122, art. 187 §1 oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, a także art. 22 ust.1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Odwołujący wnieśli o uchylenie decyzji w części dotyczącej wymiary podatku z tytułu zakwestionowania bonusu udzielonego przez firmę "C " firmie "A".
Zdaniem podatników kontrolujący wadliwie ustalił stan faktury, ponieważ oparł swoje stanowisko wyłącznie na analizie posiadanej dokumentacji. Organ przywiązał zasadniczą wagę do słowa "rabat" użytego w oświadczeniu firmy "C" z [...] grudnia 2001r. oraz na fakturze VAT z [...] grudnia 2001r, a także do sposobu udokumentowania tej czynności w księdze przychodów i rozchodów firmy "C".
Skarżący podkreślili,że w celu zachęcenia firmy "A" do zwiększenia zamówień w firmie "C", uzgodnione zostało, iż jeżeli firma "A" dokona zakupów na określoną kwotę, przyznane jej zostanie wynagrodzenie w wysokości 7%. Kwota wypłaconego wynagrodzenia została zaliczona w firmie "C" do kosztów uzyskania przychodu za rok 2001.Zgodnie z art. 22 ust.1 ustawy "kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23". Jako, że w rozważanej sytuacji nie zachodzi przypadek przewidziany w art. 23, należy się zastanowić, czy poniesiony przez firmę "C" koszt wypłaty tego bonusu ma związek z przychodem z punktu widzenia tego przepisu, biorąc zwłaszcza pod uwagę stanowisko wyrażone w decyzji Dyrektora UKS, według którego "w związku z niewłaściwie udokumentowaną korektą, wydatku w kwocie [...] zł nie można uznać za koszt uzyskania przychodów w rozumieniu art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych". Poniesione przez firmą "C" koszty mają, w świetle art. 22 ust. 1 bezpośredni związek z przychodem. Niewątpliwym jest, iż:
- a) firma "C" poniosła koszt, poprzez wypłacenie firmie "A" wynagrodzenia w związku z osiągnięciem przez tę firmę uzgodnionego poziomu obrotów,
- b) wynagrodzenie wypłacone firmie "A" na podstawie przedłożonej faktury VAT nr [...] z dnia [...] grudnia 2001r. było związane wprost z przychodami uzyskiwanymi w tym właśnie roku.
- c) Właśnie takie uzgodnienie z kontrahentem powodowało, że lokował on swoje zamówienia w firmie "C" a nie u kontrahentów, co z kolei generowało przychody. Zatem kwota wypłaconego wynagrodzenia była założonym kosztem, który był wkalkulowany w prowadzoną działalność i w koszty tej działalności, a celem który przyświecał podjęciu decyzji o takim właśnie ułożeniu stosunków z kontrahentem, było maksymalizowanie przychodów ze sprzedaży usług na jego rzecz. Tym samym kwota wypłaconego bonusu stanowi koszt uzyskania przychodów w firmie "C" w rozumieniu art. 22 ust. 1 Ustawy, natomiast fakt jej błędnego udokumentowania nie niweczy samego faktu poniesienia wydatku, jeśli wydatek ten służy osiągnięciu przychodu przez firmę "C".
Decyzją z dnia [..]. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej.
Organ wyjaśnił, że w sprawie nie miał zastosowania przepis art. 24a § 1 Ordynacji podatkowej. Spór sprowadza się bowiem do określenia charakteru dokonanej czynności prawnej, nazwanej przez stronę skarżącą bonusem, a która w ocenie organów polegała na udzieleniu rabatu.
Ponadto organ odwoławczy zwrócił uwagę, że użyty w art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zwrot "w celu" oznacza, że aby określony wydatek można było uważać za koszt uzyskania przychodu z prowadzonej działalności gospodarczej, między tym wydatkiem a osiągnięciem przychodu musi zachodzić związek tego typu, że poniesienie wydatku ma wpływ na powstanie lub zwiększenie przychodu bądź funkcjonowanie źródła przychodu. Istotnym elementem przy ocenie prawnej poniesionych przez podatnika jest ocena kosztów pod kątem udowodnienia jego poniesienia.
