Uzasadnienie
B. H. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Rady Miejskiej w P. z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...], którą organ ten działając na podstawie przepisu art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 267) i art. 232 § 2 k.p.a. uznał się za niewłaściwy w sprawie skargi skarżącej na działanie pracowników Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P.. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że skarga nie dotyczy jednostkowego pracownika Ośrodka, ale działania całej instytucji i jest kierowana do Kierownika MOPS. W skardze strona podniosła, że zaskarża również uchwałę Rady Gminy w P. z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...], która wydana została w następstwie uchwały z dnia [...] listopada 2013 r., i dotyczyła uznania wezwania skarżącej do usunięcia naruszenia prawa za bezzasadne.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, wskazując, że uchwała podjęta przez Radę Miejską w P. w trybie postępowania skargowego regulowanego przepisami k.p.a. nie może w żadnym wypadku być kwalifikowana jako akt podlegający zaskarżeniu na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r., o samorządzie gminnym. Skarga B. H. została w tym trybie wniesiona i dlatego uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne uproszczone, które kończy się nie decyzją administracyjną, ale czynnością materialno – techniczną, to jest zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że warunkiem merytorycznego rozpoznania skargi jest zbadanie przez Sąd legitymacji skargowej, zachowania terminu oraz warunków formalnych skargi.
W myśl przepisu art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 207) - dalej jako p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej w sprawach, które mogą zakończyć się decyzją administracyjną, postanowieniem wydanym w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącym postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowieniem wydanym w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie albo inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz bezczynność organu w wyżej wymienionych sprawach. Przedmiotem skargi mogą być także akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego.
Taką skargę wnosi się do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi - art. 53 §1 i art. 54 § 1 p.p.s.a.
Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy należy zauważyć, że zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w P. z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia skargi B. H. na działanie pracowników miejskiego Ośrodka Pomocy społecznej w P., wydana została m. in. na podstawie art. 232 § 2 k.p.a. Uchwałą tą Rada Miejska w P. uznała się za niewłaściwą w sprawie skargi B. H. na działanie pracowników Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. (por. § 1 uchwały). Ponadto Rada Miejska zobowiązała Przewodniczącą Rady Miejskiej w P. do przekazania skargi według właściwości Kierownikowi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. (por. § 2 uchwały).
Wskazać należy, że kodeks postepowania administracyjnego w dziale VIII, w rozdziale 2, obejmującym przepisy 227 - 240 k.p.a., uregulował postępowanie w sprawach skarg i wniosków. Art. 227 k.p.a. stanowi, że przedmiotem skargi może być zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Podkreślić należy, że postępowanie skargowe stanowi odrębny sposób rodzaj postępowania i zostaje uruchomione, gdy skarga nie daje podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego ogólnego lub szczególnego, a także nie może stanowić podstawy wniesienia powództwa lub wniosku czy skargi zmierzających do wszczęcia postępowania sądowego.
Na stanowisko organu wyrażone na podstawie w/w przepisów nie służy skarga do sądu administracyjnego, nie jest ono bowiem, żadnym z aktów wymienionych w przepisie art. 3 § 2 p.p.s.a. W szczególności nie jest decyzją, postanowieniem, nie kwalifikuje się także do żadnej z kategorii określonych w pkt 4a-7, gdyż nie stanowi interpretacji przepisów prawa podatkowego (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.), a także nie jest to akt prawa miejscowego, wskazany w pkt 5, ponieważ nie jest to akt normatywny zawierający przepisy powszechnie obowiązujące na określonej części terytorium państwa, wydawane przez organy samorządu terytorialnego lub terenowe organy administracji rządowej.
Ponadto uchwała nie spełnia przesłanek, które pozwoliłyby zakwalifikować ją do grupy określonej w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a., ponieważ wspólną cechą wymienionych w nim aktów jest to, że podejmowane są w sprawach z zakresu administracji publicznej i przyjmują formę uchwały lub zarządzenia organów jednostek samorządu terytorialnego o charakterze ogólnym wewnętrznego urzędowania, w tym zawierające regulaminy, wytyczne skierowane do podległych organów i innych jednostek, akty budżetowe, jak i o charakterze indywidualnym. Zaskarżona uchwała nie kwalifikuje się także do aktów wymienionych w pkt 7, gdyż nie jest aktem nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego.
W ocenie Sądu uchwała nie jest również innym niż decyzje i postanowienia aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego, t. II, Zakamycze 2005, s. 544-545). Tego typu akty lub czynności muszą spełniać następujące przesłanki: nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, są podejmowane w sprawach indywidualnych, muszą mieć charakter publicznoprawny, dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Podkreślenia wymaga również, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się pogląd, iż tryb uregulowany w art. 221 - 240 k.p.a. jest samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, które kończy się czynnością materialno-techniczną (zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi). Skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego (vide: wyrok NSA z dnia 1 grudnia 1998 r., sygn. akt III SA1636/97, LEX nr 37138; postanowienie WSA w Rzeszowie z dnia 25 lipca 2005 r., sygn. akt l SA/Rz 117/05).
Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych (vide: postanowienie NSA z dnia 3 września 2009 r., sygn. akt I OSK 1064/09, postanowienie NSA z dnia 3 lipca 2009 r., sygn. akt l OSK 802/09, postanowienie NSA z dnia 7 lipca 2009 r. sygn. akt l OSK 803/09, postanowienie NSA z 7 lipca 2009 r., sygn. akt l OSK 827/09, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl).
Z uwagi na to, że w skardze strona zakwestionowała również legalność uchwały Rady Miejskiej w P. z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] Sąd również zaznacza, że jakkolwiek w odniesieniu do uchwały rady gminy w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działalność wójta (burmistrza, prezydenta miasta) i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych wyjaśnić należy, iż można spotkać się z poglądem, zgodnie z którym uchwała rady gminy jako organu właściwego do oceny kwestionowanego postępowania organu wykonawczego gminy (art. 229 pkt 3 k.p.a.) jest podejmowana w sprawie z zakresu administracji publicznej i podlega zaskarżeniu w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (vide: wyrok NSA z dnia 28 lutego 2002 r., sygn. akt II SA 2481/01, LEX nr 81766). Jednakże Sąd podziela inne stanowisko wyrażone w orzeczeniu NSA, w którym stwierdzono, iż organy jednostek samorządu terytorialnego podejmują co prawda uchwały we wszystkich sprawach należących do ich właściwości (co sugerowałoby możliwość zaskarżenia ich do sądu administracyjnego), jednakże uchwały podjęte w wyniku skargi wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a. są taką samą czynnością informującą o sposobie załatwienia skargi, jak i czynności innych organów wymienionych w art. 229 k.p.a., którym uchwała nie jest przypisana jako forma prawna działania. "Uznanie zatem, że w sytuacji, gdy załatwienie skargi, o której mówi art. 227 k.p.a., nastąpiło w formie uchwały, służy skarga do sądu administracyjnego, powodowałoby niczym nie uzasadnioną nierówność prawną podmiotów, tym bowiem, których skarga nie została załatwiona w formie uchwały, skarga do sądu na czynność informującą o sposobie załatwienia nie służyłaby" (vide: postanowienie NSA z dnia 12 kwietnia 2001 r., sygn. akt l SA 2668/00, LEX nr 54426).
Mając na uwadze powyższe okoliczności należało uznać, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, wobec czego w myśl art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skarga podlegała odrzuceniu.