Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawiez 6 kwietnia 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 123/09

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] Minister Infrastruktury, po rozpatrzeniu odwołania W. R. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę P. własności nieruchomości drogowej - część ulicy [...], położonej w P., oznaczonej jako działka nr [...] obręb nr [...] "[...]", uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji został przedstawiony następujący stan faktyczny i prawny:

Wojewoda [...] działając na podstawie art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), decyzją z dnia [...] maja 2008 r. stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę P. własności w/w nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...].

Od powyższej decyzji odwołał się W. R. - dotychczasowy właściciel tej działki.

Minister Infrastruktury uchylając decyzję Wojewody [...] stwierdził, że zgodnie z art. 73 ust. 1 w/w ustawy z dnia 13 października 1998 r. nieruchomości pozostające w dniu 3 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Oznacza to, iż przejecie prawa własności może nastąpić wyłącznie w sytuacji, gdy w dniu 3 grudnia 1998 r. spełnione były przesłanki określone w tym przepisie.

Z akt sprawy wynika, że przedmiotowa działka znajdowała się w granicy pasa drogowego ulicy [...], która w 1990 r. została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich (uchwała nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w P. z dnia [...] kwietnia 1990 r.).

Dodatkowo organ stwierdza, że na fakt zajęcia działki pod drogę wskazują materiały drogowe. Jednak Minister uznał, że organ wojewódzki nie poczynił żadnych ustaleń w zakresie władztwa, co oznacza nie udowodnienie wszystkich przesłanek wynikających z art. 73 powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 roku. Oznacza to, że wystąpiły przesłanki z art. 138 § 2 Kpa i konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ pierwszej instancji.

Gmina P. nie zgodziła się z powyższą decyzją Ministra i wniosła na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze stwierdziła, iż Wojewoda [...] zbadał wszechstronnie istnienie wszystkich przesłanek określony w art. 73 powołanej ustawy. Nawet dotychczasowy właściciel tej nieruchomości nie kwestionuje urządzenie drogi. Fakt urządzenia drogi wskazuje również jej zarządca Miejski Zarząd Dróg w piśmie, w którym opisuje w jakich formach wykonywał władztwo m.in. odśnieżanie. Ponadto Minister w swojej decyzji nie wskazał jakich stosownych ustaleń nie dokonał Wojewoda [...] i co w jego ocenie stanowi dowód na sprawowane władanie nieruchomością.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje

1. 1. Skarga w pełni zasługuje na uwzględnienie.
2. 2. Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny, dlatego Sąd akceptując ustalenia faktyczne dokonane przez organ w zaskarżonej decyzji dokonał kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zbadał, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.
3. 3. Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił przepis art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, w myśl którego nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, stają się z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego, za odszkodowaniem.
4. 4. W decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2008 r. w sposób jednoznaczny zostało wykazane, że ul. [...] stanowi drogę publiczną - obecnie droga gminna i że była ona urządzona przed 1 stycznia 1999 r. Również dotychczasowy właściciel w odwołaniu od decyzji Wojewody [...] nie kwestionuje faktu urządzenia drogi, stwierdza jednak że w jego przekonaniu nie jest to droga publiczna, bo ma ona charakter dojazdu do posesji.
5. 5. Skoro była to urządzona droga publiczna o długości [...] m, a działka nr [...] stanowi jej środkowy odcinek, to już z tego faktu istniało domniemanie władania tą drogą przez zarządcę drogi i zarząd drogi. Brak jest również jakichkolwiek przesłanek, które wskazywałby, iż właściciel tej nieruchomości wyłączył tę nieruchomość z władania publicznoprawnego np. przez ogrodzenie tej części swojej nieruchomości.
6. 6. Nie wiadomo w związku z tym na jakiej przesłance opiera swoje stwierdzenie w zaskarżonej decyzji organ, iż nie wyjaśniono kwestii władztwa tą nieruchomością. Zdaniem Sądu w tej sprawie okoliczność władania w ogóle nie wywołuje żadnych wątpliwości i wynika z pisma zarządu drogi tj. Miejskiego Zarządu Dróg dotyczące stanu zagospodarowania drogi, zainwestowania i uzbrojenia.
7. 7. Nie ma więc żadnych przesłanek w przedmiotowej sprawie do kwestionowania władztwa, które wynikało z urządzenia drogi i bieżącego jej utrzymania przez zarząd drogi.
8. 8. Nakazywanie przez organ drugiej instancji ustalanie władztwa w tych okolicznościach sprawy, stanowiłoby tak naprawdę prowadzenie sztucznego postępowania mającego na celu ustalenie czy utrzymanie drogi stanowi władanie nieruchomością.
9. 9. Przesłanka władania ma pierwszoplanowe znaczenie w sytuacjach, kiedy część pasa drogowego znajduje się za ogrodzeniem, nie była na niej urządzona jezdnia a np. tylko pas zieleni w ramach pasa drogowego. W takich sytuacjach konieczne jest ustalenie czy nieruchomość była we władaniu zarządu względnie zarządcy drogi, ale w przedmiotowej sprawie sytuacja jest całkowicie klarowna.
10. 10. Dlatego należy uznać, że Minister zaskarżoną decyzją naruszył art. 73 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r., jak również art. 138 § 2 Kpa przekazując do ponownego rozpatrzenia sprawę, w sytuacji kiedy powinien na podstawie art.138 § 1 pkt 1 Kpa utrzymać w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2008 r.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" oraz art. 152 Ppsa, Sąd orzekł jak w sentencji.