Uzasadnienie
Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu P i Miasta S siedzibą w Szczecinie, dalej "Kierownik ARiMR", wydał w dniu 13 grudnia 2006 r. decyzję, w której przyznał M K za rok 200 kwotę [...] zł płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych, dalej "płatności rolnośrodowiskowej". Decyzję wysłano na adres rolnika i uznano za doręczoną w trybie zastępczym Płatność przekazano na koto rolnika w dniu 23 lutego 2007 r.
Kierownik ARiMR wydał w dniu 26 marca 2007 r. postanowienie o wznowieniu postępowania zakończonego wydaniem decyzji w dniu 13 grudnia 2006 r.
Kierownik ARiMR wydał w dniu 25 lipca 2007 r. decyzję, w której uchylił własną decyzję z dnia 13 grudnia 2006 r. i przyznał rolnikowi płatność rolnośrodowiskową za rok 2006 w wysokości [...]zł. Decyzję doręczono na adres rolnika, podając w nawiasie nazwisko jego pełnomocnika.
Kierownik ARiMR sporządził w dniu 12 marca 2014 r. zawiadomienie skierowane do rolnika o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności rolnośrodowiskowej na podstawie decyzji z dnia 13 grudnia 2006 r.
Kierownik ARiMR wydał w dniu 7 lipca 2014 r. decyzję, w której ustalił rolnikowi kwotę nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowej w wysokości [...] zł. W uzasadnieniu organ wskazał na prawidłowość doręczenia własnych decyzji z dnia 13 grudnia 2006 r. i 25 lipca 2007 r. Jest to decyzja organu I instancji w niniejszej sprawie.
Rolnik złożył od niej odwołanie.
Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, dalej "Dyrektor ARiMR", wydał w dniu 7 grudnia 2014 r. decyzję, w której utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ wskazał na prawidłowość doręczenia decyzji Kierownik ARiMR z dnia 13 grudnia 2006 r. i 25 lipca 2007 r. Decyzję doręczono rolnikowi w dniu 20 października 2014 r. Jest to decyzja organu II instancji w niniejszej sprawie.
Rolnik złożył skargę na ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie.
Dyrektor ARiMR, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie.
Ponadto w sprawie rolnik złożył wniosek z dnia 21 sierpnia 2014 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika ARiMR z dnia 25 lipca 2007 r.
Dyrektor ARiMR wydał w dniu 1 grudnia 2014 r. postanowienie, w którym odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika ARiMR z dnia 25 lipca 2007 r. W uzasadnieniu organ podał, że zarówno decyzja Kierownika ARiMR z dnia 13 grudnia 2006 r., jak i decyzja z dnia 25 lipca 2007 r. nie weszły do obrotu, gdyż nie zostały doręczone rolnikowi w sposób prawidłowy. Rolnik ustanowił pełnomocnika, któremu organ I instancji winien doręczać decyzje, a nie wysyłać je bezpośrednio na adres rolnika. Dyrektor uznał, że skoro decyzja Kierownika ARIMR z dnia 25 lipca 2007 r. nie weszła do obrotu brak jest podstaw do stwierdzenia jej nieważności. Postanowienie doręczono rolnikowi w dniu 5 grudnia 2014 r.
Kierownik ARiMR wydał w dniu 3 grudnia 2014 r. decyzję, w której uchylił własną decyzję z dnia 13 grudnia 2006 r. i przyznał rolnikowi kwotę [...] zł tytułem płatności rolnośrodowiskowej za rok 2006.
Rolnik złożył do Sądu pismo z dnia 17 listopada 2014 r., w którym podniósł kwestię niedoręczenia mu decyzji Kierownika ARiMR ustalających płatność rolnośrodowiskową za rok 2006, wynikającą z postanowienia Dyrektora ARiMR z dnia 1 października 2014 r.
Rolnik złożył do Sądu pismo procesowe z dnia 22 kwietnia 2015 r., w którym poinformował o uchyleniu przez Dyrektora ARiMR decyzji Kierownika ARiMR z dnia 3 grudnia 2014 r.
Dyrektor ARiMR pismem procesowym z dnia 28 kwietnia 2015 r. poinformował, że w dniu 17 marca 2015 r. uchylił decyzję Kierownika ARiMR z dnia 3 grudnia 2014 r. oraz że w dniu 22 kwietnia 2015 r. Kierownik ARiMR wydał decyzję, w której przyznał rolnikowi płatność rolnośrodowiskową za rok 2006 w wysokości [...] zł. Organ wniósł o oddalenie skargi. Do pisma dołączył kopie ww. decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Stosownie do art. 8 Kpa, organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej.
Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie organ naruszył ww. przepisy. Dyrektor ARiMR, wydając w przeciągu kilku dni dwa orzeczenia dokonał w nich odmiennej oceny tych samych okoliczności. W zaskarżonej decyzji z dnia 7 grudnia 2014 r. stwierdził, że decyzje Kierownika ARiMR z dnia 13 grudnia 2006 r. i 25 lipca 2007 r. zostały doręczone rolnikowi prawidłowo, zaś w postanowieniu z dnia 1 grudnia 2014 r. stwierdził, że ww. decyzje nie weszły do obrotu na skutek nieprawidłowego ich doręczenia.
Zdaniem Sądu, organ nie może wszcząć postępowania z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2014 r., poz. 1438 ze zm.), dalej "ustawa o ARiMR", przed przyznaniem przez organ ARiMR rolnikowi płatności za dany rok. Kwestia wypłacenia kwoty danej płatności rolnikowi nie ma znaczenia w sytuacji, gdy organ nie wydał w tej kwestii stosownej decyzji. Decyzja organu I instancji, ustalająca płatność w odpowiedniej wysokości na dany rok konkretyzuje uprawnienia rolnika do jej otrzymania na podstawie złożonego wniosku, jak i jego prawo do złożenia odwołania od niej w przypadku, gdy nie zgadza się z organem. Zgodnie z art. 110 o.p., organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej.
Jak wynikało z akt, zarówno decyzja Kierownika z ARiMR z dnia 13 grudnia 2006 r. i z dnia 25 lipca 2007 r. nie weszły do obrotu prawnego, co skutkowało tym, że zarówno organu I i II instancji dotyczące nienależnie pobranej płatności zostały wydane przed wydaniem decyzji przez Kierownika ARiMR decyzji w przedmiocie przyznania ww. płatności rolnikowi za rok 2006. Skoro płatności nie przyznano nie sposób mówić, że była ona wypłacona w nadmiernej wysokości. Zdaniem Sądu, kwestia przyznania danej płatności winna być rozstrzygnięta decyzją ostateczną, gdyż jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu przepisów Kpa, mającym bezpośredni wpływ na postępowanie w sprawie ustalenia wysokości nadmiernie lub nienależnie pobranych płatności rolnych. Jeżeli doszło do wszczęcia postępowania w trybie art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR, organ winien zawiesić to postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa do czasu wydania decyzji ostatecznej w sprawie przyznania płatności za dany rok.
Wskazać należy, że organ, wydając decyzję w sprawie nienależnie lub nadmiernie pobranej płatności rolnej, tak samo jak sąd administracyjny, kontrolujący ww. decyzję nie są władni badać prawidłowość decyzji w przedmiocie przyznania płatności za dany rok. Kontrola prawidłowości decyzji o przyznaniu płatności za dany rok możliwa jest ramach postępowania odwoławczego lub postępowań nadzwyczajnych prowadzonych na podstawie stosownych przepisów Kpa.
Sąd nie podzielił poglądu organu, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, gdyż wydana przez Kierownika ARiMR decyzja z dnia 22 kwietnia 2015 r. określiła płatność rolnośrodowiskową należną rolnikowi za rok 2006 w wysokości takiej samej jak ustalona w decyzji z dnia 25 lipca 2007 r. i z dnia 3 grudnia 2014 r. oraz zawiera takie samo uzasadnienie jak decyzja z dnia 3 grudnia 2014 r. Wskazać należy, że z akt nie wynikało czy decyzja Kierownika ARiMR z dnia 22 kwietnia 2015 r. jest ostateczna. Ponadto jak wyżej wskazano, nie jest możliwe prowadzenie postępowania i wydanie decyzji przez organ w przedmiocie nadmiernie pobranej płatności przed wydaniem decyzji, określającej wysokość płatności na dany rok. Podkreślić należy, że decyzja w przedmiocie nienależnie lub nadmiernie przyznanej płatności musi zawierać uzasadnienie, w którym organ powinien rozważyć przesłanki związane ze zwrotem płatności, jak i okoliczności, wyłączające zwrot tych płatności.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ zobowiązany jest uwzględnić powyższe wskazania Sądu.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c, art. 135, art.152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.