Uzasadnienie
Naczelnik Urzędu Skarbowego w J. wydał w dniu [...] stycznia 2010r. postanowienie nr [...] adresowane do J.T. i H.T., w którym:
- - na podstawie art. 165 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 8 poz. 60 z 2005r. z późn. zm./ postanowił wszcząć z urzędu w stosunku do J.T. i H.T. postępowanie w sprawie ustalenia zobowiązania w podatku od nabycia praw do spadku po zmarłej w dniu 21 lutego 2000r. B.T.,
- - na podstawie art. 166§ 1 Ordynacji podatkowej postanowił połączyć wszczęte postępowania i w powyższej sprawie prowadzić jedno postępowanie.
W uzasadnieniu powyższego postanowienie, zawarto zostało pouczenie, że orzeczenie w przedmiocie wszczęcia postępowania nie podlega zaskarżeniu, natomiast na orzeczenie w przedmiocie połączenia spraw i prowadzenia jednego postępowania służy zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w R.,, wnoszone za pośrednictwem organu I instancji, w terminie 7 dni od dnia otrzymania tegoż postanowienia / art. 166 § 2 w związku z art. 236 Ordynacji podatkowej/.
Opisane wyżej postanowienie z dnia [...] stycznia 2010r. doręczone zostało H.T. w dniu [...] lutego 2010r., natomiast w dniu [...] maja 2010r. w siedzibie organu I instancji H.T. złożył od niego zażalenie /"odwołanie"/.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2010r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w R. stwierdził, że przedmiotowe zażalenie złożone zostało z uchybieniem terminu do jego wniesienia określonym w art. 223 § 2 pkt. 1 Ordynacji podatkowej.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Dyrektor Izby Skarbowej powołał art. 216, art. 228 § 1 pkt.2, art. 236 § 2 Ordynacji podatkowej, a w uzasadnieniu wskazał, że skoro przedmiotowe postanowienie doręczone zostało H.T. w dniu 4 lutego 2010r., to termin do wniesienia zażalenia upływał z dniem 12 lutego 2010r.. Zażalenie wniesione zostało w dniu 12 maja 2010r., więc niewątpliwie po upływie terminu.
H.T. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w R. skargę na opisane wyżej postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w R..
W skardze zarzucił, że interpretacja prawa przyjęta w przedmiotowym postanowieniu cechuje się brakiem logiki, konsekwencji i ścisłości, zaś postanowienie organu I instancji zawiera sprzeczne i wzajemnie wykluczające się informacje. Postanowienie o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego powinno skutkować ustalenie, czy podatek jest należny, a w niniejszej sprawie te ustalenia są wadliwe i sprzeczne z prawem. Postanowienie to / organu I instancji/ zawiera sprzeczne informacje co do dopuszczalności jego zaskarżenia, z kolei w postanowieniu organu II instancji zawarta została informacja o terminie do wniesienia zażalenia.
Ponadto w skardze skarżący podniósł różnego rodzaju zarzuty co do kwestii daty powstania obowiązku podatkowego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w R. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Rozpoznając wniesioną skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 poz. 1269 z późn. zm./ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działania organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Dokonując takiej kontroli sąd administracyjny ocenia zgodność aktów /między innymi postanowień/ wydawanych przez te organy z przepisami prawa materialnego i procesowego. W ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm./ - powoływanej dalej jako ppsa- ustawodawca zakreślił ramy tej kontroli poprzez wskazanie, że sąd administracyjny I instancji rozstrzyga "w granicach danej sprawy" i nie jest przy tym związany ani zarzutami podniesionym w skardze do sądu, ani zawartymi w niej wnioskami, ani też podstawą prawną powołaną w tej skardze /art. 134/.
Rozstrzyganie w granicach danej sprawy oznacza, że sąd kontroluje rozstrzygnięcie organu administracji publicznej jakie zapadło w tej sprawie i zostało zaskarżone; na podstawie art. 135 ppsa kontroluje także inne, niezaskarżone akty zapadłe w danej sprawie, jeżeli jest to niezbędne do końcowego załatwienia sprawy.
W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia i kontroli tut. Sądu, jest rozstrzygnięcie procesowe organu, a mianowicie omówione wyżej postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w R. z dnia [...] lipca 2010r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie organu I instancji z dnia [...] stycznia 2010r.
W związku z powyższym, przede wszystkim zauważyć należy, że w przedmiotowym postanowieniu organu I instancji zawarte zostało prawidłowe pouczenie - zgodne z art. 236 § 2 pkt.1, art. 223 § 1 w związku z art. 239 i art. 220 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 8 poz. 60 z 2005r. z późn. zm./ - powoływanej dalej jako Ordynacja podatkowa - co do trybu i terminu wniesienia zażalenia tj. do organu odwoławczego za pośrednictwem organu I instancji, w terminie 7 dni od dnia otrzymania postanowienia.
Jak wskazano wyżej, przedmiotowe postanowienie organu I instancji z dnia [....]stycznia 2010r. doręczone zostało H.T. w dniu 4 lutego 2010r. a więc termin do wniesienia zażalenia upływał z dniem 11 lutego 2010r., natomiast zażalenie wniesione zostało w dniu 12 maja 2010r. /złożone osobiście w organie I instancji/.
Zgodnie z art. 228 § 1 w związku z art. 239 Ordynacji podatkowej, organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia, a skoro zażalenie wniesione zostało niewątpliwie po upływie terminu określonego ustawowo, to organ odwoławczy zasadnie wydał postanowienie stwierdzające uchybienie temuż terminowi.
W uwzględnieniu naprowadzonych wyżej okoliczności, zaskarżone postanowienie jest zgodne z obowiązującymi przepisami i wobec powyższego skarga, jako nieuzasadniona, podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ppsa.
O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu /tj. zastępstwa procesowego przez wyznaczonego pełnomocnika – adwokata – orzeczono na podstawie § 18 ust.1 pkt.1 lit. c w związku z § 2 ust.3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu /Dz.U. nr 163 poz. 1348 z późn. zm./.