W niniejszej sprawie strona nie wykazała, że wydatek w kwocie [...] zł dotyczył udzielonej premii pieniężnej, a nie rabatu.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu J. i A.Cz. zarzucili decyzji organu odwoławczego:
- - naruszenie art. 24 a Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym organy, dokonując ustalenia treści czynności prawnej, uwzględniają zgodny zamiar stron i cel czynności, a nie tylko dosłowne brzmienie oświadczeń woli złożonych przez strony czynności,
- - wydanie decyzji bez podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 122 Ordynacji),
- - nierozpatrzenie w wyczerpujący sposób całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 Ordynacji),
- - brak uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji (art. 210 § 4 Ordynacji).
Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W niniejszej sprawie skarga okazała się bezzasadna.
Odnośnie zarzutu naruszenia art. 24 a Ordynacji podatkowej, to należy zauważyć, że przepis ten został wprowadzony do ustawy z dniem 1 stycznia 2003r. przez art. 1 pkt 18 ustawy z dnia 12 września 2002r. (Dz. U. Nr.169, poz. 1387). W okolicznościach przedmiotowej sprawy nie był on podstawą wydania zaskarżonej decyzji, ani decyzji organu I instancji.
W ocenie Sądu istota sporu między skarżącymi, a organami sprowadza się do określenia charakteru czynności prawnej nazywanej bonusem, bądź rabatem.
Według definicji słownikowej "bonus" to dodatkowe wynagrodzenie, premia, nagroda ("Wielki słownik wyrazów obcych", Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005r, str.170).
Natomiast "rabat" to zniżka, ustępstwo procentowe od ustalonych cen towaru, głównie na rzecz nabywców płacących gotówką, kupujących dużą ilość towaru jednorazowo lub w określonym czasie ("Słownik języka polskiego" Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 1993r., t.3, str.5).
Wobec powyższego o charakterze konkretnego świadczenia decydują postanowienia umowy, czyli zgodny zamiar stron, a nie nazwa czynności prawnej.
W aktach administracyjnych znajdują się:
- - oświadczenie z dnia [...] grudnia 2001r. podpisane przez A.Cz. (k. [...]). Z treści pisma wynika, że firma "C- Cz. Transport" udziela firmie "A" Sp. z o.o. z G. rabatu w wysokości z obrotu za rok 2001 w wyniku negocjacji na 3-letnią wyłączność na usługi transportowe. Składający oświadczenie zwraca się jednocześnie do kontrahenta z prośbą o wystawienie faktury w grudniu po zliczeniu całości obrotu.
- - faktura z dnia [...] grudnia 2001r. opiewająca na kwotę [...] zł, wystawiona przez "A "(k. [...]),
- - wyjaśnienia skarżących z dnia [...] września 2003r., [...] października 2003r. i [...] grudnia 2003r (k. [...]-[...], [...]-[...], [...]-[...]), w których oświadczają, że intencją stron było udzielenie firmie "A" bonusu.
Jednocześnie brak w aktach dokumentu np. umowy, która regulowałaby prawa i obowiązki kontrahentów w zakresie wykonywania międzynarodowych przewozów drogowych w roku 2001.
W tych okolicznościach, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego organy prawidłowo uznały, że wydatek w kwocie [...] zł dotyczył rabatu udzielonego firmie "A" w wysokości 7%.
Tak więc na znajdują podstaw zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej.
Decyzja organu odwoławczego nie naruszyła również art. 210 § 4 Ordynacji. Organ wyjaśnił, że art. 22 ust.1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, definiując pojęcie kosztów uzyskania przychodów używa zwrotu "w celu osiągnięcia przychodów". Wprawdzie podatnik ma prawo zaliczyć od kosztów wszelkie poniesione przez siebie wydatki, ale na nim ciąży obowiązek wykazania związku tychże wydatków z prowadzoną działalnością. Wykazanie zaś powyższego związku opiera się na dowodach. W przedmiotowej sprawie strona skarżąca nie przedstawiła żadnego dowodu, poza oświadczeniem o zamiarze udzielenia premii pieniężnej (bonusu).
W tych okolicznościach Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
/-/ K. Pawlicki /-/ S. Zapalska /-/ W.Zygmont
AA