Uzasadnienie
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z [...] maja 2018 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] października 2015 r. nr [...] w zakresie pkt 1, w którym stwierdzono, że dawne parcele katastralne [...], [...], [...], [...] oraz część [...] (w zakresie w jakim odpowiada aktualnej dz. nr [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna [...]), objęte wykazem hipotecznym [...] tab. gm. kat. [...], nie podpadały pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz.U. z 1945 r. Nr 3 poz. 13 ze zm.), powoływanego dalej jako "dekret".
Na powyższą decyzję pismem z 8 czerwca 2018 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Gmina [...]. Do skargi załączono wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, w którym wskazano, że jej wykonanie może spowodować negatywne skutki po stronie skarżącej gminy zarówno w aspekcie finansowym, jak i rzeczowym. Zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie implikuje bowiem uprawnienie byłych właścicieli majątku ziemskiego w [...] do żądania jego wydania, czy nawet dalej idące roszczenia pieniężne z tytułu używania rzeczy, przeniesienia jej własności, itp. Zgłoszenie, czy następnie realizacja takich roszczeń przez byłych właścicieli skierowanych wobec skarżącej, czy Skarbu Państwa, doprowadziłoby w konsekwencji również do ograniczenia świadczeń dedykowanych mieszkańcom gminy. W tej sytuacji realizacja zaskarżonej decyzji wywoła nieodwracalne lub trudne do odwrócenia skutki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że decyzja stwierdzająca, że nieruchomość nie podpadała pod działanie przepisu art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu, zalicza się do aktów o charakterze deklaratoryjnym, które co do zasady nie podlegają wykonaniu, jednakże nie można pominąć następstw prawnych powstałych w wyniku wydania takiego aktu. Stwierdzenie, że nieruchomość nie podpadała pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu wywołuje skutek prawnorzeczowy prowadzący do powrotnego przejścia prawa własności, czego efektem jest wykreślenie podmiotu publicznoprawnego z księgi wieczystej (o ile był on ujawniony).
W konsekwencji powyższego spadkobiercy dawnych właścicieli będą mogli podjąć działania zmierzające do realizacji przysługujących im praw, np. działania zmierzające do zbycia nieruchomości, czy jej obciążenia. To zaś oznacza, że istnieje realna możliwość spowodowania nieodwracalnych skutków prawnych poprzez działania, których organ nie będzie mógł zmienić w ramach swych kompetencji (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 czerwca 2018 r. sygn. akt I OZ 541/18; http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając zatem na względzie przedmiot zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie, gdyż jej wykonanie, przed rozpoznaniem skargi przez Sąd, może doprowadzić do trudnych do odwrócenia skutków. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji jest środkiem ochrony tymczasowej. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie dokonuje oceny zasadności skargi.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.