Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia (...) maja 2006 r. Nr (...) Prezydent Miasta M. na podstawie art. 262 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. 1997 r. Nr 137 poz. 926 z późn. zm.) zwanej dalej jako Ordynacja podatkowa, nałożył na J. M. karę porządkową w kwocie 400zł, z uwagi na kolejną bezzasadną odmowę okazania przedmiotu oględzin tj. nieruchomości budynkowej, w prowadzonym postępowaniu podatkowym w sprawie podatku od tej nieruchomości. W postanowieniu organ podatkowy zawarł pouczenie o możliwości złożeniu zażalenia, w terminie 7 dni o doręczenia postanowienia.
Postanowienie powyższe zostało doręczona stronie dnia 22 czerwca 2006 roku w trybie doręczenia zastępczego(art. 150 Ordynacji podatkowej), albowiem wystąpiła niemożność doręczenia tego pisma w trybie art. 148 § 1 lub 149 Ordynacji podatkowej. Wynika to z faktu dwukrotnego awizowania tj. w dniu 7 czerwca 2006r. i w dniu 16 czerwca 2006r. J. M. nie odebrał tego postanowienia mimo dwukrotnego awizowania i mimo, że przebywał w M. w dniu 12 czerwca 2006r. (wizyta w Urzędzie Miejskim, gdzie powziął wiadomość o istnieniu tej przesyłki i konieczności jej odbioru).
Od postanowienia tego J. M. pismem z dnia 24 lipca 2006r. wniósł zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego na sposób wymierzenia kary porządkowej. Zarzucił, że organ podatkowy nie dał mu szansy zajęcia stanowiska dotyczącego tej kary, o której on oficjalnie nie wie, gdyż od dnia 23.05.2006r. tj. dnia powiadomienia organu podatkowego, o kontakcie z nim tylko telefonicznie, żadnej korespondencji nie otrzymał. Mimo wizyty w Urzędzie Miejskim w dniu 12.06.2006r. nie uzyskał też informacji o korespondencji do niego kierowanej przez Urząd.
W tym stanie rzeczy Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem dnia (...) sierpnia 2006r., Nr (...), działając na podstawie przepisu art.228 § 1 pkt 2 i art. 216 Ordynacji podatkowej stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia zażalenia od opisanego wyżej postanowienia. W uzasadnieniu ww. postanowienia podniesiono, iż stosownie do treści art. 236 § 2 Ordynacji podatkowej, zażalenie winno być wniesione w terminie 7 dni licząc od daty doręczenia stronie postanowienia. Skoro postanowienie doręczono stronie dnia 22 czerwca 2006r., a zażalenie od niego strona złożyła w dniu 24 lipca 2006r., to tym samym uchybiła ustawowemu 7-dniowemu terminowi do jego wniesienia, którego ostatnim dniem był dzień 29 czerwca 2006r.
W związku z tym organ odwoławczy obowiązany był stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu podniesiono, że doręczenie zastępcze zaskarżonego postanowienia dokonane było prawidłowo i pociąga to za sobą wszelkie skutki prawne, w tym uchybienie terminu do złożenia zażalenia na to postanowienie, który upłynął w dniu 29 czerwca 2006r. Tego stanu nie zmienia informacja J. M. z dnia 23 maja 2006r. o wyłącznej możliwości kontaktu telefonicznego z jego osobą. Pismo to nie stanowi informacji o zmianie adresu, skutkiem czego organ podatkowy miałby obowiązek doręczać korespondencję na nowy wskazany adres, co wynika z art. 146 Ordynacji podatkowej. Ustosunkowując się do zarzutu podatnika, iż pismo mógł otrzymać w trakcie wizyty w siedzibie organu podatkowego w dniu 12 czerwca 2006r., organ odwoławczy podkreślił, iż z treści art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej wynika, ze mieszkanie osoby fizycznej jest zasadniczym miejscem doręczania pism, a doręczenie pisma w siedzibie organu podatkowego jest wyjątkiem od zasady.
W sprawie nie zaistniały okoliczności, które uzasadniały by złamanie tej reguły. W sprawie nie doszło też do naruszenia art. 121 §2 Ordynacji podatkowej, gdyż podatnik posiadał wiedzę na temat konieczności odbioru zaskarżonego postanowienia z placówki pocztowej, co najmniej z dwóch źródeł - awiza i informacji pracownika organu podatkowego. Czynności tej jednak nie dokonał, powodując uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, a organom podatkowym nie przedstawił przyczyn dla których zaniechał tego obowiązku.
Postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego J. M. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, zarzucając iż uzasadnienie postanowienia jest niezgodne z prawdą, w szczególności co do jego wizyty w Urzędzie Miejskim w M.. Podnosił, iż będąc w dniu 12 czerwca 2006 r.w tym Urzędzie domagał się od okazania mu korespondencji jego dotyczącej, czego dowodem jest pismo z dnia 19 czerwca 2006r. Ponadto usprawiedliwiał chorobą matki, swoją nieobecność w wyznaczonym przez organ podatkowy terminie oględzin nieruchomości, która miała być opodatkowana podatkiem od nieruchomości. Podnosił też kwestie jego zdaniem nieuczciwości urzędników samorządowych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Podkreśliło również, że nie zostało wniesione podanie o przywrócenie zaniedbanego terminu.
Skarżący pismem z dnia 7.03.2007r. skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wystąpił z wnioskiem o uzyskanie przez Sąd informacji z Przychodni Zdrowia Psychicznego w M. o chorobie jego matki, którą to w okresie niemożności pobrania przesyłki pocztowej musiał się opiekować, stad też powiadomił Urząd o kontakcie z nim telefonicznym.
