Uzasadnienie
Skarżąca K. P. w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie w wysokości [...] zł, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z mężem R. P., wraz z mężem ma na utrzymaniu czworo dzieci w wieku [...] lat.
Jedynym źródłem utrzymania rodziny jest dochód z gospodarstwa rolnego skarżącej. K. P. oświadczyła, że w 2012 roku uzyskiwała z tego tytułu kwotę [...] zł brutto miesięcznie. Co do męża, podała, że źródłem jego utrzymania jest działalność gospodarcza (działy specjalne produkcji rolnej) w zakresie hodowli zwierząt futerkowych, w 2013 roku nie uzyskał dochodów ("produkcja w toku" – pkt 10 formularza PPF). Oświadczyła też, że w jej małżeństwie istnieje ustrój rozdzielności majątkowej.
Skarżąca podała, że posiada dom o powierzchni [...] m², nieruchomość rolna stanowi obszar [...] ha. Nadto posiada nieruchomość zabudowaną o powierzchni [...] ha. Wnioskodawczyni wyjaśniła, że grunty, na których prowadzona jest działalność rolnicza tylko w niewielkiej części ([...]ha) stanowi jej własność, pozostałe grunty dzierżawi od [...] i [...].
Posiadane przez skarżącą maszyny rolnicze (ciągnik, prasa, kosiarka, itd.) są objęte kredytem inwestycyjnym i obciążone zastawem rejestrowym. Skarżąca wskazała w uzasadnieniu wniosku na długotrwałe (od 2002 r.) obciążenia kredytami gotówkowymi i inwestycyjnymi, których spłata jest uzależniona od wpływu dopłat. Ich brak zdecydowanie pogarsza sytuację finansową gospodarstwa.
Przedstawione wyżej oświadczenie skarżącej okazało się niewystarczające do oceny jej rzeczywistej sytuacji majątkowej oraz możliwości płatniczych, dlatego wezwaniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 5 grudnia 2013 r. skarżąca została zobowiązana do nadesłania dodatkowych dokumentów i oświadczeń. Powyższe zobowiązanie obejmowało: decyzję ustalającą K. P. zobowiązanie podatkowe w podatkach lokalnych (podatek od nieruchomości, podatek rolny, leśny) na 2013 rok; decyzję ustalającą R P. zobowiązanie podatkowe w podatkach lokalnych (podatek od nieruchomości, podatek rolny, leśny) na 2013 rok; dodatkowe oświadczenie skarżącej o powierzchni wszystkich posiadanych aktualnie - przez skarżącą i męża skarżącej - nieruchomości (własnych i dzierżawionych); zaświadczenie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR o wysokości wypłaconych skarżącej w roku 2012 i 2013 środków pieniężnych z tytułu dopłat; zeznanie podatkowe męża skarżącej o wysokości dochodów uzyskanych w 2012 roku (w tym, z działalności rolniczej - działy specjalne produkcji rolnej); dokumenty potwierdzających wysokość przychodów i kosztów prowadzonej przez męża skarżącej działalności rolniczej za okres ostatnich trzech miesięcy; wyciągi z rachunków bankowych skarżącej za okres od 1 października 2013 r. do 30 listopada 2013 r.; wyciągi z rachunków bankowych męża skarżącej za okres od 1 października 2013 r. do 30 listopada 2013 r.; wykaz miesięcznych wydatków na utrzymanie siebie i rodziny za okres ostatnich trzech miesięcy; wykaz aktualnych zobowiązań skarżącej oraz męża skarżącej z tytułu kredytów, ze wskazaniem wysokości miesięcznych rat kredytowych.
W ww. wezwaniu wyznaczono czternastodniowy termin, pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie dokumentów i oświadczeń znajdujących się w aktach sprawy.
Wezwanie to zostało doręczone skarżącej w trybie art. 73 p.p.s.a. (tzw. fikcja doręczenia) z dniem 23 grudnia 2013 r. Przesyłka zawierająca ww. wezwanie, kierowana na podany w skardze (oraz na formularzu PPF) adres skarżącej, została dwukrotnie awizowana (w dniach 9 i 17 grudnia 2013 r.) i zwrócona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w dniu 27 grudnia 2013 r. z adnotacją: "nie podjęto terminie".
Wyznaczony tym wezwaniem 14-dniowy termin upłynął zatem bezskutecznie 7 stycznia 2014 r.
We wskazanym terminie, ani dotychczas, skarżąca nie przedłożyła wymaganych dokumentów i oświadczeń.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata (art. 245 § 2 p.p.s.a.) – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie od tego obowiązku uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku. Jedynym kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest bowiem kryterium finansowe (por. postanowienie NSA z 27 września 2011 r. sygn. akt II GZ 434/11 oraz z 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I GZ 1/10, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl).
Podnieść też należy, że opłaty sądowe, stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienie od ponoszenia tego rodzaju danin stanowi odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Dlatego też mogą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli (por.: M. Niezgódka – Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 594).
Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy powinno wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu (referendarza sądowego) natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności.
Zdaniem referendarza, skarżąca nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W formularzu skarżąca wskazała źródła utrzymania (swoje i męża), jednak nie podała wysokości aktualnych dochodów, nie podała też dokładnej powierzchni wszystkich posiadanych nieruchomości i wysokości otrzymywanych dopłat.
W złożonym oświadczeniu nie podała też wysokości ponoszonych wydatków na utrzymanie siebie i rodziny oraz na spłatę kredytów.
Powyższe ogólnikowe oświadczenia były niewystarczające do oceny jaka jest rzeczywista sytuacja finansowa skarżącej i jakie są jej możliwości płatnicze. Dlatego została wezwana w piśmie z dnia 5 grudnia 2013 r. do nadesłania ww. dokumentów i oświadczeń, które miały uzupełnić dotychczasowe dane. Stosownie bowiem do art. 255 p.p.s.a. jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Oceniając wniosek skarżącej, należy stwierdzić, że jak dotychczas nie przedstawiła ona wymaganych informacji, istotnych dla oceny jej możliwości płatniczych w niniejszej sprawie.
W świetle powyższych uwag, należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie skarżąca nie wykazała w sposób należyty, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Mając to na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji.