Uzasadnienie
Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej zwane: "Kolegium") odmówiło przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Burmistrza T. nr [...] z dnia [...] r. w sprawie określenia H. K. wysokości zobowiązania podatkowego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2015.
Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny sprawy.
Ww. decyzją z dnia [...] r. Burmistrz T. określił H. K. (dalej zwanemu: "stroną", "skarżącym" lub podatnikiem) wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2015. Przedmiotową decyzję wysłano podatnikowi na adres ul. [...]. Organ uznał, iż wskazana decyzja wobec podwójnego awizowania, a następnie zwrotu do organu po została doręczona podatnikowi w trybie art. 150 O.p.
W dniu 2 maja 2016 r. podatnik złożył odwołanie od decyzji w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za lata 2010-2015, składając jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. W uzasadnieniu wniosku podatnik podał, że w dniu 25 kwietnia 2016 r. w Urzędzie Miasta w T. dowiedział się, że w dniu 21 grudnia 2015 r. odebrał decyzje organu I instancji, co potwierdził własnoręcznym podpisem. Podatnik wskazał, że jest to niezgodne z prawdą, gdyż decyzja została skierowana na błędny adres, tj. do odbiorcy przy ul. [...], zaś z pisma A. M. do Urzędu Miasta w T. wynika, że omyłkowo odebrała list polecony skierowany do podatnika i odesłała go listem poleconym z wyjaśnieniem zaistniałej pomyłki. Podatnik wskazał, że A.M. zamieszkuje w W. przy ul.[...] i jest upoważniona do odbioru korespondencji kierowanej do E. K. zamieszkałego w W. przy ul. [...]. We wniosku podatnik wskazał także, że kopię decyzji odebrał w dniu 25 kwietnia 2016 r, a w aktach jest oryginał decyzji przesłanej przez A. M. Wyjaśnił także, że w korespondencji z organem widnieją dwa adresy do doręczeń tj.: T. ul. [...] i W. al. [...], jako adres zamieszkania. Zdaniem strony korespondencja powinna być kierowana na ten pierwszy adres.
Na potwierdzenie powyższych twierdzeń do wniosku został dołączony szereg dokumentów.
W piśmie z dnia 16 maja 2016 r. podatnik uzupełniając wniosek wyjaśnił, że adres, na który omyłkowo została skierowana decyzja ul. [...] to pustostan, gdzie nie ma żadnej skrzynki pocztowej, nadto organ podatkowy został poinformowany o dostarczaniu wszelkiej korespondencji na adres T., ul. [...]. Wskazał też, że organ podatkowy postanowieniem z dnia [...] r. stwierdził już uchybienie terminu do wniesienia odwołania, nie uwzględniając, że podatnik od maja 2015 r. i nadal jest na zwolnieniu lekarskim, często jest hospitalizowany, a także, iż decyzja została doręczona faktycznie na adres [...] i to osobie trzeciej, która ma 89 lat. Strona wniosła o grafologiczne zbadanie zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji dotyczącego doręczenia z dnia 21 grudnia 2015 r. lub o przesłuchanie A. M. albo jej prawowitego opiekuna.
Postanowieniem z dnia [...] r. Kolegium odmówiło przywrócenia terminu do złożenia odwołania.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy, powołując się na art. 162 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613, ze zm., dalej zwanej: "O.p.") stwierdził, że wniosek podatnika jest niezasadny, gdyż nie uprawdopodobnił on, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy.
Wskazano, że decyzja została doręczona podatnikowi pod adresem:
ul. [...] w drodze doręczenia zastępczego (art. 150 O.p.), po dwukrotnym awizowaniu i zwrocie do nadawcy. Jedynym zaś argumentem skarżącego za przywróceniem terminu było pismo A. M., z którego wynika iż pod adresem [...] znajdują się ruiny hotelu i nikt tam nie mieszka, zaś pozostałe argumenty dotyczą decyzji wymiarowej za lata 2010-2014 i pozostają obojętne dla niniejszej sprawy. Kolegium wskazało nadto, iż podatnik nie wykazał, aby w sprawie [...] zawiadamiał organ pierwszej instancji o zmianie adresu dla doręczeń. Wskazano, że podatnik wcześniej nie zarzucał organowi wadliwości doręczeń pism, ani nie informował organu o nie zamieszkiwaniu pod adresem [...] w W. Kolegium zauważyło także, że również w innych sprawach z udziałem podatnika prowadzono z nim korespondencję pod ww. adresem. Wobec powyższego, Kolegium uznało za nieprawdziwe i niewystarczające do przywrócenia terminu oświadczenia podatnika, w zakresie nieprawidłowego doręczenia decyzji organu I instancji.
W skardze wywiedzionej na powyższe postanowienie Kolegium z dnia [...] r. nr [...] skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:
- 1) naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, a w szczególności:
- a) art. 7, 8 oraz 80 K.p.a., poprzez naruszenie zasad postępowania administracyjnego w tych przepisach określonych, co przejawiało się wybiórczą a nie swobodną oceną materiału dowodowego zebranego w sprawie zarówno przez organ I jak i II Instancji, zaniechaniem dokonania analizy okoliczności związanych z faktycznym miejscem zamieszkania skarżącego oraz nieprawidłowości po stronie organu jak i doręczyciela w doręczeniu decyzji;
- b) art. 162 O.p. poprzez uznanie, że do uchybienia terminu do wniesienia odwołania doszło z winy skarżącego, podczas gdy w aktach postępowania administracyjnego widnieje inny adres zamieszkania skarżącego (Al. [...]) i inny adres do doręczeń (ul. [...]) i na te adresy organ wcześniej kierował korespondencję do skarżącego bez żadnych przeszkód, a mimo to decyzję w sprawie skierował na adres ul. [...], zdając sobie sprawę z tego, iż skarżący tam nie zamieszkuje oraz, iż znajdują się tam jedynie pustostany, bez skrzynki pocztowej - co przemawia za uznaniem, że do uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nie doszło z winy skarżącego;
- c) art. 150 O.p., poprzez uznanie, że wskutek podwójnego awizowania korespondencji zawierającej decyzję nastąpiło jej prawidłowe doręczenie, w sytuacji gdy tego rodzaju przyjęcie jest jedynie domniemaniem, a skarżący w sposób wystarczający wykazał, że organowi znany był inny jego adres, na który winien był mu doręczyć korespondencję.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. W uzasadnieniu stwierdziło dodatkowo, że strona skarżąca w przeciągu wielu lat w korespondencji do organów podatkowych używała trzech różnych adresów, ale nigdy nie wskazała, na który z tych adresów należy przesyłać korespondencję urzędową. Korespondencja była więc przesyłana na adres, który pojawiał się na pismach skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
W myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę według kryterium legalności zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie kwestią sporną była prawidłowość doręczenia stronie decyzji Burmistrza T. nr [...] z dnia [...] r. w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2015.
Zdaniem organu nastąpiło to skutecznie w trybie art. 150 O.p., natomiast zdaniem strony doręczenie to nie było skuteczne albowiem nie zamieszkiwała pod wskazanym adresem, ani nie wskazywała go jako adresu dla doręczeń, a jako taki wskazywała inny adres.
Zgodnie z art. 150. § 1 O.p. w brzmieniu obowiązującym do 31.12.2015 r. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149:
- 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
- 2) pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę.
W myśl § 1a ww. przepisu adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni.
W myśl § 2 tego przepisu zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Sąd po zbadaniu akt sprawy zauważa, że organ I instancji prowadził wobec podatnika dwa odrębne postępowania. Pierwsze postępowanie dotyczyło lat 2010-2014, drugie zaś roku 2015. Postępowanie w sprawie zobowiązania podatkowego za lata 2010-2014 zostało wszczęte postanowieniem z dnia [...] r. doręczonym pod adresem ul. [...]. Korespondencja pod wskazanym adresem w tej sprawie była odbierana, odebrano bowiem nie tylko wskazane postanowienie, ale także postanowienie z dnia [..,] r. o wyznaczeniu terminu do wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego. Strona w piśmie z dnia 12.12.2015 r. wypowiedziała się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego i wprost przyznała, iż otrzymała postanowienie z dnia [...] r (wysłane na adres [...]).
Tymczasem w będącym przedmiotem rozpoznania przez Sąd w niniejszej sprawie postepowaniu za rok 2015, nie doręczano stronie postanowienia o wszczęciu postepowania, ani postanowienia o wyznaczeniu terminu do wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonego materiału dowodowego. Wyżej wymienione pisma dotyczyły bowiem innego postępowania, tj. postępowania za lata 2010-2014. Pierwszym pismem organu w postępowaniu w sprawie podatku za 2015 rok była decyzja z dnia [...] r.
Należy przy tym zauważyć, że w sprawie zobowiązania za rok 2015 strona złożyła w dniu 14.12.2015 r. informację w sprawie podatku od nieruchomości oraz informację w sprawie podatku rolnego, co wynika ze znajdujących się w aktach sprawy kopii ww. informacji, opatrzonych pieczątką potwierdzającą wpływ tzw. prezentatą Kancelarii Ogólnej Urzędu Miejskiego w T. z datą 14.12.2015 r. We wskazanych informacjach dotyczących zobowiązań za 2015 rok, strona podała adres zamieszkania: [...].
Tymczasem mimo powyższych informacji, które niewątpliwie znalazły się w posiadaniu organu, w dniu następnym tj. [...] r. wydano decyzję za 2015 rok, w której wskazano inny adres strony tj. ul.[...] i pod ten adres ją wysłano, uznając następnie, że mimo nieodebrania wskazanej przesyłki została ona doręczona w trybie art. 150 O.p.
Z powyższym stanowiskiem Sąd nie może się zgodzić. Po pierwsze aby doręczenie w rozumieniu art. 150 O.p. mogło być skuteczne, jego próba winna była nastąpić na adres zamieszkania strony zawarty w informacji dotyczącej podatku za 2015 r. Po drugie i przede wszystkim wskazać należy, że z przedłożonej Sądowi kserokopii koperty, mającej potwierdzić prawidłowość doręczenia decyzji z dnia [...] r., dotyczącej zobowiązania za 2015 rok - w trybie art. 150 O.p. - wynika, iż przesyłka nie była dwukrotnie awizowana. Na przedłożonej Sądowi kserokopii przesyłki znajduje się pieczątka "Awizowano powtórnie 29.12.2015 r.", brak natomiast informacji o fakcie oraz dacie pierwszego awizowania wskazanej przesyłki.
Nie sposób zatem także na podstawie kserokopii ww. koperty ustalić, czy pismo przechowywano przez okres 14 dni w placówce pocztowej, ani kiedy miałby nastąpić skutek doręczenia. Tym samym nie zostały spełnione ściśle określone w art. 150 O.p. warunki pozwalające na uznanie doręczenia decyzji za skuteczne w myśl art. 150 O.p., a prawa strony w tym względzie zostały naruszone. Nie sposób wobec powyższego winić strony, iż złożyła odwołanie od decyzji dopiero w dniu 2 maja 2016 r. Przywrócenie terminu do jego złożenia, niewątpliwie pozwoli stronie na zachowanie jej praw, a organowi odwoławczemu także na odniesienie się do kwestii prawidłowości doręczenia decyzji z dnia [...] r. oraz wywiedzenie z tego właściwych skutków.
W świetle powyższego należało skargę uznać za zasadną. Wobec powyższego, mając na uwadze art. 153 p.p.s.a., organy uwzględnią powyższe wskazania Sądu i ocenę prawną zawartą w niniejszym wyroku.
O kosztach Sąd orzekł w pkt 2 sentencji wyroku, na podstawie art. 200 w zw.
z art. 205 § 1 p.p.s.a.