Pełnomocnik Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rozprawie ustosunkowując się do tegoż wniosku wniósł o jego nieuwzględnienie, gdyż zmierza on do przedłużenia postępowania, a wnioskowana informacja nie miałaby wpływu na rozstrzygniecie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje
Stosownie do treści art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1270) zwanej dalej jako p.p.s.a, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga jest nieuzasadniona, gdyż przeprowadzona kontrola zaskarżonego postanowienia nie wykazała niezgodności kwestionowanego rozstrzygnięcia z prawem. Zgodnie z treścią dyspozycji art. 236 § 2 pkt.1 Ordynacji podatkowej, zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że postanowienie organu podatkowego I instancji zostało doręczone skarżącemu w dnia 22 czerwca 2006r. w trybie doręczenia zastępczego na mocy art. 150 Ordynacji podatkowej, z uwagi na niemożność doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 §1 lub art. 149 Ordynacji podatkowej. Tak więc termin do wniesienia zażalenia upłynął w dniu 29 czerwca 2006r. Skarżący złożył zażalenie do organu odwoławczego dopiero w dniu 24 lipca 2006r., uchybiając tym samym 7 -dniowemu terminowi do jego wniesienia. W ocenie Sądu doręczenie zastępcze dokonane było prawidłowo i pociągnęło za sobą wszelkie skutki prawne. Stanowiąc w art. 148 §2 o możliwości doręczenia pism osobie fizycznej po miejscem zamieszkania lub miejscem pracy, Ordynacja podatkowa bynajmniej nie upoważnia do dowolnego wyboru miejsca, w którym pismo osobie fizycznej zostanie doręczone. Zawarte w art. 148 §1 tejże ustawy sformułowanie "doręcza się" nakłada na organ podatkowy obowiązek doręczenia pisma osobie fizycznej we wskazanych alternatywnie w tym przepisie miejscach, innych niż miejsce siedziby organu podatkowego, co oznacza konieczność przesłania pisma przez pocztę lub w inny sposób (por. wyrok NSA sygn. SA/Sz 2392/2001, LexPolonica).
Na gruncie art. 148 Ordynacji podatkowej doktryna wyróżnia podstawowe i dodatkowe miejsca doręczeń. Podstawowym miejscem doręczania pism osobie fizycznej jest jej miejsce zamieszkania lub miejsce pracy (art. 148 § 1). Miejscem dodatkowym zgodnie z art. 148 §2 jest między innymi siedziba organu podatkowego. Jak wynika z akt sprawy, organ podatkowy przesłał przez pocztę postanowienie z dnia [...].05.2006r. celem jego doręczenia skarżącemu w miejscu zamieszkania, na kilka dni przed dniem, w którym skarżący przyszedł do siedziby organu podatkowego, dysponując zresztą awizem z poczty o tej przesyłce, (w urzędzie został on dodatkowo pouczony o wysłaniu przez organ podatkowy pisma). Nie zachodziła więc konieczność korzystania przez organ z dodatkowego miejsca doręczeń, a skarżący winien był jedynie odebrać z poczty to pismo. Słusznie też stwierdził organ odwoławczy, że informacja skarżącego z dnia 23 maja 2006r. o wyłącznej możliwości kontaktu telefonicznego z jego osobą, nie stanowiła informacji w trybie art. 146 Ordynacji podatkowej i organ podatkowy obowiązany był doręczać korespondencje na adres dotychczas wskazany przez podatnika(także w tym piśmie).
W ocenie Sądu doręczenia dokonano zgodnie z cyt. wyżej przepisami Ordynacji podatkowej, czyli było ono skuteczne. Jeżeli skarżący był nieobecny w miejscu zamieszkania od dnia 23 maja 2006r, choć nie wynika to z treści tego pisma (nie zawiera ono żadnego uzasadnienia), to mógł starać się wykazać brak zawinienia w dochowaniu terminu. Skarżący w złożonym zażaleniu do organu odwoławczego nie wyjaśnił przyczyn niedotrzymania terminu do wniesienia zażalenia i nie wniósł o jego przywrócenie.
Sąd po myśli art. 106 § 3 p.p.s.a. nie uwzględnił wniosku skarżącego o przeprowadzenie przez Sąd dowodu z informacji w Przychodni Zdrowia Psychicznego w Mielcu na okoliczność choroby jego matki.
Informacja taka nie mogłaby być przydatna dla oceny legalności zaskarżonego postanowienia. Z istoty sądowej kontroli administracji wynika, że Sąd orzeka wedle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego postanowienia (art. 133 p.p.s.a.) Jak wynika z akt sprawy skarżący w trakcie postępowania podatkowego nigdy nie podnosił takiej okoliczności na uzasadnienie i usprawiedliwienie nie możności doręczenia mu pism w sposób wskazany w art. 148 §1 lub art. 149 Ordynacji podatkowej. Dlatego też informacja taka nie jest niezbędna do wyjaśnienia istoty sprawy tj. wyjaśnienia czy organ odwoławczy był uprawniony wydać zaskarżone postanowienie.
W tym stanie rzeczy należy przyjąć, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnobrzegu działając na podstawie przepisów art. 228 § 1 pkt 2 i art. 216 Ordynacji podatkowej, wydało w pełni zasadne postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Sąd podkreśla, że stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia zażalenia nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde nawet nieznaczne, przekroczenie terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie(por. wyrok NSA z dnia 6.06.2003r. sygn. akt SA/Bk 271/2003).
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i dlatego skargę jako nieuzasadnioną oddalił po myśli art. 151 p.p.s.a.