Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 26 stycznia 2010 r. (sygn. I SA/Rz 924/09) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie (WSA) oddalił skargę A.W. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przedmiocie przywrócenia terminu do usunięcia braków we wniosku o przyznanie renty strukturalnej. Skarżąca zwróciła się z wnioskiem o ustanowienie adwokata celem sporządzenia skargi kasacyjnej argumentując, że jest osobą starszą, chorą, samotną, bez żadnego bieżącego dochodu. W dalszej części uzasadnienia skarżąca skupiła się na swoim stanie zdrowia i trudnej sytuacji.
Jako majątek zadeklarowała dom o pow. 85 m², nieruchomość rolną – 3,27 ha i budynki gospodarskie: stodołę, oborę oraz garaż. Oświadczyła także, że nie uzyskuje żadnych dochodów.
Przed przystąpieniem do oceny merytorycznej wniosku należy wskazać, że WSA postanowieniem z dnia 9 czerwca 2008 r., sygn. I SA/Rz 317/08, zgodnie z wnioskiem z dnia 4.04.2008 r., przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając ją od kosztów sądowych w całości, zaś kolejny wniosek dotyczy ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. W takiej sytuacji składane kolejno po sobie wnioski w tej samej sprawie: o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, należy potraktować jako żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym i rozważyć w kontekście przesłanek określonych w tym zakresie, to jest zawartych w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwaną P.p.s.a.. Dodać należy także, że rozpoznając wniosek skarżącej, posiłkowano się zgromadzoną w aktach administracyjnych dokumentacją lekarską i oświadczeniami składanymi w postępowaniu administracyjnym
Referendarz sądowy zważył, co następuje
Zgodnie z wyżej powołanym przepisem przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania przed sądem administracyjnym. Oznacza to, że okoliczności na które powołuje się wnioskodawca muszą stwarzać stan pewności co do tego, że nie ma on realnych możliwości pokrycia kosztów postępowania. Przyjmuje się, że tylko ten, kto nawet przy najdalej idących wysiłkach nie jest w stanie zdobyć jakichkolwiek środków pieniężnych, może liczyć na uwzględnienie takiego wniosku. Okoliczności braku środków powinny być uprawdopodobnione w sposób nie budzący wątpliwości, ponieważ zwolnienie od ponoszenia ciężaru postępowania sądowego stanowi w istocie przerzucenie tego ciężaru na współobywateli.
Skarżąca podała, że aktualnie nie posiada źródła dochodów w postaci świadczenia z tytułu renty lub emerytury wypłacanych przez jakikolwiek organ do tego uprawniony. Nie może także ciężko pracować w gospodarstwie z uwagi na stan zdrowia (zgodnie z treścią zaświadczenia lekarskiego). Dotychczas utrzymywała się z oszczędności zgromadzonych przez rodziców, przekazanych jej jako jedynej córce (pismo z dnia 26.04.2008 r., k. 61). Okoliczności te WSA uznał za wiarygodne i kwalifikujące skarżącą jako osobę, której w takiej sytuacji przysługuje zwolnienie od kosztów sądowych.
Przy rozpoznaniu wniosku skarżącej, w całokształcie materiału zalegającego w aktach sprawy, w tym na podstawie treści formułowanych przez skarżącą pism, nie może ujść uwadze także to, że brak profesjonalnej pomocy prawnej może pozbawić skarżącą możliwości obrony swoich praw. Udział profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym staje się konieczny w sytuacji, gdy strona dąży do wniesienia środka odwoławczego- skargi kasacyjnej- a na takim etapie pozostaje sprawa skarżącej. Ta okoliczność koresponduje z oceną możliwości finansowych skarżącej i dlatego na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.