Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 9 lutego 2015 r. sygn. akt I SA/Sz 1471/14 referendarz sądowy WSA w Szczecinie zwolnił skarżącą od wpisu od skargi, wynoszącego w sprawie [...] zł.
Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2015 r. sygn. akt I SA/Sz 1471/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie [...] zł (pkt 1) oraz odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty kancelaryjnej w kwocie [...] zł (pkt 2).
Sąd ustalił wówczas, że sytuacja finansowa skarżącej nie była na tyle trudna aby uniemożliwiała poniesienie wskazanej opłaty kancelaryjnej w kwocie [...] zł. Jak bowiem wynikało z akt sprawy, skarżąca miała zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Posiadała również stałe źródło dochodu które otrzymuje pracując w N. jako pracownik socjalny. Z zaświadczenia wynikało, że wynagrodzenie netto skarżącej w miesiącu maju wyniosło [...], natomiast w miesiącu czerwcu [...], co w przeliczeniu na złote według kursu z dnia 22 lipca 2015 r. wyniosło około [...]. Zatem średnie wynagrodzenie miesięczne skarżącej w okresie czterech miesięcy (dwa miesiące pracy, dwa miesiące bez zarobków) wynosiło około [...]. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem. Nadto, skarżącą wspiera finansowo syn.
Wysokość wydatków ponoszonych przez skarżącą (wraz z mężem) na utrzymanie gospodarstwa domowego wynosiła [...], w tym [...] na spłatę zobowiązań kredytowych.
W ocenie Sądu, dokonując zestawienia pomiędzy wysokością opłaty kancelaryjnej a przedstawioną sytuacją majątkową skarżącej nie dało się stwierdzić, aby skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść wymaganej opłaty w kwocie [...] zł. Wygospodarowanie takiej kwoty nie będzie stanowiło dla skarżącej wydatku zagrażającego zaspokojeniu podstawowych potrzeb życiowych.
Następnie, w odpowiedzi na kolejne wezwanie Sądu do uiszczenia ww. opłaty kancelaryjnej w wysokości [...] zł, skarżąca, reprezentowana przez doradcę podatkowego, złożyła wniosek o zwolnienie od tej opłaty. W uzasadnieniu wniosku powołała się na zwolnienie męża skarżącej od takiej opłaty w sprawie I SA/Sz 883/16.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem; źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę skarżącej w wysokości ok. [...] zł netto oraz renta męża skarżącej w wysokości [...] zł. W odniesieniu do majątku oświadczyła, że małżonkowie posiadają spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego o powierzchni [...] m2, nie wykazała innych nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych oraz zgromadzonych oszczędności.
Skarżąca oświadczyła, że z uwagi na problemy zdrowotne jej mąż musiał zlikwidować działalność gospodarczą. Wobec skarżącej i jej małżonka toczy się obecnie postępowanie egzekucyjne dotyczące spornego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za 2010 r. w wysokości [...] zł, mąż skarżącej jest zadłużony w ZUS na kwotę główną ok. [...] zł, ponadto budżet domowy obciąża spłata zobowiązań kredytowych na łączną kwotę około [...] zł. Wydatki na utrzymanie mieszkania, wyżywienie, ubrania, transport i leczenie wynoszą łącznie ok. [...] zł. Skarżąca wskazała na kredyt odnawialny w wysokości [...] zł.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.
Skarżąca złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od opłaty kancelaryjnej (art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm..) - zwanej dalej p.p.s.a. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym jest zależne od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Przystępując do rozpoznania wniosku złożonego w niniejszym postępowaniu w pierwszej kolejności trzeba zwrócić uwagę, że w jego toku wydano już postanowienie w przedmiocie prawa pomocy (opisane wyżej postanowienie z 12 sierpnia 2015 r.) w związku z wnioskiem skarżącej o zwolnienie od ww. opłaty kancelaryjnej, które to postanowienie jest prawomocne.
Wobec powyższego złożony następnie wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie i dotyczącym tej samej opłaty kancelaryjnej w wysokości [...] zł podlega rozpoznaniu w trybie art. 165 p.p.s.a., zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Odstąpienie od oceny powziętej we wcześniejszym postanowieniu może zatem wchodzić w grę jedynie wtedy, gdy okoliczności stanowiące przesłankę danego rozstrzygnięcia uległy zmianie.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest bowiem pogląd, zgodnie z którym złożenie kolejnego wniosku o prawo pomocy w sprawie, w której uprzednio rozpoznawano już wniosek o tożsamym przedmiotowo zakresie i wydano prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy, powoduje konieczność dokonania jego oceny w trybie art. 165 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z dnia 8 maja 2007 r. o sygn. akt II FSK 649/06, LEX nr 927112; z dnia 3 lutego 2009 r. o sygn. akt I OZ 53/09, LEX nr 544984; z dnia 28 lipca 2009 r. o sygn. akt I FZ 252/09, LEX nr 552218 i z dnia 7 lutego 2011 r. o sygn. akt II FSK 2274/10, LEX nr 742349).
W związku z tym powołanie się w uzasadnieniu wniosku na zwolnienie męża skarżącej od opłaty kancelaryjnej w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 883/16, jest nieuzasadnione.
Przesłanką modyfikacji orzeczenia na podstawie powyższego przepisu jest zatem zmiana okoliczności sprawy, przez które przy rozpoznawaniu wniosku o prawo pomocy należy rozumieć dane dotyczące sytuacji rodzinnej, stanu majątkowego i dochodów wnioskującego o takie wsparcie. Te bowiem są decydujące w kontekście przyznania prawa pomocy. Chodzi więc o zmianę w zakresie okoliczności, w oparciu o które wydano poprzednie orzeczenie. Musi być ona przy tym na tyle istotna, aby uzasadniała modyfikację tego orzeczenia.
Skarżąca jest zobowiązana do uiszczenia tytułem opłaty kancelaryjnej w sprawie kwotę [...] zł.
Referendarz sądowy stwierdza mając na uwadze powyższe, że skarżąca nie wykazała w uzasadnieniu wniosku, że jej sytuacja finansowa uległa pogorszeniu.
Mając to na uwadze, nie znajdując podstaw do zmiany postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, na podstawie art. 165 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., należało orzec, jak w sentencji.